Adhyaya 33

Verse 1

राम उवाच । जीर्णोद्धारं करिष्यामि श्रीमातुर्वचनादहम् । आज्ञा प्रदीयतां मह्यं यथादानं ददामि वः

ৰামে ক’লে: পূজনীয়া মাতৃৰ বচন অনুসৰি জীৰ্ণোদ্ধাৰ, অৰ্থাৎ জৰাজীৰ্ণ বস্তুৰ পুনৰুদ্ধাৰ মই কৰিম। মোক আপোনালোকৰ অনুমতি দিয়া, যাতে বিধি অনুসাৰে যথোচিত দান আপোনালোকক দিব পাৰোঁ।

Verse 2

पात्रे दानं प्रदातव्यं कृत्वा यज्ञवरं द्विजाः । नापात्रे दीयते किंचिद्दत्तं न तु सुखावहम्

হে দ্বিজসকল, উত্তম যজ্ঞ সম্পন্ন কৰি দান সদায় সুপাত্ৰকেই দিব লাগে। কুপাত্ৰক একো দিয়া উচিত নহয়, কিয়নো তেনে দান সুখ বা শুভ ফল আনে নোৱাৰে।

Verse 3

सुपात्रं नौरिव सदा तारयेदुभयोरपि । लोहपिंडोपमं ज्ञेयं कुपात्रं भञ्जनात्मकम्

সুপাত্ৰ সদায় নাওঁৰ দৰে, দাতা আৰু গ্ৰহীতা উভয়কেই পাৰ কৰাবলৈ সক্ষম। কিন্তু কুপাত্ৰক লোহাৰ গুটিৰ দৰে জানিবা—সেয়া বিধ্বংসী, বিনাশ ঘটায়।

Verse 4

जातिमात्रेण विप्रत्वं जायते न हि भो द्विजाः । क्रिया बलवती लोके क्रियाहीने कुतः फलम्

হে দ্বিজসকল, কেৱল জন্মমাত্ৰে বিপ্ৰত্ব জন্মে নোৱাৰে। এই জগতত ক্ৰিয়া-আচৰণেই বলৱতী; ক্ৰিয়া নাথাকিলে ফল ক’ত পোৱা যায়?

Verse 5

पूज्यास्तस्मात्पूज्यतमा ब्राह्मणाः सत्यवादिनः । यज्ञकार्ये समुत्पन्ने कृपां कुर्वंतु सर्वदा

সেয়ে সত্যবাদী ব্ৰাহ্মণসকল পূজ্য, বৰং সৰ্বাধিক পূজ্য। যজ্ঞকাৰ্য উপস্থিত হ’লে তেওঁলোকে সদায় কৃপা কৰি সহায়তা কৰক।

Verse 6

ब्रह्मोवाच । ततस्तु मिलिताः सर्वे विमृश्य च परस्परम् । केचिदूचुस्तदा रामं वयं शिलोंछजीविकाः

ব্ৰহ্মাই ক’লে: তাৰ পাছত সকলোৱে একেলগ হৈ পৰস্পৰে পৰামৰ্শ কৰিলে। তেতিয়া কিছুমানে ৰামক ক’লে, ‘আমি শিলোঞ্চ-জীৱিকা ধাৰণ কৰোঁ—চুগি-চুগি অতি সামান্য উপায়ে জীৱন ধাৰণ কৰোঁ।’

Verse 7

संतोषं परमास्थाय स्थिता धर्मपरायणाः । प्रतिग्रहप्रयोगेण न चास्माकं प्रयोजनम्

‘আমি পৰম সন্তোষক আশ্ৰয় কৰি ধৰ্মত পৰায়ণ হৈ স্থিত আছোঁ। সেয়ে দান গ্ৰহণ (প্ৰতিগ্ৰহ) কৰাৰ আচাৰত আমাৰ কোনো প্ৰয়োজন নাই।’

Verse 8

दशसूनासमश्चक्री दशचक्रिसमो ध्वजः । दशध्वजसमा वेश्या दशवेश्यासमो नृपः

‘চক্ৰ ধাৰণকাৰী (চক্ৰী) দহটা বধশালাৰ সমান ক্ষতিকাৰক; ধ্বজধাৰী দহজন তেনে চক্ৰীৰ সমান; বেশ্যা দহজন ধ্বজধাৰীৰ সমান; আৰু নৃপ (ৰাজা) দহজন বেশ্যাৰ সমান।’

Verse 9

राजप्रतिग्रहो घोरो राम सत्यं न संशयः । तस्माद्वयं न चेच्छामः प्रतिग्रहं भया वहम्

‘হে ৰাম! ৰজাৰ পৰা দান গ্ৰহণ অতি ভয়ংকৰ—ই সত্য, কোনো সন্দেহ নাই। সেয়ে ভয়-বহনকাৰী প্ৰতিগ্ৰহ আমি ইচ্ছা নকৰোঁ।’

Verse 10

एकाहिका द्विजाः केचित्केचित्स्वामृतवृत्तयः । कुम्भीधान्या द्विजाः केचित्केचित्षट्कर्मतत्पराः

‘কিছুমান দ্বিজ একদিনীয়া জীৱিকা ধাৰণ কৰে; কিছুমান স্বয়ং-আগত আহাৰত (স্বামৃত-বৃত্তি) নিৰ্ভৰ কৰে। কিছুমান দ্বিজ কুম্ভত ধান্য সঞ্চয় কৰে; আৰু কিছুমান ষট্কৰ্মত তৎপৰ থাকে।’

Verse 11

त्रिमूर्तिस्थापिताः सर्वे पृथग्भावाः पृथग्गुणाः । केचिदेवं वदंति स्म त्रिमूर्त्याज्ञां विना वयम्

আমি সকলোৱে ত্ৰিমূৰ্তিৰ দ্বাৰা স্থাপিত—প্ৰত্যেকৰে পৃথক স্বভাৱ আৰু পৃথক গুণ। কিছুমানে এইদৰে কয়: ‘ত্ৰিমূৰ্তিৰ আজ্ঞা নোহোৱালৈকে আমি একো নকৰোঁ।’

Verse 12

प्रतिग्रहस्य स्वीकारं कथं कुर्याम ह द्विजाः । न तांबूलं स्त्रीकृतं नो ह्यद्मो दानेन भषितम्

হে দ্বিজসকল, আমি কেনেকৈ দান-গ্ৰহণ স্বীকাৰ কৰিম? আমি তিৰোতাই প্ৰস্তুত কৰা তাম্বুলও নাখাওঁ, আৰু অনুচিত দানে দুষিত আহাৰো নাখাওঁ।

Verse 13

रामेण ते यथान्यायं पूजिताः परया मुदा

তেওঁলোকক ৰামে বিধি-নিয়ম অনুসাৰে, পৰম আনন্দেৰে, সন্মান কৰি পূজা কৰিলে।

Verse 14

विमृश्य स तदा रामो वसिष्ठेन महात्मना । ब्रह्मविष्णुशिवादीनां सस्मार गुरुणा सह । स्मृतमात्रास्ततो देवास्तं देशं समुपागमन् । सूर्यकोटिप्रतीकाशीवमानावलिसंवृताः

তেতিয়া ৰামে মহাত্মা বশিষ্ঠৰ সৈতে পৰামৰ্শ কৰি, গুৰুৰ সৈতে একেলগে, ব্ৰহ্মা-বিষ্ণু-শিৱ আদি দেবতাসকলক স্মৰণ কৰিলে। স্মৰণমাত্ৰতেই সেই দেবতাসকল সেই স্থানলৈ আহিল, দীপ্তিমান গণেৰে পৰিবেষ্টিত, যেন কোটি কোটি সূৰ্যৰ পোহৰে জ্বলি উঠা।

Verse 15

निवेदितं तु तत्सर्वं रामेणातिसुबुद्धिना

সেই সকলো কথা অতি সুবুদ্ধিমান ৰামে বিধিমতে নিবেদন কৰিলে।

Verse 16

अधिदेव्या वचनतो जीर्णोद्धारं करोम्यहम् । धर्मारण्ये हरिक्षेत्रे धर्मकूपसमीपतः

অধিদেৱীৰ আজ্ঞা অনুসৰি মই জীৰ্ণোদ্ধাৰ কৰিম—ধৰ্মাৰণ্যৰ হৰিক্ষেত্ৰত, ধৰ্মকূপ নামৰ পবিত্ৰ কূপৰ ওচৰত।

Verse 17

ततस्ते वाडवाः सर्वे त्रिमूर्त्तीः प्रणिपत्य च । महता हर्षवृंदेन पूर्णाः प्राप्तमनोरथाः

তেতিয়া সেই সকলো ৱাডৱাই ত্ৰিমূৰ্ত্তিক প্ৰণিপাত কৰি, মহা হৰ্ষৰ সমূহেৰে পৰিপূৰ্ণ হ’ল—নিজ মনোৰথ সিদ্ধি লাভ কৰি।

Verse 18

अर्घ्यपाद्यादिविधिना श्रद्धया तानपूजयन् । क्षणं विश्रम्य ते देवा ब्रह्मविष्णुशिवादयः

শ্ৰদ্ধাৰে তেওঁলোকে অৰ্ঘ্য-পাদ্য আদি বিধি অনুসৰি তেওঁলোকক পূজা কৰিলে। তাৰ পাছত ব্ৰহ্মা, বিষ্ণু, শিৱ আদি সেই দেৱতাসকলে তাত এক ক্ষণ বিশ্ৰাম ল’লে।

Verse 19

ऊचू रामं महाशक्तिं विनयात्कृतसंपुटम्

তেওঁলোকে ৰামক ক’লে—মহাশক্তিমানজনক, যি বিনয়ে হাত জোৰ কৰি থিয় হৈ আছিল।

Verse 20

देवा ऊचुः । देवद्रुहस्त्वया राम ये हता रावणादयः । तेन तुष्टा वयं सर्वे भानुवंशविभूषण

দেৱতাসকলে ক’লে: ‘হে ৰাম, তুমি দেৱদ্ৰোহী ৰাৱণ আদি সকলোক বধ কৰিলা। সেয়েহে আমি সকলোৱে তুষ্ট, হে ভানুৱংশৰ ভূষণ।’

Verse 21

उद्धरस्व महास्थानं महतीं कीर्तिमाप्नुहि

এই মহামহিম পবিত্ৰ আসন পুনৰুদ্ধাৰ কৰা; তেতিয়া তুমি বিস্তৃত আৰু চিৰস্থায়ী কীৰ্তি লাভ কৰিবা।

Verse 22

लब्ध्वा स तेषामाज्ञां तु प्रीतो दशरथात्मजः । जीर्णोद्धारेऽनंतगुणं फलमिच्छन्निलापतिः

তেওঁলোকৰ আজ্ঞা লাভ কৰি দাশৰথিৰ পুত্ৰ আনন্দিত হ’ল; পৃথিৱীৰ অধিপতি, জীৰ্ণোদ্ধাৰৰ অনন্ত গুণময় ফল কামনা কৰি কৰ্মত প্ৰবৃত্ত হ’ল।

Verse 23

देवानां संनिधौ तेषां कार्यारंभमथाकरोत् । स्थंडिलं पूर्वतः कृत्वा महागिरि समं शुभम्

সেই দেৱতাসকলৰ সন্নিধানত তেওঁ কামৰ আৰম্ভণি কৰিলে; প্ৰথমে পূব দিশত মহাগিৰিৰ সমান, শুভ উচ্ছ মঞ্চ (স্থণ্ডিল) সাজিলে।

Verse 24

तस्योपरि बहिःशाला गृहशाला ह्यनेकशः । ब्रह्मशालाश्च बहुशो निर्ममे शोभनाकृतीः

তাৰ ওপৰত তেওঁ বহু বাহিৰ-শালা আৰু বহু গৃহ-শালা নিৰ্মাণ কৰিলে; আৰু পুনঃপুনঃ শোভনাকৃতি ব্ৰহ্ম-শালাসমূহো গঢ়িলে।

Verse 25

निधानैश्च समायुक्ता गृहोपकरणै र्वृताः । सुवर्णकोटिसंपूर्णा रसवस्त्रादिपूरिताः

সেইবোৰ নিধানৰে সংযুক্ত, গৃহোপকৰণেৰে আৱৃত আছিল; সোণৰ কোটিৰে পৰিপূৰ্ণ, আৰু সুস্বাদু আহাৰ, বস্ত্ৰ আদি বস্তুৰে ভৰপূৰ।

Verse 26

धनधान्यसमृद्धाश्च सर्वधातुयुतास्तथा । एतत्सर्वं कारयित्वा ब्राह्मणेभ्यस्तदा ददौ

ধন-ধান্যত সমৃদ্ধ আৰু সকলো প্ৰকাৰ ধাতুৰে সংযুক্ত—এই সকলো ব্যৱস্থা কৰাই তেওঁ তেতিয়া ব্ৰাহ্মণসকলক দান কৰিলে।

Verse 27

एकैकशो दशदश ददौ धेनूः पयस्विनीः । चत्वारिंशच्छतं प्रादाद्ग्रामाणां चतुराधिकम्

একে একে প্ৰত্যেকজনক দহ দহ দুগ্ধৱতী গাই দিলে; আৰু গাঁওসমূহৰ ভিতৰত চাৰিশ চাৰি গাঁও দান কৰিলে।

Verse 28

त्रैविद्यद्विजविप्रेभ्यो रामो दशरथात्मजः । काजेशेन त्रयेणैव स्थापिता द्विजसत्तमाः

দশৰথপুত্ৰ ৰামে ত্ৰৈবিদ্যা-সম্পন্ন, ত্ৰিবিধ জ্ঞানধাৰী বৈদিক ব্ৰাহ্মণ—শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকলক—তিনিধৰণৰ দান-ব্যৱস্থাৰে প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 29

तस्मात्त्रयीविद्य इति ख्यातिर्लोके बभूव ह । एवंविधं द्विजेभ्यः स दत्त्वा दानं महाद्भुतम्

সেইহেতু জগতত “ত্ৰৈবিদ্যা” নামৰ খ্যাতি বিস্তাৰিত হ’ল। এইদৰে দ্বিজসকলক আশ্চৰ্য দান দি তেওঁ এক মহাদ্ভুত দানকর্ম সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 30

आत्मानं चापि मेने स कृतकृत्यं नरेश्वरः । ब्रह्मणा स्थापिताः पूर्वं विष्णुना शंकरेण ये

সেই নৰেশ্বৰে নিজকে কৃতকৃত্য বুলি মানিলে—কাৰণ তেওঁ ব্ৰহ্মা, বিষ্ণু আৰু শংকৰে পূৰ্বে স্থাপন কৰা পবিত্ৰ বিধান আৰু ভিত্তিসমূহ পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 31

ते पूजिता राघवेण जीर्णोद्धारे कृते सति । षट्त्रिंशच्च सहस्राणि गोभुजा ये वणिग्वराः

জীৰ্ণ হৈ পৰা স্থাপনা পুনৰুদ্ধাৰ সম্পূৰ্ণ হোৱাত, ৰাঘৱে গোধন-সমৃদ্ধ সেই শ্ৰেষ্ঠ বণিকসকলক সন্মান কৰিলে; তেওঁলোক আছিল ছত্ত্ৰিশ হাজাৰ।

Verse 32

शुश्रूषार्थं प्रदत्ता वै देवैर्हरिहरादिभिः । संतुष्टेन तु शर्वेण तेभ्यो दत्तं तु चेत नम्

শুশ্ৰূষা-ভাৱৰ হেতুতে হৰি-হৰ আদি দেৱতাসকলে নিশ্চয় সেই সন্মান তেওঁলোকক দান কৰিলে। আৰু শৰ্ব (শিৱ) সন্তুষ্ট হোৱাত, সেই অনুমোদিত দান তেওঁলোকলৈ প্ৰদান হ’ল।

Verse 33

श्वेताश्वचामरौ दत्तौ खङ्गं दत्तं सुनिर्मलम् । तदा प्रबोधितास्ते च द्विजशुश्रूषणाय वै

তেওঁলোকক এটা শুভ্ৰ অশ্ব আৰু চামৰৰ এযোৰ দিয়া হ’ল, লগতে একেবাৰে নিৰ্মল খড়্গো প্ৰদান কৰা হ’ল। তাৰ পাছত দ্বিজ (ব্ৰাহ্মণ)সকলৰ শুশ্ৰূষাৰ বাবে তেওঁলোকক উপদেশ দিয়া হ’ল।

Verse 34

विवाहादौ सदा भाव्यं चामरै मंगलं वरम् । खङ्गं शुभं तदा धार्य्यं मम चिह्नं करे स्थितम्

বিবাহ আদি সকলো শুভাৰম্ভত চামৰৰ উত্তম মঙ্গল সদায় প্ৰকাশ কৰা উচিত। তেতিয়া এই শুভ খড়্গ—মোৰ চিহ্ন—হাতত ধাৰণ কৰি থাকিব লাগে।

Verse 35

गुरुपूजा सदा कार्या कुलदेव्याः पुनःपुनः । वृद्ध्यागमेषु प्राप्तेषु वृद्धि दायकदक्षिणा

গুৰুপূজা সদায় কৰা উচিত, আৰু কুলদেৱীৰ পূজাও পুনঃপুনঃ। বৃদ্ধি আৰু সমৃদ্ধিৰ উপলক্ষ আহিলে, বৃদ্ধি দানকাৰী দক্ষিণা অৰ্পণ কৰিব লাগে।

Verse 36

एकादश्यां शनेर्वारे दानं देयं द्विजन्मने । प्रदेयं बालवृद्धेभ्यो मम रामस्य शासनात्

একাদশীত যদি শনিবাৰ পৰে, তেন্তে দ্বিজ (দ্বিজন্মা) জনক দান দিব লাগে। মোৰ, ৰামৰ আদেশ অনুসাৰে, শিশু আৰু বৃদ্ধসকলকো দান প্ৰদান কৰা উচিত।

Verse 37

मंडलेषु च ये शुद्धा वणिग्वृत्तिरताः पराः । सपादलक्षास्ते दत्ता रामशासनपालकाः

আৰু নিজৰ নিজৰ মণ্ডলত যিসকল শুদ্ধ আছিল, বণিক-বৃত্তিত ৰত উত্তম লোক আছিল—তেওঁলোকৰ সপাদলক্ষ (এ লক্ষ পঁচিশ হাজাৰ) জনক ৰামৰ শাসন ৰক্ষক হিচাপে নিযুক্ত কৰা হ’ল।

Verse 38

मांडलीकास्तु ते ज्ञेया राजानो मंडलेश्वराः । द्विज शुश्रूषणे दत्ता रामेण वणिजां वराः

তেওঁলোকক মাণ্ডলীক বুলি জনা উচিত—মণ্ডলৰ ৰজা, মণ্ডলেশ্বৰ। ৰামে বণিকসকলৰ মাজৰ শ্ৰেষ্ঠসকলক দ্বিজসেৱাত নিযুক্ত কৰিলে।

Verse 39

चामरद्वितयं रामो दत्तवान्खड्गमेव च । कुलस्य स्वामिनं सूर्यं प्रतिष्ठाविधिपूर्वकम्

ৰামে দুটা চামৰ আৰু এখন খড়্গো দান কৰিলে। আৰু প্ৰতিষ্ঠা-বিধি অনুসাৰে কুলৰ স্বামী সূৰ্যক যথাৰীতি স্থাপন কৰিলে।

Verse 40

ब्रह्माणं स्थापयामास चतुर्वेदसमन्वितम् । श्रीमातरं महाशक्तिं शून्यस्वामिहरिं तथा

তেওঁ চতুৰ্বেদসমন্বিত ব্ৰহ্মাক স্থাপন কৰিলে। আৰু শ্ৰীমাতৃ—মহাশক্তি—আৰু তদুপৰি শূন্যস্বামী-হৰিকো প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 41

विघ्नापध्वंसनार्थाय दक्षिणद्वारसंस्थितम् । गणं संस्थापयामास तथान्याश्चैव देवताः

বিঘ্ন বিনাশৰ উদ্দেশ্যে তেওঁ দক্ষিণ দ্বাৰত অৱস্থিত গণ-দেৱতাক প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে; আৰু সেইদৰে আন আন দেৱতাসকলকো স্থাপন কৰিলে।

Verse 42

कारितास्तेन वीरेण प्रासादाः सप्तभूमिकाः । यत्किं चित्कुरुते कार्यं शुभं मांगल्यरूपकम्

সেই বীৰে সাত-তলীয়া প্ৰাসাদসমূহ নিৰ্মাণ কৰালে। আৰু যি কোনো ব্যক্তি যিকোনো শুভ, মঙ্গলময় কাৰ্য আৰম্ভ কৰে—

Verse 43

पुत्रे जाते जातके वान्नाशने मुंडनेऽपि वा । लक्षहोमे कोटिहोमे तथा यज्ञक्रियासु च

পুত্ৰ জন্মত, জাতকৰ্ম সংস্কাৰত, অন্নপ্ৰাশনত, আৰু মুণ্ডনতেও; লক্ষ হোম, কোটি হোম, আৰু যজ্ঞ-ক্ৰিয়াসকলতেও—

Verse 44

वास्तुपूजाग्रहशांत्योः प्राप्ते चैव महोत्सवे । यत्किंचित्कुरुते दानं द्रव्यं वा धान्यमुत्तमम्

বাস্তুপূজা আৰু গ্ৰহশান্তি সম্পন্ন কৰাৰ সময়ত, আৰু মহোৎসৱ উপস্থিত হ’লে—যি কোনো দান কৰা হয়, ধন হওক বা উৎকৃষ্ট ধান্য—

Verse 45

वस्त्रं वा धेनवो नाथ हेम रूप्यं तथैव च । विप्राणामथ शूद्राणां दीनानाथांधकेषु च

অথবা বস্ত্ৰ, অথবা গাই, হে নাথ; সোণ আৰু ৰূপোও তদ্ৰূপ—ব্ৰাহ্মণসকলৰ বাবে, আৰু শূদ্ৰসকলৰ বাবেও, আৰু দীন-দৰিদ্ৰ, অনাথ আৰু অন্ধসকলৰ বাবেও।

Verse 46

प्रथमं बकुलार्कस्य श्रीमातुश्चैव मानवः । भागं दद्याच्च निर्विघ्नकार्यसिद्ध्यै निरन्तरम्

প্ৰথমে মানুহে বকুলাৰ্ক আৰু শ্ৰীমাতৃকো এক অংশ অৰ্পণ কৰিব লাগে, যাতে তেওঁৰ কাৰ্য সিদ্ধি নিৰন্তৰ আৰু নিৰ্বিঘ্ন হয়।

Verse 47

वचनं मे समुल्लंघ्य कुरुते योऽन्यथा नरः । तस्य तत्कर्मणो विघ्नं भविष्यति न संशयः

যি নৰে মোৰ বচন উলংঘি অন্যথা কৰে, তাৰ সেই কৰ্মতেই বিঘ্ন ঘটিব—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 48

एवमुक्त्वा ततो रामः प्रहृष्टेनांतरात्मना । देवानामथ वापीश्च प्राकारांस्तु सुशोभनान्

এইদৰে কৈ ৰামে অন্তৰত আনন্দিত হৈ, তাৰ পাছত দেৱতাসকলৰ বাবে ধাম আৰু বাপীসমূহ, লগতে অতি শোভন প্ৰাকাৰসমূহ স্থাপন কৰিলে।

Verse 49

दुर्गोपकरणैर्युक्तान्प्रतोलीश्च सुविस्तृताः । निर्ममे चैव कुंडानि सरांसि सरसीस्तथा

দুৰ্গৰ উপকৰণেৰে সজ্জিত অতি বিস্তৃত প্ৰতোলীসমূহো তেওঁ নিৰ্মাণ কৰিলে; আৰু কুণ্ড, সৰোবৰ, লগতে সৰসীসমূহো গঢ়িলে।

Verse 50

धर्मवापीश्च कूपांश्च तथान्यान्देवनिर्मितान् । एतत्सर्वं च विस्तार्य धर्मारण्ये मनोरमे

মনোৰম ধৰ্মাৰণ্যত তেওঁ এই সকলো বিস্তাৰ কৰিলে—ধৰ্মবাপীসমূহ, কূপসমূহ, আৰু আন আন দেৱ-নিৰ্মিত বুলি কথিত কাৰ্যসমূহ।

Verse 51

ददौ त्रैविद्यमुख्येभ्यः श्रद्धया परया पुनः । ताम्रपट्टस्थितं रामशासनं लोपयेत्तु यः

সৰ্বোচ্চ শ্ৰদ্ধাৰে তেওঁ পুনৰ বেদবিদ্যাৰ প্ৰধান ব্ৰাহ্মণসকলক দান কৰিলে। কিন্তু যি জনে তাম্ৰপট্টত উৎকীৰ্ণ ৰামৰ শাসন মচি পেলায় বা লোপ কৰে, সি মহাপাপৰ ভাগী হয়।

Verse 52

पूर्वजास्तस्य नरके पतंत्यग्रे न संततिः । वायुपुत्रं समाहूय ततो रामोऽब्रवीद्वचः

তাৰ পূৰ্বজসকল আগতেই নৰকত পতিত হয়, আৰু তাৰ কোনো সন্ততি নাথাকে। তেতিয়া ৰামে বায়ুপুত্ৰক আহ্বান কৰি এই বাক্য ক’লে।

Verse 53

वायुपुत्र महावीर तव पूजा भविष्यति । अस्य क्षेत्रस्य रक्षायै त्वमत्र स्थितिमाचर

“হে বায়ুপুত্ৰ মহাবীৰ, তোমাৰ পূজা স্থাপিত হ’ব। এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ ৰক্ষাৰ বাবে তুমি ইয়াতেই অৱস্থান কৰা আৰু ৰক্ষকৰূপে স্থিৰ হৈ থাক।”

Verse 54

आंजनेयस्तु तद्वाक्यं प्रणम्य शिरसादधौ । जीर्णोद्धारं तदा कृत्वा कृतकृत्यो बभूव ह

আঞ্জনেয়ই সেই বাক্য শিৰে নমাই মস্তকে ধাৰণ কৰিলে। তাৰ পাছত জীৰ্ণ-শীৰ্ণৰ জীৰ্ণোদ্ধাৰ কৰি তেওঁ কৃতকৃত্য হ’ল।

Verse 55

श्रीमातरं तदाभ्यर्च्य प्रसन्नेनांतरात्मना । श्रीमातरं नमस्कृत्य तीर्थान्यन्यानि राघवः

তেতিয়া ৰাঘৱে অন্তৰাত্মা প্ৰসন্ন কৰি শ্ৰী মাতাক আৰাধনা কৰিলে। শ্ৰী মাতাক নমস্কাৰ কৰি তেওঁ আন আন তীৰ্থলৈও আগবাঢ়িল।

Verse 56

तेऽपि देवाः स्वकं स्थानं ययुर्बह्मपुरोगमाः

সেই দেৱতাসকলেও ব্ৰহ্মাই আগত হৈ আগবাঢ়ি, নিজৰ নিজৰ ধামলৈ উভতি গ’ল।

Verse 57

दत्त्वाशिषं तु रामाय वांछितं ते भविष्यति । रम्यं कृतं त्वया राम विप्राणां स्थापनादिकम्

ৰামক আশীৰ্বাদ দি দেৱতাসকলে ক’লে— “তোমাৰ কামনা পূৰ্ণ হ’ব। হে ৰাম, তুমি ব্ৰাহ্মণসকলক স্থাপন কৰি আৰু তেওঁলোকৰ জীৱিকাৰ প্ৰয়োজনীয় ব্যৱস্থা কৰি অতি মনোৰম কৰ্ম কৰিলা।”

Verse 58

अस्माकमपि वात्सल्यं कृतं पुण्यवता त्वया । इति स्तुवंतस्ते देवाः स्वानि स्थानानि भेजिरे

“হে পুণ্যৱান, আমাৰ প্ৰতিও তুমি স্নেহ দেখুৱাইছা।” এইদৰে প্ৰশংসা কৰি সেই দেৱতাসকল নিজৰ নিজৰ ধামলৈ গ’ল।