Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 32

पार्थिवानीह जानीहि घ्राणकेशनखानि च । अस्थीनि धैर्यं गुरुता त्वङ्मांस हृदयं गुदम्

pārthivānīha jānīhi ghrāṇakeśanakhāni ca | asthīni dhairyaṃ gurutā tvaṅmāṃsa hṛdayaṃ gudam

ইয়াত পাৰ্থিৱ (পৃথিৱী-তত্ত্ব) অংশসমূহ জানিবা: ঘ্ৰাণ, কেশ আৰু নখ; অস্থি, ধৈৰ্য আৰু গুৰুভাৱ; ত্বক আৰু মাংস; লগতে হৃদয় আৰু গুদাও।

पार्थिवानिearth-derived (elements)
पार्थिवानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषण ('earthy')
इहhere
इह:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb: here/in this context)
जानीहिknow (you)
जानीहि:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपदम्
घ्राणकेशनखानिnose, hair, and nails
घ्राणकेशनखानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootघ्राण (प्रातिपदिक) + केश (प्रातिपदिक) + नख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात
अस्थीनिbones
अस्थीनि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्थि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
धैर्यम्steadfastness
धैर्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधैर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गुरुताheaviness
गुरुता:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक) + ता (प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; भाववाचक -ता प्रत्ययान्त
त्वक्skin
त्वक्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootत्वच्/त्वक् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
मांसflesh
मांस:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमांस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
हृदयम्heart
हृदयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गुदम्anus/rectum
गुदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगुद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced from Māheśvarakhaṇḍa narrative convention)

Scene: A schematic yet sacred depiction: the earth element is shown as brown-gold solidity; hair, nails, bones, skin, flesh are symbolically indicated as ‘pārthiva’ layers.

P
Pṛthvī (earth element)
G
Ghrāṇa
K
Keśa
N
Nakha
A
Asthi
T
Tvak
M
Māṃsa
H
Hṛdaya
G
Guda

FAQs

The body is a composite of elements; discernment of its constituents supports detachment and disciplined dharma.

No site is mentioned; this is elemental anatomy.

None.