Adhyaya 133
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 133

Adhyaya 133

অধ্যায় ১৩৩ হাটকেশ্বৰ-ক্ষেত্ৰত অজাগৃহা তীৰ্থৰ উৎপত্তি আৰু মাহাত্ম্য বৰ্ণনা কৰে। সূত মুনিয়ে ক’বলৈ ধৰে যে অজাগৃহা নামৰ দেৱতা/দেৱী দুঃখ-ক্লেশ আৰু ৰোগ হ্ৰাস কৰাত প্ৰসিদ্ধ। এজন ব্ৰাহ্মণ তীৰ্থযাত্ৰী ক্লান্ত হৈ ছাগলীৰ জাকৰ ওচৰত বিশ্ৰাম লয়; পাছত জাগি উঠি ৰাজযক্ষ্মা, কুষ্ঠ আৰু পামা—এই তিনিটা ৰোগত আক্ৰান্ত হয়। তেতিয়া এক তেজোময় পুৰুষ প্ৰকট হৈ নিজকে ৰজা অজ (অজপাল) বুলি চিনাই দিয়ে আৰু ছাগলী-ৰূপে প্ৰতীকিত ক্লেশসমূহ নিয়ন্ত্ৰণ কৰি লোকক ৰক্ষা কৰে বুলি ব্যাখ্যা কৰে। ৰোগসমূহে কয়—তেওঁলোকৰ ভিতৰত দুটা ব্ৰহ্মশাপত বাঁধ খাই আছে, সেয়ে সাধাৰণ মন্ত্ৰ-ঔষধে সহজে নাশ নোহোৱে; তৃতীয়টো মন্ত্ৰ আৰু ঔষধে শমাব পাৰি। লগতে সেই স্থানৰ মাটিৰ স্পৰ্শেও একে ধৰণৰ পীড়া হ’ব পাৰে বুলি সতৰ্ক কৰে। তেতিয়া ৰজাই দীঘলীয়া হোম আৰু ভক্তিবিধি কৰে—অথৰ্ববেদীয় জপ, ক্ষেত্ৰপাল আৰু বাস্তু-স্তৱসহ—আৰু ভূমিৰ পৰা ক্ষেত্ৰদেৱতা প্ৰকট হয়। দেৱতাই স্থানক ৰোগদোষমুক্ত কৰি প্ৰতিকাৰ-ক্রম নিৰ্দেশ দিয়ে: দেৱতাৰ পূজা, চন্দ্ৰকূপিকা আৰু সৌভাগ্যকূপিকাত স্নান, খণ্ডশিলা দৰ্শন/সন্নিকট গমন, আৰু ৰবিবাৰে অপ্সৰাসাং কুণ্ডত স্নান কৰি পামা শমাব। ব্ৰাহ্মণে এই বিধি মানি ক্ৰমে ৰোগমুক্ত হৈ সুস্থভাৱে প্ৰস্থান কৰে; শেষত নিয়ম-ভক্তিৰে তাত পূজা কৰা ভক্তৰ বাবে অজাগৃহা সদায় ফলদায়িনী বুলি পুনৰ প্ৰতিপাদিত হয়।

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच । तथाऽन्यापि च तत्रास्ति देवता द्विजसत्तमाः । अजागृहेति विख्याता सर्वरोगक्षयावहा

সূতে ক’লে: হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, তাত আন এটা দেবতাও আছে; ‘অজাগৃহা’ নামে বিখ্যাত, যি সকলো ৰোগৰ ক্ষয় সাধন কৰে।

Verse 2

अजापालो यदा राजा सर्वलोकहिते रतः । अजारूपाः प्रयांति स्म व्याधयः सकला द्विजाः । तदा रात्रौ समानीय तस्मिन्स्थाने दधाति सः

যেতিয়া ৰজা অজাপালো সকলো লোকৰ কল্যাণত ৰত আছিল, হে দ্বিজ, তেতিয়া সকলো ব্যাধি ছাগলীৰ ৰূপ ধৰি আহিছিল। তাৰ পাছত ৰাতি তেওঁ সিহঁতক একত্ৰ কৰি সেই ঠাইতেই থৈ (আবদ্ধ) কৰিছিল।

Verse 3

ततस्तदाश्रयात्स्थानमजागृहमिति स्मृतम् । सर्वैर्जनैर्धरा पृष्ठेदर्शनाद्व्याधिनाशनम्

সেয়ে, আশ্ৰয়স্থান হৈ উঠাৰ কাৰণে, সেই ঠাই ‘অজাগৃহ’ (ছাগলীৰ আশ্ৰয়) বুলি স্মৰণীয় হ’ল। পৃথিৱীৰ ওপৰত থকা সকলো লোকৰ বাবে, কেৱল দৰ্শন কৰিলেই ব্যাধি নাশ হয়।

Verse 4

तत्रैश्वर्यमभूत्पूर्वं यत्तद्ब्राह्मणसत्तमाः । अहं वः कीर्तयिष्यामि श्रोतव्यं सुसमाहितैः

হে ব্ৰাহ্মণশ্ৰেষ্ঠসকল, সেই ঠাইত পূৰ্বে এক আশ্চৰ্য ঈশ্বৰীয় প্ৰভাৱ প্ৰকাশ পাইছিল। মই সেয়া তোমালোকক কীৰ্তন কৰিম—সুসংযত, একাগ্ৰচিত্তে শুনিবা।

Verse 5

तत्रागतो द्विजः कश्चित्क्षेत्रे तापसरूपधृक् । तीर्थयात्राप्रसंगेन रात्रौ प्राप्तः श्रमान्वितः

তাত এজন দ্বিজ আহিল, সেই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত তপস্বীৰ ৰূপ ধৰি। তীৰ্থযাত্ৰাৰ প্ৰসঙ্গে, ৰাতি তেওঁ ক্লান্ত-শ্ৰান্ত হৈ তাত উপস্থিত হ’ল।

Verse 6

अजावृंदमथालोक्य निविष्टं सुसुखान्वितम् । रोमंथ कर्मसंयुक्तं विश्वस्तमकुतोभयम्

তাৰ পাছত তেওঁ ছাগলীৰ এটা জাক দেখিলে, যি তাত অতি সুখে বহি আছিল, জাবৰ চোবাই আছিল; নিশ্চিন্ত, বিশ্বাসী আৰু চাৰিওফালে নিৰ্ভয়।

Verse 7

स ज्ञात्वा मानुषेणात्र भवितव्यमसंशयम् । न शून्याः पशवो रात्रौ स्थास्यंति विजने वने

সেয়া নিঃসন্দেহে বুজিলে যে ইয়াত নিশ্চয় মানুহৰ উপস্থিতি আছে; কিয়নো নিৰ্জন বনত ৰাতি পশুবোৰ ৰখীয়াবিহীন হৈ নাথাকে।

Verse 8

ततः फूत्कृत्य फूकृत्य दिवं यावन्न संदधे । कश्चिद्वाचं प्रसुप्तश्च तावत्तत्रैव चिंतयन्

তাৰ পাছত সি বাৰে বাৰে জোৰে ফুঁৎকাৰি মাত দিলে, তথাপি কিছু সময় নিদ্ৰাত মন নলাগিল; কিন্তু তাতেই চিন্তা কৰি থাকোঁতে কণ্ঠ নীৰৱ হ’ল আৰু সি নিদ্ৰালীন হ’ল।

Verse 9

अवश्यं मानुषेणात्र पशूनां रक्षणाय च । आगंतव्यं कुतोऽप्याशु तस्मात्तिष्ठामि निर्भयः

এই পশুবোৰৰ ৰক্ষাৰ বাবে নিশ্চয় ক’ৰবাৰ পৰা কোনো মানুহ সোনকালে ইয়ালৈ আহিব; সেয়ে মই নিৰ্ভয়ে ইয়াতেই থাকোঁ।

Verse 10

एवं तस्य प्रसुप्तस्य गता सा रजनी ततः । ततस्त्वरितवत्तस्य सुश्रांतस्य द्विजोत्तमाः

এইদৰে সি নিদ্ৰালীন থাকোঁতেই সেই ৰাতি পাৰ হ’ল। তাৰ পাছত—হে শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকল—অতি ক্লান্ত সেই জনৰ ওপৰত পৰৱৰ্তী ঘটনা সোনকালে ঘটিল।

Verse 11

अथ यावत्प्रभाते स प्रपश्यति निजां तनुम् । तावत्कुष्ठादिभी रोगैः समंतात्परिवारिताम्

তাৰ পাছত প্ৰভাতে সি নিজৰ দেহলৈ চালে, তেতিয়া কুষ্ঠ আদি ৰোগে চাৰিওফালে তাক আৱৰি ধৰিছিল বুলি দেখিলে।

Verse 12

अशक्तश्चलितुं स्थानादपि चैकं पदं क्वचित् । तेजो हीनोऽपि रौद्रेण चिन्तयामास वै ततः

সেই স্থানৰ পৰা সৰিব নোৱাৰিলে—কেতিয়াবা এটা পদক্ষেপো নহয়; তেজ ক্ষীণ হ’লেও তেতিয়া ৰৌদ্ৰ দাহভৰা বেদনাৰে গভীৰ চিন্তা কৰিলে।

Verse 13

किमिदं कारणं येन ममैषा संस्थिता तनुः । अकस्मादेव रोगोऽयं चलितुं नैव च क्षमः

“কোন কাৰণে মোৰ দেহ এই অৱস্থালৈ আহিল? হঠাৎ এই ৰোগ উঠিল, আৰু মই একেবাৰে চলিব নোৱাৰোঁ।”

Verse 14

एवं चिन्तयमानस्य तस्य विप्रस्य तत्क्षणात् । द्वादशार्कप्रतीकाशः पुरुषः समुपागतः

এইদৰে চিন্তা কৰি থকা সেই ব্ৰাহ্মণৰ ওচৰলৈ, সেই ক্ষণতে, বাৰটা সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিমান এজন পুৰুষ আহি উপস্থিত হ’ল।

Verse 15

तं यूथं कालयामास ततः संज्ञाभिराह्वयन् । पृथक्त्वेन समादाय यष्टिं सव्येन पाणिना

তাৰ পাছত ইশাৰাৰে সেই জাকটোক আঁতৰালে; আৰু পৃথক কৰি, বাঁও হাতত এটা দণ্ড (যষ্টি) ধৰি ল’লে।

Verse 16

अथापश्यत्स तं विप्रं व्याधिभिः सर्वतो वृतम् । अशक्तं चलितुं क्वापि ततः प्रोवाच सादरम्

তাৰ পাছত তেওঁ সেই ব্ৰাহ্মণক দেখিলে—ৰোগে চাৰিওফালে ঘেৰাই ধৰিছে, ক’লৈও চলিব নোৱাৰে; তেতিয়া তেওঁ সাদৰে কথা ক’লে।

Verse 17

कस्त्वमेवंविधः प्राप्तः स्थाने चात्र द्विजोत्तम । नास्ति राज्ये मम व्याधिः कस्यचित्कुत्रचित्स्फुटम्

তুমি কোন, এনে অৱস্থাত ইয়ালৈ আহিলা, হে দ্বিজোত্তম? মোৰ ৰাজ্যত ক’তো কাৰো ওপৰত স্পষ্ট ৰোগ-ব্যাধি নাথাকে।

Verse 18

अजोनाम नरेन्द्रोऽहं यदि ते श्रोत्रमागतः । व्याधींश्च च्छागरूपेण रक्षामि जनकारणात्

মই ‘অজো’ নামৰ নৰেন্দ্ৰ, যদি মোৰ নাম তোমাৰ কাণলৈ আহিছে। জনসাধাৰণৰ হিতৰ বাবে মই ছাগলীৰ ৰূপ ধৰি ব্যাধিসকলক দমন কৰি ৰাখোঁ।

Verse 19

तस्माद्ब्रूहि शरीरस्थो यस्ते व्याधिर्व्यवस्थितः । येनाऽहं निग्रहं तस्य करोमि द्विजसत्तम

সেয়ে, তোমাৰ দেহত যি ব্যাধি স্থিত হৈছে তাক কোৱা, যাতে মই তাৰ দমন কৰিব পাৰোঁ, হে দ্বিজসত্তম।

Verse 20

ब्राह्मण उवाच । तीर्थयात्रापरोऽहं च भ्रमामि क्षितिमंडले । क्रमेणाऽत्र समायातः क्षेत्रेऽस्मिन्हाटकेश्वरे

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: মই তীৰ্থযাত্ৰাত নিবিষ্ট, পৃথিৱীৰ মণ্ডল জুৰি ভ্ৰমণ কৰোঁ। ক্ৰমে ক্ৰমে মই ইয়ালৈ আহি পৰিলোঁ—এই হাটকেশ্বৰ পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত।

Verse 21

निशावक्त्रे नृपश्रेष्ठ वासः संचिंतितो मया । दृष्ट्वाऽमूंश्च पशून्भूप मानुषं भाव्यमेव हि

নিশা নামোতে, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, মই ইয়াত বাস কৰাৰ কথা ভাবিলোঁ। এই পশুবোৰ দেখি, হে ভূপ, মই ধাৰণা কৰিলোঁ যে সিহঁত নিশ্চয় মানুহৰ তত্ত্বাৱধানত আছে।

Verse 22

ततश्चात्र प्रसुप्तोऽहं पशूनामंतिके नृप

তেতিয়া মই ইয়াতে, হে নৃপ, পশুবোৰৰ ওচৰত শুই পৰিলোঁ।

Verse 23

अथ यावत्प्रभातेऽहं प्रपश्यामि निजां तनुम् । तावत्कुष्ठादिरोगैश्च समंतात्परिवारिताम्

তাৰ পাছত প্ৰভাত হোৱামাত্ৰে, যেতিয়া মই নিজৰ দেহ দেখিলোঁ, তেতিয়া কুষ্ঠ আদি ৰোগে চাৰিওফালে ঘেৰি ধৰিছিল।

Verse 24

नान्यत्किंचिन्नृपश्रेष्ठ कारणं वेद्मि तत्त्वतः । किमेतेन नृपश्रेष्ठ भूयोभूयः प्रजल्पता । बहुत्वात्कुरु तस्मान्मे यथा स्यान्नीरुजा तनुः

হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, তত্ত্বতঃ মই আন কোনো কাৰণ নাজানো। হে ৰাজন, বাৰে বাৰে কোৱা কথাৰ কি লাভ? সেয়ে আপোনাৰ মহাশক্তিৰে এনে কৰাঁহক যাতে মোৰ দেহ নিৰোগ হয়।

Verse 25

ततस्ते व्याधयः प्रोक्ता अजापालेन भूभुजा । केनाज्ञा खंडिता मेऽद्य को वध्यः सांप्रतं मम

তেতিয়া অজাপালে প্ৰজাৰ ৰক্ষক ৰজাক সেই ব্যাধিসকল ক’লে। ৰজাই ক’লে—“আজি মোৰ আজ্ঞা কোনে ভাঙিলে? এতিয়া মোৰ দণ্ডৰ যোগ্য কোন?”

Verse 26

व्याधय ऊचुः । मा कोपं कुरु भूपाल कृत्येऽस्मिंस्त्वं कथंचन । यस्मादेष द्विजो विष्टः सांप्रतं व्याधिभिस्त्रिभिः

ব্যাধিসকলে ক’লে—“হে ভূপাল, এই বিষয়ত কেতিয়াও ক্ৰোধ নকৰিবা। কিয়নো এই দ্বিজ এতিয়া তিন ব্যাধিয়ে আৱিষ্ট হৈছে।”

Verse 27

राजयक्ष्मा च कुष्ठं च पामा च द्विजसत्तम । एते संसर्गजा दोषास्त्रयोऽद्यापि प्रकीर्तिताः

হে দ্বিজসত্তম! ৰাজযক্ষ্মা, কুষ্ঠ আৰু পামা—এই তিনিটা সংস্পৰ্শজনিত দোষ বুলি আজিও প্ৰখ্যাত।

Verse 28

एतेषां प्रथमौ यौ द्वौ निवृत्तिरहितौ स्मृतौ । औषधैश्चैव मंत्रैश्च शेषा नाशं व्रजंति च

ইয়াৰ ভিতৰত প্ৰথম দুটা নিবৃত্তিৰহিত, অৰ্থাৎ দূৰ কৰাটো কঠিন বুলি স্মৃত; কিন্তু বাকীটো ঔষধ আৰু মন্ত্ৰেৰে নাশ হয়।

Verse 29

आभ्यां च ब्रह्मशापोस्ति येन नास्ति निवर्तनम् । तस्मादत्र नृपश्रेष्ठ कुरु यत्ते क्षमं भवेत्

সেই দুটাৰ ওপৰত ব্ৰাহ্মণৰ শাপ আছে, যাৰ বাবে উলটাই অহা নাই। সেয়ে, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, ইয়াত তোমাৰ পক্ষে যি যোগ্য আৰু সম্ভৱ, সেয়া কৰা।

Verse 30

एतेन ब्राह्मणेनैते स्पृष्टा राजंस्त्रयोपि च । तस्मात्तावत्तनुं चास्याविशतां तावसंशयम्

হে ৰাজন! এই ব্ৰাহ্মণে এই তিনিটাকেই স্পৰ্শ কৰিছে; সেয়ে নিঃসন্দেহে সেই পৰিমাণে সিহঁত তেওঁৰ দেহত প্ৰৱেশ কৰিছে।

Verse 32

यत्र स्थानं चिरं तत्र मेदिन्यां विहितं नृप । पुरीषं च समाविद्धा तेनैषा मेदिनी द्रुतम्

হে নৃপ! পৃথিৱীত য’ত দীঘলীয়া অৱস্থান হৈছিল, ত’তেই সেই মাটি সোনকালে কলুষিত হ’ল; পুৰীষেৰেো লেপ লাগি এই ভূমি দ্ৰুত অপবিত্ৰ হ’ল।

Verse 33

कालांतरेपि ये मर्त्या भूम्यामस्यां समागताः । भूमेः स्पर्शं करिष्यंति ते भविष्यंति चेदृशाः

পিছৰ কালতো যিসকল মৰ্ত্য এই ভূমিলৈ আহি ইয়াত মাটিৰ স্পৰ্শ কৰিব, তেওঁলোকো তেনেদৰে দুখ-ক্লিষ্ট হ’ব।

Verse 34

वयं शेषा महाराज व्याधयो ये व्यवस्थिताः । त्वया मुक्त्वा भविष्यामो मन्त्रौषधवशानुगाः

“হে মহাৰাজ, আমি ইয়াত এতিয়াও অৱস্থিত থকা অৱশিষ্ট ব্যাধিসকল। আপুনি আমাক মুক্ত কৰিলে, আমি মন্ত্ৰ আৰু ঔষধৰ অধীন হ’ম, স্বেচ্ছাচাৰী নহ’ম।”

Verse 35

नैतौ पुनस्तु दुर्ग्राह्यौ ब्रह्मशाप समुद्भवौ

“কিন্তু এই দুয়োটা নিশ্চয়েই দমন কৰাটো কঠিন; কিয়নো ইহঁত ব্ৰহ্মাৰ শাপৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে।”

Verse 36

तच्छ्रुत्वा पार्थिवः सोऽपि तस्मिन्स्थाने व्यवस्थितः । तं ब्राह्मणं पुनः प्राह न भेतव्यं त्वया द्विज

এই কথা শুনি ৰজাও সেই পবিত্ৰ স্থানে স্থিৰ হৈ থাকি, পুনৰ সেই ব্ৰাহ্মণক ক’লে— “হে দ্বিজ, তুমি ভয় নকৰিবা।”

Verse 37

अहं त्वां रक्षयिष्यामि व्याधेरस्मात्सुदारुणात् । अत्र तस्मात्प्रतीक्षस्व कञ्चित्कालं ममाज्ञया

“এই অতি ভয়ংকৰ ব্যাধিৰ পৰা মই তোমাক ৰক্ষা কৰিম। সেয়ে মোৰ আজ্ঞাত ইয়াত কিছুকাল অপেক্ষা কৰি থাকিবা।”

Verse 38

एवमुक्त्वा ततश्चक्रे तदर्थं सुमहत्तपः । आराधयन्प्रभक्त्या च सम्यक्तां क्षेत्रदेवताम्

এইদৰে কৈ, সেই উদ্দেশ্যে তেওঁ মহাতপস্যা আৰম্ভ কৰিলে আৰু গভীৰ ভক্তিৰে সেই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ ক্ষেত্ৰ-দেৱতাক বিধিমতে আৰাধনা কৰিলে।

Verse 39

मुंडेनाथर्वशीर्षेण दिवारात्रमतंद्रितः । क्षेत्रपालोत्थसूक्तेन वास्तुसूक्तेन च द्विजाः

মুণ্ডক আৰু অথৰ্বশীৰ্ষ পাঠেৰে, দিন-ৰাতি অক্লান্তভাৱে, আৰু ক্ষেত্ৰপাল-উৎথ সূক্ত আৰু বাস্তু-সূক্তৰ দ্বাৰাও—হে দ্বিজসকল—(তেওঁ সেই বিধি সম্পন্ন কৰিলে)।

Verse 41

अथ नक्तावसानेन तस्य होमस्य चोत्थिता । भित्त्वा धरातलं देवी मन्त्राकृष्टा विनिर्गता

তাৰ পাছত ৰাতিৰ অন্তত, সেই হোম সমাপ্ত হোৱাত, মন্ত্রে আকৃষ্টা দেৱী মাটিৰ তল ভেদি উঠি বাহিৰলৈ প্ৰকাশ পালে।

Verse 42

देवता तस्य क्षेत्रस्य ततः प्रोवाच तं नृपम्

তেতিয়া সেই ক্ষেত্ৰৰ দেৱতাই ৰজাক সম্বোধন কৰি ক’লে।

Verse 43

एकाहं तव भूपाल होमस्यास्य प्रभावतः । विनिर्गता धरापृष्ठात्क्षेत्रस्यास्याधिपा स्मृता

“হে ভূপাল! এই হোমৰ প্ৰভাৱত মই একেদিনতে মাটিৰ পৃষ্ঠ ভেদি প্ৰকাশ পাইছোঁ; মই এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ অধিপতি দেৱী বুলি স্মৃত।”

Verse 44

तस्माद्वद महाभाग यत्ते कृत्यं करोम्यहम् । परां तुष्टिमनुप्राप्ता तस्माद्ब्रूहि यदीप्सितम्

সেয়ে, হে মহাভাগ, কোৱা—তোমাৰ কোন কৰ্তব্য মই সম্পাদন কৰোঁ? মই পৰম তুষ্টি লাভ কৰিছোঁ; সেয়ে যি ইচ্ছা, তাক কোৱা।

Verse 45

राजोवाच । अत्र स्थाने सदा स्थेयं त्वया देवि विशेषतः । व्याधिसंसर्गजो दोषो भूमेरस्या यथा व्रजेत्

ৰাজাই ক’লে: হে দেবী, তুমি এই স্থানত—বিশেষকৈ আৰু সদায়—বাস কৰা, যাতে ৰোগৰ সংস্পৰ্শজনিত দোষ এই ভূমিৰ পৰা দূৰ হয়।

Verse 46

अद्यप्रभृति देवेशि तथा नीतिर्विधीयताम् । नो चेदस्याः प्रसंगेन प्रभविष्यंति मानवाः

আজিৰ পৰা, হে দেৱেশী, তেনে বিধান স্থাপন কৰা হওক; নচেৎ এই দোষৰ সংগত মানুহ ক্ষতিগ্ৰস্ত আৰু পৰাভূত হ’ব।

Verse 47

व्याधिग्रस्ता यथा विप्रो योऽयं संदृश्यते पुरः । मयात्र व्याधयः कालं चिरं संस्थापिता यतः । भविष्यति च मे दोषो नो चेद्देवि न संशयः

যেনেকৈ এই ব্ৰাহ্মণজন ৰোগগ্ৰস্ত হৈ আমাৰ আগত দেখা গৈছে, তেনেকৈ মোৰ দ্বাৰা এই ঠাইত ৰোগসমূহ বহুদিন ধৰি স্থাপন কৰা হৈছে। হে দেবী, যদি ইয়াৰ প্ৰতিকাৰ নহয়, তেন্তে মোৰ ওপৰত দোষ পৰিব—ইয়াত সন্দেহ নাই।

Verse 48

तथायं ब्राह्मणो रोगात्त्वत्प्रसादात्सुरेश्वरि । मुक्तो भवतु मेदिन्यामत्र स्थेयं सदा त्वया

তেনেকৈ, হে সুৰেশ্বৰী, তোমাৰ কৃপাৰে এই ব্ৰাহ্মণজন ৰোগৰ পৰা মুক্ত হওক; আৰু এই পৃথিৱীত তুমি ইয়াত সদায় বাস কৰা।

Verse 49

क्षेत्रदेवतोवाच । एतत्स्थानं मया सर्वं व्याधिदोषविवर्जितम् । विहितं सर्वदैवात्र स्थास्येऽहमिह सर्वदा

ক্ষেত্ৰদেৱতাই ক’লে: “এই সমগ্ৰ স্থান মই এনেদৰে বিধান কৰিলোঁ যে ই ব্যাধিৰ দোষৰ পৰা মুক্ত থাকে; আৰু মই ইয়াতেই সদায় চিৰকাল বাস কৰিম।”

Verse 50

सांप्रतं योऽत्र मे स्थाने व्याधिग्रस्तः समेष्यति । पूजयिष्यति मां भक्त्या नीरोगः स भविष्यति

“এতিয়াৰ পৰা যি কোনোবাই ব্যাধিত আক্ৰান্ত হৈ মোৰ এই স্থানলৈ আহি ভক্তিৰে মোৰ পূজা কৰে—সেয়া নিৰোগী হ’ব।”

Verse 51

तस्मादद्य द्विजेंद्रोऽयं मां पूजयतु सादरम् । भक्त्या परमया युक्तः शुचिर्भूत्वा समाहितः

“সেয়ে আজি এই শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজে মোক সাদৰে পূজা কৰক—পৰম ভক্তিত যুক্ত হৈ, শুচি হৈ, মন একাগ্ৰ কৰি।”

Verse 52

अत्र क्षेत्रे पराऽन्यास्ति विख्याता चंद्रकूपिका तस्यां स्नातु यथान्यायं नित्यमेव महीपते

“এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত আন এটা বিখ্যাত স্থান আছে—চন্দ্ৰ-কূপিকা (চন্দ্ৰৰ কুঁৱা)। হে মহাৰাজ, বিধি অনুসাৰে তাত নিতৌ স্নান কৰা উচিত।”

Verse 53

दक्षशापप्रशप्तेन या चंद्रेण पुरा कृता । स्वस्नानार्थं क्षयव्याधिप्रग्रस्तेन महात्मना

“ইয়াক পূৰ্বতে চন্দ্ৰই নিৰ্মাণ কৰিছিল—দক্ষৰ শাপত শপ্ত হৈ; সেই মহাত্মা ক্ষয়-ব্যাধিত পীড়িত অৱস্থাত নিজৰ স্নানাৰ্থে ইয়াক সৃষ্টি কৰিছিল।”

Verse 54

तथा खण्डशिलानाम देवता चात्र तिष्ठति । सौभाग्यकूपिकास्नानं कृत्वा तां च प्रपश्यतु

তদ্ৰূপে ইয়াত খণ্ডশিলা নামৰ দেৱীও অধিষ্ঠান কৰে। সৌভাগ্য-কূপিকাত স্নান কৰি সেই দেৱীৰ দৰ্শন কৰিব লাগে।

Verse 55

या कृता कामदेवेन कुष्ठग्रस्तेन वै पुरा । स्नपनार्थं च कुष्ठस्य विनाशाय च सादरम्

এই পবিত্ৰ কূপিকাখন পূৰ্বে কুষ্ঠগ্ৰস্ত কামদেৱে সাদৰে নিৰ্মাণ কৰিছিল—স্নানাৰ্থে আৰু সেই কুষ্ঠৰ সম্পূৰ্ণ বিনাশৰ বাবে।

Verse 57

सूत उवाच । ततः स ब्राह्मणः प्राप्य सुपुण्यां चन्द्रकूपिकाम् । स्नानं कृत्वा च तां देवीं पूजयामास भक्तितः । यावन्मासं ततो मुक्तः सत्वरं राजयक्ष्मणा

সূতে ক’লে: তাৰ পাছত সেই ব্ৰাহ্মণে অতি পুণ্যময় চন্দ্ৰ-কূপিকালৈ গৈ পালে। তাত স্নান কৰি আৰু সেই দেৱীক ভক্তিৰে পূজা কৰি, এক মাহৰ ভিতৰতে সি শীঘ্ৰে ৰাজযক্ষ্মা (ক্ষয়) ৰ পৰা মুক্ত হ’ল।

Verse 58

ततः सौभाग्यकूपीं तां दृष्ट्वा कामविनिर्मिताम् । तथा स्नानं विधायाथ पश्यन्खंडशिलां च ताम्

তাৰ পাছত কামদেৱে নিৰ্মিত সেই সৌভাগ্য-কূপী দেখা পাই, সি তাতো বিধিমতে স্নান কৰিলে আৰু লগতে সেই খণ্ডশিলাৰো দৰ্শন কৰিলে।

Verse 59

तद्वन्मासेन निर्मुक्तः कुष्ठेन द्विजसत्तमाः । तस्या देव्याः प्रभावेन कूपिकायां विशेषतः

সেইদৰে, হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, এক মাহৰ ভিতৰতে সি কুষ্ঠৰ পৰা মুক্ত হ’ল—বিশেষকৈ সেই কূপিকাত অধিষ্ঠিতা দেৱীৰ প্ৰভাৱত।

Verse 60

ततश्चाप्सरसां कुंडे स्नात्वैकं रविवासरम् । पामया संपरित्यक्तो बुद्ध्येव विषयात्मकः

তাৰ পাছত তেওঁ এদিন ৰবিবাৰে অপ্সৰাসা-কুণ্ডত স্নান কৰিলে; তেতিয়া পামা (চৰ্মৰোগ) সম্পূৰ্ণকৈ আঁতৰি গ’ল, যেন শুদ্ধ বুদ্ধিয়ে মনক বিষয়াসক্তিৰ পৰা আঁতৰাই দিয়ে।

Verse 61

ततः स ब्राह्मणो जातो द्वादशार्कसमप्रभः । तोषेण महता युक्तो दत्ताशीस्तस्य भूपतेः

তাৰ পাছত সেই ব্ৰাহ্মণ বাৰটা সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিময় হৈ উঠিল। মহা সন্তোষে পৰিপূৰ্ণ হৈ তেওঁ সেই ৰজাক আশীৰ্বাদ দিলে।

Verse 62

प्रययौ वांछितं देशमनुज्ञातश्च भूभुजा । देवतायां प्रणामं च ताभ्यां कृत्वा पुनःपुनः

ৰজাৰ অনুমতি পাই তেওঁ ইচ্ছিত দেশলৈ যাত্ৰা কৰিলে; আৰু সেই স্থানৰ দেৱতাক পুনঃপুনঃ প্ৰণাম জনাই গ’ল।

Verse 63

सोपि राजा सदोषांस्तानजारूपान्विलोक्य च । स्वस्यैव ब्राह्मणं दृष्ट्वा तं तथा संप्रहर्षितः

সেই ৰজাই দোষযুক্ত ছাগলীবোৰ দেখি, তাৰ পাছত নিজৰ ব্ৰাহ্মণকো আগৰ দৰে সুস্থ-সবল ৰূপে দেখি, অতিশয় আনন্দিত হ’ল।

Verse 64

स्वयं च प्रययौ तत्र यत्रस्थो हाटकेश्वरः । तेनैव च शरीरेण निजकांतासमन्वितः

আৰু তেওঁ নিজেও সেই স্থানলৈ গ’ল য’ত হাটকেশ্বৰ অধিষ্ঠান কৰে—একেই দেহে, আৰু নিজৰ প্ৰিয় ৰাণীৰ সৈতে।

Verse 65

अजागृहे स्थिता यस्मात्सा देवी क्षेत्रदेवता । अजागृहा ततः ख्याता सर्वत्रैव द्विजोत्तमाः

যিহেতু সেই দেৱী—এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ অধিষ্ঠাত্ৰী দেৱতা—অজাগৃহ (ছাগলীৰ গৃহ)ত অৱস্থিত, সেয়েহে সেই স্থান সৰ্বত্ৰ ‘অজাগৃহা’ নামে খ্যাত হ’ল, হে দ্বিজোত্তমসকল।

Verse 66

अद्यापि यक्ष्मणा ग्रस्तो यस्तां पूजयते नरः । तैनैव विधिना सम्यक्स नीरोगो द्रुतं भवेत्

আজিো যক্ষ্মা (ক্ষয়) ৰোগে গ্ৰস্ত যি নৰে সেই দেৱীক সেই বিধানমতে শুদ্ধভাৱে পূজা কৰে, সি শীঘ্ৰেই নিৰোগী হয়।

Verse 96

तथा चाप्सरसां कुण्डमत्रास्ति नृपसत्तम । तत्र स्नात्वा रवेरह्नि ततः पामा प्रशाम्यति

আৰু ইয়াতেই, হে নৃপসত্তম, অপ্সৰাসকলৰ কুণ্ড আছে। সূৰ্যৰ দিনত তাত স্নান কৰিলে পামা (চৰ্মৰোগ) তাৰ পাছত শান্ত হয়।

Verse 133

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्येऽजागृहोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयस्त्रिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰী স্কন্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতি-সাহস্ৰী সংহিতাৰ ষষ্ঠ গ্ৰন্থ নাগৰখণ্ডত, হাটকেশ্বৰ ক্ষেত্ৰমাহাত্ম্যৰ অন্তৰ্গত ‘অজাগৃহৰ উৎপত্তিৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণনা’ নামক একশ তেত্ৰিশতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।