Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महाराज तीर्थं परमपावनम् । नर्मदायां सुदुष्प्रापं सिद्धं ह्यनरकेश्वरम्

śrīmārkaṇḍeya uvāca | tato gacchenmahārāja tīrthaṃ paramapāvanam | narmadāyāṃ suduṣprāpaṃ siddhaṃ hyanarakeśvaram

শ্ৰী মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে: তেতিয়া, হে মহাৰাজ, নৰ্মদাত অৱস্থিত পৰম পাৱন তীৰ্থলৈ যোৱা উচিত—যি লাভ কৰা অতি দুষ্প্ৰাপ্য, আৰু অনৰকেশ্বৰ সিদ্ধধাম ৰূপে খ্যাত।

श्रीमार्कण्डेयःthe venerable Mārkaṇḍeya
श्रीमार्कण्डेयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री + मार्कण्डेय (प्रातिपदिक; उपाधि-पूर्वक-नाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्तृपद (speaker)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
ततःthereafter
ततः:
Adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; काल/अनन्तर (temporal adverb: thereafter)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा + राजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
तीर्थम्a sacred ford/place of pilgrimage
तीर्थम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मपद
परमपावनम्supremely purifying
परमपावनम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम + पावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तीर्थम् इति विशेषणम्
नर्मदायाम्in/on the Narmadā (river)
नर्मदायाम्:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; देश/स्थानाधिकरण
सुदुष्प्रापम्very difficult to attain
सुदुष्प्रापम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + दुष् + प्राप (प्रातिपदिक; प्राप्-धातु-निष्पन्न)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; अनरकेश्वरम् इति विशेषणम्
सिद्धम्accomplished/holy
सिद्धम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक; √सिध्-निष्पन्न)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; अनरकेश्वरम् इति विशेषणम्
हिindeed
हि:
Sambandha/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle of emphasis/indeed)
अनरकेश्वरम्Anarakeśvara (name of the sacred lord/place)
अनरकेश्वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअनरक + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तीर्थ-नाम/देवता-नाम; कर्मपद (object of गच्छेत्)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Anarakeśvara

Type: kshetra

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: Mārkaṇḍeya, serene and radiant, instructs Yudhiṣṭhira about a rare tīrtha on the flowing Narmadā; the river glints, with a small Śiva shrine labeled Anarakeśvara on the bank.

M
Mārkaṇḍeya
N
Narmadā
A
Anarakeśvara
M
Mahārāja (listener, unnamed here)

FAQs

Pilgrimage to an efficacious Śaiva tīrtha on the Narmadā is praised as a powerful purifier and spiritual refuge.

Anarakeśvara tīrtha (a Śiva site) on the river Narmadā.

A directive to undertake yātrā (go/visit) to the tīrtha; details of worship are implied to follow in the chapter.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App