Mantra 2
Rishi: Agni-mantra lineage (not specified in the excerpt).
Devata: Agni Jātavedas.
Chandas: Triṣṭubh-like cadence (requires metrical verification).
Samhita Patha (Devanagari)
सह॑सा जा॒तान् प्र णु॑दा नः स॒पत्ना॒न् प्रत्यजा॑ताञ्जातवेदो नुदस्व । अधि॑ नो ब्रूहि सुमन॒स्यमा॑नो व॒यᳪ स्या॑म॒ प्र णु॑दा नः स॒पत्ना॑न्
Transliteration
sáhasā jātā́n prá ṇudā naḥ sapátnān prátyajātāñ jātavedo nudasva | ádhi no brūhi sumanasyámāno vayáṁ syāma prá ṇudā naḥ sapátnān
Translation
হে জাতবেদস্, সহসাৰে আমাৰ জন্মগত শত্রু-প্ৰতিদ্বন্দ্বীসকলক দূৰলৈ ঠেলি দিয়া; আমাৰ বিপক্ষে জন্ম লোৱা সকলোকো নুদাই দিয়া। সদ্ভাৱনাৰে আমাৰ ওপৰত বিধান উচ্চাৰণ কৰা, যাতে আমি নিৰ্ভয়-নিশ্চিন্ত হৈ থাকোঁ; আমাৰ শত্রু-প্ৰতিদ্বন্দ্বীসকলক প্ৰ নুদা—দূৰ কৰি দিয়া।
Padapatha (Word Analysis)
सहसा । जातान् । प्र । नुद । नः । सपत्नान् । प्रति-जातान् । जात-वेदः । नुदस्व । अधि । नः । ब्रूहि । सुमनस्य-मानः । वयम् । स्याम । प्र । नुद । नः । सपत्नान्
Word by Word
सहसाby force, forcibly
सहसा:
Karaṇa
TypeIndeclinable
Rootसहस् (प्रातिपदिक) / सहसा (अव्यय-रूप)
जातान्(those) born, arisen
जातान्:
Karma
TypeAdjective
Root√जन् (जायते) → जात (कृदन्त, भूतकृदन्त)
प्रforth, forward; intensifier
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
नुदdrive away!
नुद:
—
TypeVerb
Root√नुद् (नुदति)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
सपत्नान्rivals, enemies
सपत्नान्:
Karma
TypeNoun
Rootसपत्न (प्रातिपदिक)
प्रतिback, against
प्रति:
—
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
अजातान्unborn, not yet arisen
अजातान्:
Karma
TypeAdjective
Rootअ- + √जन् → अजात (कृदन्त)
जातवेदःO Jātavedas (Agni), knower of beings
जातवेदः:
Kartā
TypeNoun
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्नि-विशेषण)
नुदस्वdrive away (for yourself/indeed), repel!
नुदस्व:
—
TypeVerb
Root√नुद् + स्व (आत्मनेपद-लोट्)
अधिover, concerning; further
अधि:
—
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय)
नःto us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
ब्रूहिtell, speak
ब्रूहि:
—
TypeVerb
Root√ब्रू (ब्रवीति)
सुमनस्यमानःbeing well-disposed, favorably minded
सुमनस्यमानः:
Kartā
TypeAdjective
Rootसु- + मनस् (प्रातिपदिक) → सुमनस्य (नामधातु/कृदन्त) + √मान्/√मन् (माने) (शानच्)
वयम्we
वयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
स्यामmay we be
स्याम:
—
TypeVerb
Root√अस् (भू/अस्) (स्यात्-प्रयोग)
प्रforth; intensifier
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
नुदdrive away!
नुद:
—
TypeVerb
Root√नुद् (नुदति)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
सपत्नान्rivals, enemies
सपत्नान्:
Karma
TypeNoun
Rootसपत्न (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
A
Agni JātavedasRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes