पञ्चावरणमार्गस्थं योगेश्वरस्तोत्रम् (Pañcāvaraṇa-mārga Stotra to Yogeśvara Śiva)

Verse 1

उपमन्युरुवाच । स्तोत्रं वक्ष्यामि ते कृष्ण पञ्चावरणमार्गतः । योगेश्वरमिदं पुण्यं कर्म येन समाप्यते

উপমন्यु ক’লে—হে কৃষ্ণ, পঞ্চাৱৰণ-মাৰ্গ অনুসাৰে মই তোমাক এটা স্তোত্ৰ ক’ম। ই যোগেশ্বৰ শিৱৰ পৱিত্ৰ উপদেশ; ইয়াৰ দ্বাৰা ব্ৰত-সাধনা আৰু কৰ্ম যথাৰ্থভাৱে সম্পূৰ্ণ হয়।

Verse 2

जय जय जगदेकनाथ शंभो प्रकृतिमनोहर नित्यचित्स्वभाव । अतिगतकलुषप्रपञ्चवाचामपि मनसां पदवीमतीततत्त्वम्

জয় জয়, হে জগতৰ একমাত্ৰ নাথ শম্ভো! প্ৰকৃতিকো মনোহৰ কৰা, যাৰ স্বভাৱ নিত্য চৈতন্য। আপুনি সেই পৰতত্ত্ব, যি বাক্য আৰু মনৰ গতিৰ সীমা অতিক্ৰম কৰি কলুষিত প্ৰপঞ্চৰ বিস্তাৰো অতিক্ৰান্ত।

Verse 3

स्वभावनिर्मलाभोग जय सुन्दरचेष्टित । स्वात्मतुल्यमहाशक्ते जय शुद्धगुणार्णव

জয় হওক—আপোনাৰ স্বভাৱ নিৰ্মল, আপোনাৰ আনন্দ-অনুভৱ শুদ্ধ; জয় হওক—আপোনাৰ চেষ্টাও পৰম সুন্দৰ। জয় হওক, হে স্বাত্ম-সম মহাশক্তি! জয় হওক, হে শুদ্ধ গুণাৰ্ণৱ!

Verse 4

अनन्तकांतिसंपन्न जयासदृशविग्रह । अतर्क्यमहिमाधार जयानाकुलमंगल

হে অনন্ত কান্তিসম্পন্ন প্ৰভু, যাঁৰ ৰূপ স্বয়ং জয়ৰ সদৃশ; অচিন্ত্য মহিমাৰ আধাৰ—আপুনি সদা বিজয়ত অচল, পৰম মঙ্গলময়।

Verse 5

निरंजन निराधार जय निष्कारणोदय । निरन्तरपरानन्द जय निर्वृतिकारण

জয় হওক, হে নিৰঞ্জন; হে নিৰাধাৰ, স্বয়ংসিদ্ধ। জয় হওক, যাঁৰ প্ৰকাশ নিষ্কাৰণ। জয় হওক, হে নিৰন্তৰ পৰমানন্দ; জয় হওক, হে নিৰ্বৃতি-মোক্ষৰ কাৰণ।

Verse 6

जयातिपरमैश्वर्य जयातिकरुणास्पद । जय स्वतंत्रसर्वस्व जयासदृशवैभव

জয় হওক, যাঁৰ পৰম ঐশ্বৰ্য অতুল; জয় হওক, যিনি কৰুণাৰ পৰম ধাম। জয় হওক, যিনি সম্পূৰ্ণ স্বাধীন আৰু সৰ্বস্ব; জয় হওক, যাঁৰ বৈভৱ সাদৃশ্যহীন।

Verse 7

जयावृतमहाविश्व जयानावृत केनचित् । जयोत्तर समस्तस्य जयात्यन्तनिरुत्तर

আপুনিই জয়স্বরূপ, যিয়ে মহাবিশ্ব আৱৃত কৰে; তথাপি আপোনাক একোৱে আৱৃত কৰিব নোৱাৰে। আপুনি সকলোৰ ওপৰত উত্তম বিজয়; আপোনাৰ জয় পৰম, নিৰুত্তৰ।

Verse 8

जयाद्भुत जयाक्षुद्र जयाक्षत जयाव्यय । जयामेय जयामाय जयाभाव जयामल

জয় হওক, হে অদ্ভুত; জয় হওক, হে অক্ষুদ্ৰ—কেতিয়াও তুচ্ছ নহয়। জয় হওক, হে অক্ষত—অঘাতিত। জয় হওক, হে অব্যয়—অবিনাশী। জয় হওক, হে অমেয়। জয় হওক, হে অমায়—মায়াতীত। জয় হওক, হে অভাৱাতীত সৎ। জয় হওক, হে অমল—নিৰ্মল।

Verse 9

महाभुज महासार महागुण महाकथ । महाबल महामाय महारस महारथ

হে মহাভুজ! হে মহাসাৰ! হে মহাগুণময়! হে মহাকথাৰ উৎস! হে মহাবল! হে মহামায়াস্বৰূপ! হে মহাৰস (পৰমানন্দ) নিধি! হে মহাৰথ (অদ্বিতীয় বীৰ)!

Verse 10

नमः परमदेवाय नमः परमहेतवे । नमश्शिवाय शांताय नमश्शिवतराय ते

পৰমদেৱলৈ নমস্কাৰ, পৰম হেতুলৈ নমস্কাৰ। শান্তস্বৰূপ শিৱলৈ নমস্কাৰ; হে শিৱতৰ (পৰম মঙ্গলময়) আপোনালৈ নমস্কাৰ।

Verse 11

त्वदधीनमिदं कृत्स्नं जगद्धि ससुरासुरम् । अतस्त्वद्विहितामाज्ञां क्षमते को ऽतिवर्तितुम्

হে প্ৰভু! দেৱ-অসুৰসহ এই সমগ্ৰ জগত্ আপোনাৰ অধীন। সেয়ে আপোনাৰ বিধানকৃত আজ্ঞা অতিক্ৰম কৰিবলৈ কোন সক্ষম?

Verse 13

अयं पुनर्जनो नित्यं भवदेकसमाश्रयः । भवानतो ऽनुगृह्यास्मै प्रार्थितं संप्रयच्छतु

এই জনে সদায় কেৱল আপোনাৰেই শৰণ লয়। সেয়ে হে প্ৰভু, কৃপা কৰি তাক অনুগ্ৰহ কৰক আৰু সি যি প্ৰাৰ্থনা কৰিছে সেয়া সম্পূৰ্ণ দান কৰক।

Verse 14

जयांबिके जगन्मातर्जय सर्वजगन्मयि । जयानवधिकैश्वर्ये जयानुपमविग्रहे

জয় হওক, হে অম্বিকে, জগন্মাতা! জয় হওক, হে সৰ্বজগন্ময়ী! জয় হওক, হে সীমাহীন ঐশ্বৰ্যৱতী! জয় হওক, হে অনুপম দিব্যৰূপিণী!

Verse 15

जय वाङ्मनसातीते जयाचिद्ध्वांतभंजिके । जय जन्मजराहीने जय कालोत्तरोत्तरे

জয় হওক, বাক্‌-মন অতিক্ৰম কৰা! জয় হওক, অজ্ঞান-অন্ধকাৰ ভঞ্জিনী! জয় হওক, জন্ম-জৰা-ৰহিতা! জয় হওক, কালৰো অতীত পৰাত্পৰা!

Verse 16

जयानेकविधानस्थे जय विश्वेश्वरप्रिये । जय विश्वसुराराध्ये जय विश्वविजृंभिणि

জয় হওক, নানা বিধত স্থিত হোৱা! জয় হওক, বিশ্বেশ্বৰপ্ৰিয়ে! জয় হওক, সকলো দেৱতাই আৰাধ্য কৰা! জয় হওক, বিশ্বৰূপে বিস্তাৰিণী!

Verse 17

जय मंगलदिव्यांगि जय मंगलदीपिके । जय मंगलचारित्रे जय मंगलदायिनि

জয় হওক, হে মঙ্গলময়ী দিব্য অঙ্গধাৰিণী! জয় হওক, হে মঙ্গল-দীপিকা! জয় হওক, হে মঙ্গলময় চৰিত্ৰিণী! জয় হওক, হে মঙ্গলদায়িনী!

Verse 18

नमः परमकल्याणगुणसंचयमूर्तये । त्वत्तः खलु समुत्पन्नं जगत्त्वय्येव लीयते

নমস্কাৰ তোমাক, যাঁৰ মূৰ্তি পৰম কল্যাণগুণৰ ভঁৰাল। নিশ্চয় তোমাৰ পৰাই এই জগত উৎপন্ন হয় আৰু তোমাতেই লীন হয়।

Verse 19

त्वद्विनातः फलं दातुमीश्वरोपि न शक्नुयात् । जन्मप्रभृति देवेशि जनोयं त्वदुपाश्रितः

হে দেৱেশী দেৱী! তোমাক বাদ দি ফল দান কৰিবলৈ ঈশ্বৰো সক্ষম নহয়। জন্মৰ পৰা এই সমগ্ৰ জনসমাজ তোমাৰেই আশ্ৰয়ত আছে।

Verse 20

अतो ऽस्य तव भक्तस्य निर्वर्तय मनोरथम् । पञ्चवक्त्रो दशभुजः शुद्धस्फटिकसन्निभः

সেয়ে, আপোনাৰ এই ভক্তৰ মনোৰথ পূৰ্ণ কৰক; (সেই) প্ৰভুক পঞ্চবক্ত্ৰ, দশভুজ, শুদ্ধ স্ফটিক সদৃশ দীপ্তিমান প্ৰকট ৰূপে দৰ্শন কৰে।

Verse 21

भक्त्या मयार्चितो मह्यं प्रार्थितं शं प्रयच्छतु । सदाशिवांकमारूढा शक्तिरिच्छा शिवाह्वया

যাক মই ভক্তিভাৱে পূজা কৰি প্ৰাৰ্থনা কৰিছোঁ, সেই মঙ্গলময় শম্ভুৱে মোক কল্যাণ দান কৰক। সদাশিৱৰ অঙ্কত অধিষ্ঠিতা ‘শিৱা’ নামে খ্যাত ইচ্ছাশক্তি বিরাজমান।

Verse 22

जननी सर्वलोकानां प्रयच्छतु मनोरथम् । शिवयोर्दयिता पुत्रौ देवौ हेरंबषण्मुखौ

সকলো লোকৰ জননী দেৱীয়ে ভক্তসকলৰ মনোৰথ পূৰ্ণ কৰক। শিৱ-পাৰ্বতীৰ প্ৰিয় দুজন দিৱ্য পুত্ৰ—হেৰম্ব (গণেশ) আৰু ষণ্মুখ (কাৰ্ত্তিকেয়)।

Verse 23

शिवानुभावौ सर्वज्ञौ शिवज्ञानामृताशिनौ । तृप्तौ परस्परं स्निग्धौ शिवाभ्यां नित्यसत्कृतौ

তেওঁলোক দুয়ো শিৱানুভৱত প্ৰতিষ্ঠিত, সৰ্বজ্ঞ আৰু শিৱ-জ্ঞানামৃতৰে পোষিত আছিল। সদা তৃপ্ত, পৰস্পৰ স্নেহশীল, শিৱ আৰু তেওঁৰ শক্তিৰ দ্বাৰা নিত্য সৎকৃত হৈছিল।

Verse 24

सत्कृतौ च सदा देवौ ब्रह्माद्यैस्त्रिदशैरपि । सर्वलोकपरित्राणं कर्तुमभ्युदितौ सदा

সেই দুয়ো দেৱতা ব্ৰহ্মা আদি ত্ৰিদশসকলৰ দ্বাৰাও সদায় সৎকৃত আছিল; আৰু সকলো লোকৰ পৰিত্ৰাণ কৰিবলৈ তেওঁলোক সদা উদ্যমী আছিল।

Verse 25

स्वेच्छावतारं कुर्वंतौ स्वांशभेदैरनेकशः । ताविमौ शिवयोः पार्श्वे नित्यमित्थं मयार्चितौ

তেওঁলোকে স্বইচ্ছাৰে অৱতাৰ গ্ৰহণ কৰি, নিজৰ স্বাংশৰ বহু ভেদে নানা ৰূপে প্ৰকাশ পায়; সেই দুয়ো শিৱৰ পাৰ্শ্বত নিত্য অৱস্থিত—এইদৰে মই তেওঁলোকক সদায় অৰ্চনা কৰোঁ।

Verse 26

तयोराज्ञां पुरस्कृत्य प्रार्थितं मे प्रयच्छताम् । शुद्धस्फटिकसंकाशमीशानाख्यं सदाशिवम्

সেই দুয়োৰ আজ্ঞাক আগত ৰাখি মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক—শুদ্ধ স্ফটিক সদৃশ দীপ্তিমান ‘ঈশান’ নামক সদাশিৱক।

Verse 27

मूर्धाभिमानिनी मूर्तिः शिवस्य परमात्मनः । शिवार्चनरतं शांतं शांत्यतीतं मखास्थितम्

ই পৰমাত্মা শিৱৰ সেই মূৰ্তি, যি মূৰ্ধাৰ অধিষ্ঠাত্রী আৰু অভিমানিনী; ই শিৱাৰ্চনত ৰত, শান্ত, শান্তিৰো অতীত, আৰু যজ্ঞত স্থিত হৈও অসঙ্গ।

Verse 28

पञ्चाक्षरांतिमं बीजं कलाभिः पञ्चभिर्युतम् । प्रथमावरणे पूर्वं शक्त्या सह समर्चितम्

পঞ্চাক্ষৰী মন্ত্ৰৰ অন্তিম বীজাক্ষৰ, যি পঞ্চ কলাৰে যুক্ত, প্ৰথম আৱৰণত সৰ্বপ্ৰথম শক্তিসহ সম্যক অৰ্চিত হয়।

Verse 29

पवित्रं परमं ब्रह्म प्रार्थितं मे प्रयच्छतु । बालसूर्यप्रतीकाशं पुरुषाख्यं पुरातनम्

পৰম পৱিত্ৰ পৰব্ৰহ্মে মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক। নবোদিত সূৰ্যৰ দৰে দীপ্ত, সেই প্ৰাচীন ‘পুৰুষ’ মোক অনুগ্ৰহ কৰক।

Verse 30

पूर्ववक्त्राभिमानं च शिवस्य परमेष्ठिनः । शांत्यात्मकं मरुत्संस्थं शम्भोः पादार्चने रतम्

পৰমেষ্ঠী শিৱৰ পূৰ্বমুখৰ অধিষ্ঠাতা-অহংভাব তেওঁৱেই—শান্তিস্বৰূপ, মৰুত্‌মণ্ডলত অৱস্থিত, আৰু শম্ভুৰ চৰণাৰ্চনত সদা ৰত।

Verse 31

प्रथमं शिवबीजेषु कलासु च चतुष्कलम् । पूर्वभागे मया भक्त्या शक्त्या सह समर्चितम्

শিৱবীজ আৰু কলাসমূহৰ মাজত প্ৰথমে, পূৰ্বভাগত অৱস্থিত চতুষ্কলাক মই ভক্তিৰে—শক্তিসহিত—সম্যক্ আৰাধনা কৰিলোঁ।

Verse 32

पवित्रं परमं ब्रह्म प्रार्थितं मे प्रयच्छतु । अञ्जनादिप्रतीकाशमघोरं घोरविग्रहम्

পৰম পৱিত্ৰ পৰব্ৰহ্মে মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক। অঞ্জনৰ দৰে শ্যাম দীপ্ত, সেই অঘোৰ—বন্ধননাশৰ বাবে ঘোৰ ৰূপ ধাৰণ কৰা—মোক অনুগ্ৰহ কৰক।

Verse 33

देवस्य दक्षिणं वक्त्रं देवदेवपदार्चकम् । विद्यापादं समारूढं वह्निमण्डलमध्यगम्

দেৱৰ দক্ষিণ মুখ—দেৱদেৱৰ চৰণাৰ্চক—বিদ্যাপাদত আৰূঢ়, আৰু অগ্নিমণ্ডলৰ মধ্যস্থ।

Verse 34

द्वितीयं शिवबीजेषु कलास्वष्टकलान्वितम् । शंभोर्दक्षिणदिग्भागे शक्त्या सह समर्चितम्

শিৱৰ বীজমন্ত্ৰসমূহৰ ভিতৰত দ্বিতীয় বীজ অষ্টকলাসমন্বিত। শম্ভুৰ দক্ষিণ দিশভাগত শক্তিসহ তাৰ বিধিপূৰ্বক সমৰ্চনা কৰিব লাগে।

Verse 35

पवित्रं मध्यमं ब्रह्म प्रार्थितं मे प्रयच्छतु । कुंकुमक्षोदसंकाशं वामाख्यं वरवेषधृक्

মই যাক প্ৰাৰ্থনা কৰিছোঁ সেই পৱিত্ৰ মধ্য ব্ৰহ্মে মোৰ প্ৰাৰ্থিত ফল দান কৰক। তেওঁ কুংকুমচূৰ্ণ সদৃশ দীপ্তিমান, ‘বাম’ নামে প্ৰসিদ্ধ, আৰু শুভ উত্তম বেশধাৰী।

Verse 36

वक्त्रमुत्तरमीशस्य प्रतिष्ठायां प्रतिष्ठितम् । वारिमंडलमध्यस्थं महादेवार्चने रतम्

ঈশ্বৰৰ উত্তৰ মুখ প্ৰতিষ্ঠা-কৰ্মত প্ৰতিষ্ঠিত। জলমণ্ডলৰ মধ্যত অৱস্থিত হৈ ই মহাদেৱৰ অৰ্চনাত ৰত থাকে।

Verse 37

तुरीयं शिवबीजेषु त्रयोदशकलान्वितम् । देवस्योत्तरदिग्भागे शक्त्या सह समर्चितम्

শিৱৰ বীজমন্ত্ৰসমূহৰ ভিতৰত ‘তুৰীয়’ চতুৰ্থ বীজ ত্ৰয়োদশকলাসমন্বিত। দেৱৰ উত্তৰ দিশভাগত শক্তিসহ তাৰ বিধিপূৰ্বক সমৰ্চনা কৰিব লাগে।

Verse 38

पवित्रं परमं ब्रह्म प्रार्थितं मे प्रयच्छतु । शंखकुंदेंदुधवलं संध्याख्यं सौम्यलक्षणम्

যি পৰম পবিত্ৰ পৰব্ৰহ্ম, তেওঁ মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক। যি শঙ্খ, কুন্দ আৰু চন্দ্ৰৰ দৰে ধৱল, ‘সন্ধ্যা’ নামে প্ৰসিদ্ধ, সৌম্য আৰু শুভ লক্ষণযুক্ত।

Verse 39

शिवस्य पश्चिमं वक्त्रं शिवपादार्चने रतम् । निवृत्तिपदनिष्ठं च पृथिव्यां समवस्थितम्

শিৱৰ পশ্চিম মুখ শিৱপাদ-অৰ্চনত ৰত। ই ‘নিবৃত্তি’ পদত নিষ্ঠিত আৰু পৃথিৱী-তত্ত্বত স্থিত।

Verse 40

तृतीयं शिवबीजेषु कलाभिश्चाष्टभिर्युतम् । देवस्य पश्चिमे भागे शक्त्या सह समर्चितम्

শিৱ-বীজসমূহৰ তৃতীয়টি, অষ্ট কলাৰে যুক্ত, দেৱৰ পশ্চিম ভাগত শক্তিসহ বিধিপূৰ্বক সমৰ্চিত হয়।

Verse 41

पवित्रं परमं ब्रह्म प्रार्थितं मे प्रयच्छतु । शिवस्य तु शिवायाश्च हृन्मूर्तिशिवभाविते

পৰম পবিত্ৰ পৰব্ৰহ্মে মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক। হে শিৱ আৰু শিৱাৰ হৃদয়মূৰ্তি, শিৱভাব-ভাৱিত!

Verse 42

तयोराज्ञां पुरस्कृत्य ते मे कामं प्रयच्छताम् । शिवस्य च शिवायाश्च शिखामूर्तिशिवाश्रिते

তেওঁলোক দুয়োৰ আজ্ঞাক অগ্ৰে ৰাখি তেওঁলোকে মোৰ কাম্য বৰ দান কৰক। হে শিৱ-শিৱাৰ শিখামূৰ্তি, শিৱাশ্ৰিতা!

Verse 43

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां ते मे कामं प्रयच्छताम् । शिवस्य च शिवायाश्च वर्मणा शिवभाविते

শিৱ-শিৱাৰ আজ্ঞাক সৎকাৰ কৰি তেওঁলোকে মোৰ কাম্য বৰ দান কৰক। হে শিৱ-শিৱাৰ ৰক্ষাকৱচে আৱৃত, শিৱভাব-ভাৱিত!

Verse 44

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां ते मे कामं प्रयच्छताम् । शिवस्य च शिवायाश्च नेत्रमूर्तिशिवाश्रिते

শিৱ আৰু শিৱাৰ আজ্ঞাক শ্ৰদ্ধাৰে সৎকাৰ কৰি তেওঁলোকে মোৰ অভীষ্ট বৰ দান কৰক। হে শিৱ-শিৱাৰ নেত্ৰমূৰ্তিৰূপ শিৱত আশ্ৰিত, তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 45

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां ते मे कामं प्रयच्छताम् । अस्त्रमूर्ती च शिवयोर्नित्यमर्चनतत्परे

শিৱ আৰু শিৱাৰ আজ্ঞাক শ্ৰদ্ধাৰে সৎকাৰ কৰি তেওঁলোকে মোৰ অভীষ্ট কামনা পূৰণ কৰক। আৰু অস্ত্ৰমূৰ্তি শিৱৰ নিত্য আৰাধনাত মই সদা তৎপৰ থাকোঁ।

Verse 46

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां ते मे कामं प्रयच्छताम् । वामौ ज्येष्ठस्तथा रुद्रः कालो विकरणस्तथा

শিৱ-শিৱা উভয়ৰ আজ্ঞা যথাযথভাৱে সন্মান কৰি গ্ৰহণ কৰি, তেওঁলোকে মোক মোৰ অভীষ্ট বৰ দান কৰক—বাম, জ্যেষ্ঠ, ৰুদ্ৰ, কাল আৰু বিকৰণ।

Verse 47

बलो विकरणश्चैव बलप्रमथनः परः । सर्वभूतस्य दमनस्तादृशाश्चाष्टशक्तयः

বলা, বিকৰণ আৰু পৰম বলপ্ৰমথন; লগতে সকলো ভূতক দমন কৰা দমনা—এইদৰে সেই (শিৱ)ৰ অষ্টশক্তি।

Verse 48

प्रार्थितं मे प्रयच्छंतु शिवयोरेव शासनात् । अथानंतश्च सूक्ष्मश्च शिवश्चाप्येकनेत्रकः

শিৱ-শিৱা উভয়ৰ শাসনমতে তেওঁলোকে মোক মোৰ প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক। তাৰ পাছত সেই তত্ত্ব অনন্তও, সূক্ষ্মও, আৰু একনেত্ৰধাৰী স্বয়ং শিৱো বটে।

Verse 49

एक रुद्राख्यमर्तिश्च श्रीकण्ठश्च शिखंडकः । तथाष्टौ शक्तयस्तेषां द्वितीयावरणे ऽर्चिताः

এটা ‘ৰুদ্ৰ’ নামৰ মূৰ্তি; তদ্ৰূপ ‘শ্ৰীকণ্ঠ’ আৰু ‘শিখণ্ডক’ও আছে। আৰু তেওঁলোকৰ অষ্ট শক্তিও দ্বিতীয় আৱৰণত পূজিত হয়।

Verse 50

ते मे कामं प्रयच्छंतु शिवयोरेव शासनात् । भवाद्या मूर्तयश्चाष्टौ तासामपि च शक्तयः

শিৱ-শক্তিৰ আজ্ঞাৰে ভৱ আদি অষ্ট মূৰ্তি আৰু তেওঁলোকৰ নিজ নিজ শক্তিসকলে মোক অভীষ্ট বৰ দান কৰক।

Verse 51

महादेवादयश्चान्ये तथैकादशमूर्तयः । शक्तिभिस्सहितास्सर्वे तृतीयावरणे स्थिताः

মহাদেৱ আদি অন্যান্য দেৱৰূপ আৰু একাদশ মূৰ্তিসকল—সকলো নিজৰ নিজৰ শক্তিসহ তৃতীয় আৱৰণত অৱস্থিত।

Verse 52

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां दिशंतु फलमीप्सितम् । वृक्षराजो महातेजा महामेघसमस्वनः

শিৱৰ আজ্ঞাক সৎকাৰে মানি, মহাতেজস্বী আৰু মহামেঘসম গম্ভীৰ ধ্বনিযুক্ত বৃক্ষৰাজে মোক অভীষ্ট ফল দান কৰক।

Verse 53

मेरुमंदरकैलासहिमाद्रिशिखरोपमः । सिताभ्रशिखराकारः ककुदा परिशोभितः

সেয়া মেরু, মন্দৰ, কৈলাস আৰু হিমাদ্ৰিৰ শিখৰৰ দৰে—শ্বেত মেঘশিখৰাকৃতি, আৰু দীপ্ত ককুদে (কুঁজে) পৰিশোভিত আছিল।

Verse 54

महाभोगींद्रकल्पेन वालेन च विराजितः । रक्तास्यशृंगचरणौ रक्तप्रायविलोचनः

মহান নাগৰাজৰ দৰে বিশাল লেজে তেওঁ উজ্জ্বল আছিল। তেওঁৰ মুখ, শিং আৰু পদ ৰক্তবৰ্ণ, আৰু চকু প্ৰায় সম্পূৰ্ণকৈ গাঢ় লাল আছিল।

Verse 55

पीवरोन्नतसर्वांगस्सुचारुगमनोज्ज्वलः । प्रशस्तलक्षणः श्रीमान्प्रज्वलन्मणिभूषणः

তেওঁৰ সমগ্ৰ দেহ পুষ্ট, সুগঠিত আৰু উন্নত আছিল; তেওঁৰ গতি মনোহৰ আৰু দীপ্তিময় আছিল। প্ৰশস্ত শুভলক্ষণেৰে যুক্ত, শ্ৰীসম্পন্ন তেওঁ জ্বলি উঠা মণিভূষণেৰে ঝলমল কৰিছিল।

Verse 56

शिवप्रियः शिवासक्तः शिवयोर्ध्वजवाहनः । तथा तच्चरणन्यासपावितापरविग्रहः

তেওঁ শিৱৰ প্ৰিয় আৰু শিৱত সম্পূৰ্ণ আসক্ত; তেওঁ শিৱধ্বজ বহনকাৰী। লগতে শিৱৰ চৰণ-ন্যাসে তেওঁৰ সমগ্ৰ দেহ পৰম পবিত্ৰ হৈছে।

Verse 57

गोराजपुरुषः श्रीमाञ्छ्रीमच्छूलवरायुधः । तयोराज्ञां पुरस्कृत्य स मे कामं प्रयच्छतु

শ্ৰীমান গোৰাজপুৰুষ—যাৰ শ্ৰেষ্ঠ অস্ত্ৰ দীপ্তিমান ত্ৰিশূল—সেই দিৱ্য দম্পতীৰ আজ্ঞা অগ্ৰে ৰাখি মোক অভীষ্ট বৰ দান কৰক।

Verse 58

नन्दीश्वरो महातेजा नगेन्द्रतनयात्मजः । सनारायणकैर्देवैर्नित्यमभ्यर्च्य वंदितः

নন্দীশ্বৰ মহাতেজস্বী, পৰ্বতৰাজৰ কন্যাৰ গৰ্ভজাত; নাৰায়ণসহ দেৱসকলে তেওঁক নিত্য পূজা কৰি বন্দনা কৰে।

Verse 59

शर्वस्यांतःपुरद्वारि सार्धं परिजनैः स्थितः । सर्वेश्वरसमप्रख्यस्सर्वासुरविमर्दनः

শৰ্ৱ (শিৱ)-ৰ অন্তঃপুৰৰ দুৱাৰত সি পৰিজনসহ থিয় হৈ আছিল। সৰ্বেশ্বৰ সদৃশ দীপ্তিমান, আৰু সকলো অসুৰদলক মর্দনকাৰী যেন দেখা গ’ল।

Verse 60

सर्वेषां शिवधर्माणामध्यक्षत्वे ऽभिषेचितः । शिवप्रियश्शिवासक्तश्श्रीमच्छूलवरायुधः

তেওঁ সকলো শিৱধৰ্মৰ অধ্যক্ষত্বত অভিষিক্ত—শিৱপ্ৰিয়, শিৱাসক্ত, আৰু শ্ৰেষ্ঠ অস্ত্ৰ ত্ৰিশূল ধৰি শ্ৰীমন্ত।

Verse 61

शिवाश्रितेषु संसक्तस्त्वनुरक्तश्च तैरपि । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे कामं प्रयच्छतु

যি শিৱাশ্ৰিতসকলৰ প্ৰতি অনুৰক্ত আৰু তেওঁলোকেও যাক স্নেহ কৰে—সেইজন শিৱাজ্ঞা সন্মান কৰি মোক অভীষ্ট বৰ দান কৰক।

Verse 62

महाकालो महाबाहुर्महादेव इवापरः । महादेवाश्रितानां १ तु नित्यमेवाभिरक्षतु

মহাবাহু মহাকাল—যেন আন এজন মহাদেৱ—মহাদেৱাশ্ৰিতসকলক সদায় ৰক্ষা কৰক।

Verse 63

शिवप्रियः शिवासक्तश्शिवयोरर्चकस्सदा । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु कांक्षितम्

যি শিৱপ্ৰিয়, শিৱাসক্ত আৰু শিৱ-শিৱা দিৱ্য দম্পতিৰ সদা অর্চক—সেইজন শিৱ-শিৱাৰ আজ্ঞা সন্মান কৰি মোক কাঙ্ক্ষিত বৰ দিওক।

Verse 64

तयोराज्ञां पुरस्कृत्य स मे कामं प्रयच्छतु । ब्रह्माणी चैव माहेशी कौमारी वैष्णवी तथा

সেই দুয়োৰ আজ্ঞাক শিৰোধাৰ্য কৰি তেওঁ মোৰ কামনা পূৰ্ণ কৰক। লগতে ব্ৰহ্মাণী, মাহেশী, কৌমাৰী আৰু বৈষ্ণৱীয়েও (অনুমোদন দি) সহায় কৰক।

Verse 65

वाराही चैव माहेंद्री चामुंडा चंडविक्रमा । एता वै मातरः सप्त सर्वलोकस्य मातरः

ৱাৰাহী, মাহেন্দ্ৰী আৰু চণ্ডবিক্ৰমা চামুণ্ডা—এইসকলেই সত্যই সপ্ত মাতৃকা, সমগ্ৰ লোকৰ জননী।

Verse 66

प्रार्थितं मे प्रयच्छंतु परमेश्वरशासनात् । मत्तमातंगवदनो गंगोमाशंकरात्मजः

পৰমেশ্বৰৰ শাসনত তেওঁলোকে মোক প্ৰাৰ্থিত বৰ দান কৰক—গঙ্গা, উমা আৰু শংকৰৰ সেই পুত্ৰ, যাৰ মুখ মত্ত হাতীৰ দৰে।

Verse 67

आकाशदेहो दिग्बाहुस्सोमसूर्याग्निलोचनः । ऐरावतादिभिर्दिव्यैर्दिग्गजैर्नित्यमर्चितः

যাঁৰ দেহ আকাশস্বরূপ, দিশাসমূহ যাঁৰ বাহু, চন্দ্ৰ-সূৰ্য-অগ্নি যাঁৰ নয়ন; তেওঁ ঐৰাৱত আদি দিব্য দিগ্গজসকলৰ দ্বাৰা নিত্য আৰাধিত।

Verse 68

शिवज्ञानमदोद्भिन्नर्स्त्रिदशानामविघ्नकृत् । विघ्नकृच्चासुरादीनां विघ्नेशः शिवभावितः

শিৱজ্ঞানজনিত উল্লাস-মদে উদ্ভাসিত হৈ তেওঁ দেৱতাসকলৰ বাবে বিঘ্ননাশক; কিন্তু অসুৰাদি বাবে বিঘ্নসৃষ্টিকৰ্তাও—এই বিঘ্নেশ সদায় শিৱভাবত ভাৱিত।

Verse 69

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु कांक्षितम् । षण्मुखश्शिवसम्भूतः शक्तिवज्रधरः प्रभुः

শিৱৰ আজ্ঞাক শ্ৰদ্ধাৰে সৎকাৰ কৰি, সেই প্ৰভু—শিৱসম্ভূত ষণ্মুখ, শক্তি আৰু বজ্ৰধাৰী—মোৰ কাম্য ফল দান কৰক।

Verse 70

अग्नेश्च तनयो देवो ह्यपर्णातनयः पुनः । गंगायाश्च गणांबायाः कृत्तिकानां तथैव च

সেই দেৱক অগ্নিৰ পুত্ৰ বুলিও কোৱা হয়, আৰু পুনৰ অপৰ্ণা (পাৰ্বতী)ৰ পুত্ৰ বুলিও। তদ্ৰূপ গঙ্গা, গণাম্বা (গণমাতৃ) আৰু কৃত্তিকাসকলৰ পৰাও জন্ম হোৱা বুলি কোৱা হয়।

Verse 71

विशाखेन च शाखेन नैगमेयेन चावृतः । इंद्रजिच्चंद्रसेनानीस्तारकासुरजित्तथा

তেওঁ বিশাখ, শাখ আৰু নৈগমেয়ৰ দ্বাৰা পৰিবৃত আছিল; তদ্ৰূপ ইন্দ্ৰজিত, চন্দ্ৰসেনানী আৰু তাৰকাসুৰজিতো (সঙ্গী আছিল)।

Verse 72

शैलानां मेरुमुख्यानां वेधकश्च स्वतेजसा । तप्तचामीकरप्रख्यः शतपत्रदलेक्षणः

তেওঁ নিজৰ স্বতেজে মেরু আদি পৰ্বতসমূহকো ভেদ কৰিব পৰা আছিল। তেওঁ গলিত সোণৰ দৰে দীপ্তিমান, আৰু তেওঁৰ নয়ন শতদল পদ্মৰ পাপৰি সদৃশ আছিল।

Verse 73

कुमारस्सुकुमाराणां रूपोदाहरणं महत् । शिवप्रियः शिवासक्तः शिवपदार्चकस्सदा

কুমাৰ সুকুমাৰসকলৰ মাজত মহৎ ৰূপৰ আদৰ্শ। তেওঁ শিৱপ্ৰিয়, শিৱাসক্ত, আৰু সদা শিৱপদ আৰাধক।

Verse 74

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु कांक्षितम् । ज्येष्ठा वरिष्ठा वरदा शिवयोर्यजनेरता

শিৱ-শক্তিৰ আজ্ঞাক যথাযথ সন্মান কৰি, তেওঁ মোক কাম্য ফল দিওক—যি জ্যেষ্ঠা, বৰিষ্ঠা, বৰদায়িনী আৰু শিৱ-শক্তিৰ যজনত ৰতা।

Verse 75

तयोराज्ञां पुरस्कृत्य सा मे दिशतु कांक्षितम् । त्रैलोक्यवंदिता साक्षादुल्काकारा गणांबिका

সেই দুয়োৰ আজ্ঞা শিৰত ধৰি তেওঁ মোক কাম্য বৰ দান কৰক। ত্ৰিলোকবন্দিতা, উল্কা-ৰূপে সাক্ষাৎ প্ৰকাশিতা গণাম্বিকা।

Verse 76

जगत्सृष्टिविवृद्ध्यर्थं ब्रह्मणा ऽभ्यर्थिता शिवात् । शिवायाः प्रविभक्ताया भ्रुवोरन्तरनिस्सृताः

জগতৰ সৃষ্টি আৰু বৃদ্ধি উদ্দেশ্যে ব্রহ্মাই শিৱক প্ৰাৰ্থনা কৰিলে; তেতিয়া বিভক্তৰূপে প্ৰকাশিতা শিৱাৰ ভ্ৰূমধ্যৰ পৰা সেয়া নিৰ্গত হ’ল।

Verse 77

दक्षायणी सती मेना तथा हैमवती ह्युमा । कौशिक्याश्चैव जननी भद्रकाल्यास्तथैव च

তেওঁ দক্ষায়ণী সতী; তেওঁৱেই মেনা, হিমৱতৰ কন্যা উমা। তেওঁৱেই কৌশিকীৰ জননী, আৰু তেনেদৰে ভদ্ৰকালীৰো।

Verse 78

अपर्णायाश्च जननी पाटलायास्तथैव च । शिवार्चनरता नित्यं रुद्राणी रुद्रवल्लभा

তেওঁ অপৰ্ণা আৰু পাটলাৰো জননী। নিত্য শিৱাৰ্চনত ৰত তেওঁ ৰুদ্ৰাণী—ৰুদ্ৰৰ প্ৰিয়তমা।

Verse 79

सत्कृट्य शिवयोराज्ञां सा मे दिशतु कांक्षितम् । चंडः सर्वगणेशानः शंभोर्वदनसंभवः

শিৱ আৰু দিব্য দম্পতিৰ আজ্ঞা সৎকৃত্য গ্ৰহণ কৰি তেওঁ মোক কাঙ্ক্ষিত বৰ দিওক। চণ্ড—সকল গণৰ অধীশ—শম্ভুৰ মুখৰ পৰা উৎপন্ন।

Verse 80

सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु कांक्षितम् । पिंगलो गणपः श्रीमाञ्छिवासक्तः शिवप्रियः

শিৱ আৰু দেৱীৰ আজ্ঞা সৎকৃত্য গ্ৰহণ কৰি, শ্ৰীমান পিঙ্গল নামৰ গণপ—শিৱাসক্ত আৰু শিৱপ্ৰিয়—মোক কাঙ্ক্ষিত ফল দিওক।

Verse 81

आज्ञया शिवयोरेव स मे कामं प्रयच्छतु । भृंगीशो नाम गणपः शिवराधनतत्परः

শিৱ আৰু দেৱীৰেই আজ্ঞাৰে তেওঁ মোৰ কামনা পূৰ্ণ কৰক। ভৃঙ্গীশ নামৰ সেই গণপ শিৱাৰাধনাত সম্পূৰ্ণ তৎপৰ।

Verse 82

सम्बन्धसामान्यविवक्षया कर्मणि पष्ठी । प्रयच्छतु स मे कामं पत्युराज्ञा पुरःसरम् । वीरभद्रो महातेजा हिमकुंदेंदुसन्निभः

ইয়াত ক্ৰিয়াৰ প্ৰতি সাধাৰণ সম্পৰ্কৰ অৰ্থত ষষ্ঠী বিভক্তিৰ প্ৰয়োগ হৈছে। মোৰ প্ৰভুৰ আজ্ঞাক আগত ৰাখি মহাতেজস্বী বীৰভদ্ৰে মোক কাঙ্ক্ষিত ফল দিয়ক; তেওঁ হিম, কুন্দফুল আৰু চন্দ্ৰৰ দৰে ধৱল।

Verse 83

भद्रकालीप्रियो नित्यं मात्ःणां चाभिरक्षिता । यज्ञस्य च शिरोहर्ता दक्षस्य च दुरात्मनः

সেই নিত্য ভদ্ৰকালীৰ প্ৰিয় আৰু মাতৃকাসকলৰ দ্বাৰা ৰক্ষিত। তেওঁেই যজ্ঞৰ শিৰ হৰণকাৰী আৰু দুষ্টবুদ্ধি দক্ষৰ মস্তকচ্ছেদকাৰী।

Verse 84

उपेंद्रेंद्रयमादीनां देवानामंगतक्षकः । शिवस्यानुचरः श्रीमाञ्छिवशासनपालकः

সেই উপেন্দ্ৰ, ইন্দ্ৰ, যম আদি দেৱসকলৰ দেহ-অঙ্গৰ সতৰ্ক ৰক্ষক। তেওঁ শ্ৰীমান শিৱৰ অনুচৰ আৰু শিৱশাসনৰ পালনকাৰী।

Verse 85

शिवयोः शासनादेव स मे दिशतु कांक्षितम् । सरस्वती महेशस्य वाक्सरोजसमुद्भवा

শিৱ-শিৱাৰ শাসনত তেওঁ মোক কাম্য দান কৰক—মহেশৰ বাক্-সৰোজৰ পৰা উদ্ভূতা সৰস্বতী।

Verse 86

शिवयोः पूजने सक्ता स मे दिशतु कांक्षितम् । विष्णोर्वक्षःस्थिता लक्ष्मीः शिवयोः पूजने रता

শিৱ-শিৱাৰ পূজাত আসক্ত সেই দেৱী মোক কাম্য দান কৰক। বিষ্ণুৰ বক্ষস্থলত অধিষ্ঠিতা লক্ষ্মীয়েও শিৱ-শিৱাৰ পূজাত ৰত থাকে।

Verse 87

शिवयोः शासनादेव सा मे दिशतु कांक्षितम् । महामोटी महादेव्याः पादपूजापरायणा

শিৱ-শক্তিৰ আজ্ঞাৰে তেওঁ মোক মোৰ কাম্য দান কৰক—মহামোটী, যি মহাদেৱীৰ চৰণপূজাত সম্পূৰ্ণ পৰায়ণা।

Verse 88

तस्या एव नियोगेन सा मे दिशतु कांक्षितम् । कौशिकी सिंहमारूढा पार्वत्याः परमा सुता

তেওঁৰেই আদেশত তেওঁ মোক কাম্য ফল দান কৰক—সিংহাৰূঢ়া কৌশিকী, পাৰ্বতীৰ পৰম কন্যা।

Verse 89

विष्णोर्निद्रामहामाया महामहिषमर्दिनी । निशंभशुंभसंहत्री मधुमांसासवप्रिया

তেওঁ বিষ্ণুৰ যোগনিদ্ৰাৰূপা মহামায়া; মহামহিষমৰ্দিনী, নিশুম্ভ-শুম্ভ সংহাৰিণী, আৰু মধু, মাংস, আসৱ নৈবেদ্যত প্ৰীত।

Verse 90

सत्कृत्य शासनं मातुस्सा मे दिशतु कांक्षितम् । रुद्रा रुद्रसमप्रख्याः प्रथमाः प्रथितौजसः

মাতৃ-আজ্ঞা যথোচিতভাৱে সন্মান কৰি, তেওঁ যেন মোক কাম্য বৰ দান কৰে। সেই ৰুদ্ৰসকল ৰুদ্ৰৰ সমান দীপ্তিমান, অগ্ৰগণ্য আৰু মহাবল-পরাক্ৰমে প্ৰসিদ্ধ আছিল।

Verse 91

भूताख्याश्च महावीर्या महादेवसमप्रभाः । नित्यमुक्ता निरुपमा निर्द्वन्द्वा निरुपप्लवाः

‘ভূত’ নামে খ্যাত সেই গণসকল মহাবীৰ্যশালী আৰু মহাদেৱৰ সমান প্ৰভাযুক্ত। তেওঁলোক নিত্য-মুক্ত, অনুপম, দ্বন্দ্ব-ৰহিত আৰু কোনো বিঘ্ন-পতনে অস্পৰ্শিত।

Verse 92

सशक्तयस्सानुचरास्सर्वलोकनमस्कृताः । सर्वेषामेव लोकानां सृष्टिसंहरणक्षमाः

তেওঁলোক নিজ নিজ দিব্য শক্তিৰে সমৃদ্ধ, অনুচৰসহ, সৰ্বলোকৰ দ্বাৰা নমস্কৃত; আৰু সকলো লোকৰ সৃষ্টি আৰু সংহাৰ কৰিবলৈ সক্ষম আছিল।

Verse 93

परस्परानुरक्ताश्च परस्परमनुव्रताः । परस्परमतिस्निग्धाः परस्परनमस्कृताः

তেওঁলোক পৰস্পৰৰ প্ৰতি অনুৰক্ত আছিল, পৰস্পৰৰ ব্ৰত-নিষ্ঠাৰ অনুগামী আছিল; অতি স্নেহময় আছিল আৰু একে-অন্যক সদায় নমস্কাৰ কৰিছিল।

Verse 94

शिवप्रियतमा नित्यं शिवलक्षणलक्षिताः । सौम्याधारास्तथा मिश्राश्चांतरालद्वयात्मिकाः

তেওঁলোক চিৰকাল শিৱৰ অতি প্ৰিয়, শিৱ-লক্ষণে চিহ্নিত। কিছুমান সৌম্য আধাৰযুক্ত, আৰু কিছুমান মিশ্ৰ স্বভাৱৰ—দ্বিবিধ মধ্যাৱস্থাযুক্ত।

Verse 95

विरूपाश्च सुरूपाश्च नानारूपधरास्तथा । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां ते मे कामं दिशंतु वै

তেওঁলোক বিৰূপ হওক বা সুৰূপ, নানাবিধ ৰূপধাৰী হওক—শিৱ-শিৱা দিৱ্যযুগলৰ আজ্ঞা সৎকৃত্য, তেওঁলোকে নিশ্চয় মোৰ অভীষ্ট বৰ দান কৰক।

Verse 96

देव्या प्रियसखीवर्गो देवीलक्षणलक्षितः । सहितो रुद्रकन्याभिः शक्तिभिश्चाप्यनेकशः

দেৱীৰ প্ৰিয় সখীসকলৰ মণ্ডলী, দেৱীলক্ষণে লক্ষিত, ৰুদ্ৰকন্যাসকলৰ সৈতে আৰু বহু শক্তিৰূপৰ সৈতে একেলগে উপস্থিত আছিল।

Verse 97

तृतीयावरणे शंभोर्भक्त्या नित्यं समर्चितः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु मंगलम्

যি শম্ভুৰ তৃতীয় আৱৰণত ভক্তিৰে নিত্য সমৰ্চিত, আৰু শিৱ-শিৱা দিৱ্যযুগলৰ আজ্ঞা সৎকৃত্য মানে—সেইজনেই মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 98

दिवाकरो महेशस्य मूर्तिर्दीप्तिसुमंडलः । निर्गुणो गुणसंकीर्णस्तथैव गुणकेवलः

দিবাকৰ মহেশ্বৰৰে সাক্ষাৎ মূৰ্তি, দীপ্তিৰ উজ্জ্বল মণ্ডলে পৰিবৃত। প্ৰভু নিৰ্গুণ হৈয়ো গুণ-সংকীৰ্ণ আৰু পুনৰ গুণ-কেবল ৰূপেও প্ৰকাশিত হয়।

Verse 99

अविकारात्मकश्चाद्य एकस्सामान्यविक्रियः । असाधारणकर्मा च सृष्टिस्थितिलयक्रमात्

সেয়া অবিকাৰ-স্বৰূপ, আদ্য আৰু একমাত্ৰ; তথাপি সাধাৰণ বিকাৰৰ দৰে পৰিবর্তনশীল যেন দেখা যায়। সৃষ্টি-স্থিতি-লয়ৰ ক্ৰমে প্ৰৱৰ্তিত হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ কৰ্ম অসাধাৰণ আৰু অনুপম।

Verse 100

एवं त्रिधा चतुर्धा च विभक्ताः पञ्चधा पुनः । चतुर्थावरणे शंभोः पूजितश्चानुगैः सह

এইদৰে সিহঁত ত্ৰিধা, চতুৰ্ধা আৰু পুনৰ পঞ্চধা ৰূপে বিভক্ত। শম্ভুৰ চতুৰ্থ আৱৰণত তেওঁ অনুগগণ (গণ) সহ পূজিত হয়।

Verse 101

शिवप्रियः शिवासक्तः शिवपादार्चने रतः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु मंगलम्

যিজন শিৱপ্ৰিয়, শিৱাসক্ত, শিৱপাদাৰ্চনত সদা ৰত; শিৱ-শিৱাৰ আজ্ঞা সৎকৃত্য কৰে—সেইজনে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 102

दिवाकरषडंगानि दीप्ताद्याश्चाष्टशक्तयः । आदित्यो भास्करो भानू रविश्चेत्यनुपूर्वशः

দিবাকৰৰ ছয় অংগ আছে আৰু ‘দীপ্তা’ আদি আঠ শক্তিও আছে। ক্ৰম অনুসাৰে তেওঁ আদিত্য, ভাস্কৰ, ভানু আৰু ৰবি নামে পৰিচিত।

Verse 103

अर्को ब्रह्मा तथा रुद्रो विष्नुश्चादित्यमूर्तयः । विस्तरासुतराबोधिन्याप्यायिन्यपराः पुनः

অৰ্ক (সূৰ্য), ব্ৰহ্মা, ৰুদ্ৰ আৰু বিষ্ণু—এইসকল আদিত্যৰ ৰূপ। পুনৰ আন কিছুমান উপদেশ/প্ৰকাশ আছে, যিবোৰ অধিক বিস্তৃত, অধিক স্পষ্ট বোধদায়ক আৰু সাধকক পুষ্টিদায়ক।

Verse 104

उषा प्रभा तथा प्राज्ञा संध्या चेत्यपि शक्तयः । सोमादिकेतुपर्यंता ग्रहाश्च शिवभाविताः

উষা, প্ৰভা, প্ৰাজ্ঞা আৰু সন্ধ্যা—এইবোৰো শক্তি; আৰু সোমৰ পৰা কেতুলৈকে সকলো গ্ৰহ শিৱভাবৰে ব্যাপ্ত, প্ৰেৰিত আৰু নিয়ন্ত্রিত।

Verse 105

शिवयोराज्ञयानुन्ना मंगलं प्रदिशंतु मे । अथवा द्वादशादित्यास्तथा द्वादश शक्तयः

শিৱ আৰু দেৱী (শিৱা)ৰ আজ্ঞাৰে প্ৰেৰিত হৈ মোক মঙ্গল দান কৰক। অথবা দ্বাদশ আদিত্য আৰু তেনেদৰে দ্বাদশ শক্তিয়ে মোক কল্যাণ আৰু আৰোগ্য প্ৰদান কৰক।

Verse 106

ऋषयो देवगंधर्वाः पन्नगाप्सरसां गणाः । ग्रामण्यश्च तथा यक्षा राक्षसाश्चासुरास्तथा

ঋষিসকল, দেৱগন্ধৰ্বসকল, নাগ আৰু অপ্সৰাৰ গণ, গ্ৰামনায়কসকল, লগতে যক্ষ, ৰাক্ষস আৰু অসুৰসকল—সকলোৱে (তাত) সমবেত হৈছিল।

Verse 107

सप्तसप्तगणाश्चैते सप्तच्छंदोमया हयाः । वालखिल्या दयश्चैव सर्वे शिवपदार्चकाः

এইবোৰ সাত-সাতকৈ গঠিত গণসমূহ, আৰু সাত বৈদিক ছন্দময় অশ্ব। বালখিল্য আদি সকলেই ভগৱান শিৱৰ পবিত্ৰ পদযুগলৰ আৰাধক।

Verse 108

सत्कृत्यशिवयोराज्ञां मंगलं प्रदिशंतु मे । ब्रह्माथ देवदेवस्य मूर्तिर्भूमण्डलाधिपः

শিৱৰ আজ্ঞাক যথাযথ সন্মান কৰি মোৰ বাবে মঙ্গল প্ৰদান হওক। দেৱদেৱৰ মূৰ্তি ব্ৰহ্মাই এই ভূমণ্ডলৰ অধিপতি।

Verse 109

चतुःषष्टिगुणैश्वर्यो बुद्धितत्त्वे प्रतिष्ठितः । निर्गुणो गुणसंकीर्णस्तथैव गुणकेवलः

বুদ্ধিতত্ত্বত প্ৰতিষ্ঠিত প্ৰভু চৌষট্টি দিব্য গুণে ঐশ্বৰ্যশালী। তথাপি তেওঁ নিৰ্গুণ; আৰু শাস্ত্ৰদৃষ্টিত গুণ-সংকীৰ্ণ আৰু গুণ-কেবল ৰূপেও বৰ্ণিত।

Verse 110

अविकारात्मको देवस्ततस्साधारणः पुरः । असाधारणकर्मा च सृष्टिस्थितिलयक्रमात्

সেই দেৱ (শিৱ) অবিকাৰস্বৰূপ; সেয়ে তেওঁ সৰ্বসাধাৰণ, সৰ্বব্যাপী সত্যৰূপে সকলোৰে আগত বিদ্যমান। কিন্তু সৃষ্টি‑স্থিতি‑লয়ৰ ক্ৰমত তেওঁৰ কৰ্ম অসাধাৰণ, অনন্য।

Verse 111

भुवं त्रिधा चतुर्धा च विभक्तः पञ्चधा पुनः । चतुर्थावरणे शंभो पूजितश्च सहानुगैः

ভূ-লোক প্ৰথমে ত্ৰিধা, পাছত চতুৰ্ধা আৰু পুনৰ পঞ্চধা ৰূপে বিভক্ত হ’ল। হে শম্ভো! চতুৰ্থ আৱৰণত তেওঁ অনুগণসকলসহ পূজিত হ’ল।

Verse 112

शिवप्रियः शिवासक्तश्शिवपादार्चने रतः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु मंगलम्

যি শিৱৰ প্ৰিয়, শিৱত আসক্ত, শিৱপাদাৰ্চনত ৰত আৰু শিৱ-শিৱা দিৱ্য যুগলৰ আজ্ঞাক সন্মান কৰে—সেইজনে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 113

हिरण्यगर्भो लोकेशो विराट्कालश्च पूरुषः । सनत्कुमारः सनकः सनंदश्च सनातनः

তেওঁ হিৰণ্যগৰ্ভ, লোকেশ্বৰ; তেওঁেই বিরাট্, কালস্বৰূপ আৰু পৰম পুৰুষ। তেওঁেই সনৎকুমাৰ, সনক, সনন্দ আৰু সনাতন—নিত্য ঋষিৰূপে প্ৰকাশিত।

Verse 114

प्रजानां पतयश्चैव दक्षाद्या ब्रह्मसूनवः । एकादश सपत्नीका धर्मस्संकल्प एव च

প্ৰজাসকলৰ অধিপতি—দক্ষ আদি—ব্ৰহ্মাৰ মানসপুত্ৰ আছিল। এনেদৰে এগাৰজন প্ৰজাপতি নিজৰ নিজৰ পত্নীৰ সৈতে আছিল; আৰু তেওঁলোকৰ মাজত ধৰ্ম আৰু সংকল্পও আছিল।

Verse 115

शिवार्चनरताश्चैते शिवभक्तिपरायणाः । शिवाज्ञावशगास्सर्वे दिशंतु मम मंगलम्

শিৱাৰ্চনত ৰত, শিৱভক্তিত পৰায়ণ আৰু শিৱাজ্ঞাৰ অধীন এই সকলো ভক্তে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 116

चत्वारश्च तथा वेदास्सेतिहासपुराणकाः । धर्मशास्त्राणि विद्याभिर्वैदिकीभिस्समन्विताः

চাৰি বেদ, ইতিহাস-পুৰাণসহ, আৰু বৈদিক বিদ্যাৰে সমন্বিত ধৰ্মশাস্ত্ৰ—এই সকলো ধৰ্মজ্ঞান আৰু প্ৰভুৰ কৃপাৰে মোক্ষপৰ্যন্ত পথবোধৰ বাবে প্ৰমাণভূত আধাৰ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠিত।

Verse 117

परस्परविरुद्धार्थाः शिवप्रकृतिपादकाः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां मंगलं प्रदिशंतु मे

যদিও তেওঁলোকৰ অৰ্থ পৰস্পৰবিৰোধী যেন লাগে, তথাপি শেষত তেওঁলোকে শিৱৰ তত্ত্ব-স্বভাৱকেই প্ৰকাশ কৰে। শিৱাজ্ঞাক যথাযোগ্য সন্মান কৰি তেওঁলোকে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 118

अथ रुद्रो महादेवः शंभोर्मूर्तिर्गरीयसी । वाह्नेयमण्डलाधीशः पौरुषैश्वर्यवान्प्रभुः

তেতিয়া ৰুদ্ৰ মহাদেৱ শম্ভুৰ সৰ্বোচ্চ মূৰ্তিৰূপে প্ৰকাশিত হ’ল—অগ্নিমণ্ডলৰ অধীশ্বৰ, সৰ্বশক্তিমান প্ৰভু, পৰম দিৱ্য ঐশ্বৰ্যসম্পন্ন।

Verse 119

शिवाभिमानसंपन्नो निर्गुणस्त्रिगुणात्मकः । केवलं सात्त्विकश्चापि राजसश्चैव तामसः

শিৱাভিমানসম্পন্ন তেওঁ নিৰ্গুণ হৈয়ো ত্ৰিগুণাত্মক; কেতিয়াবা কেৱল সাত্ত্বিক, আৰু কেতিয়াবা ৰাজস তথা তামস ৰূপেও প্ৰকাশ পায়।

Verse 120

अविकाररतः पूर्वं ततस्तु समविक्रियः । असाधारणकर्मा च सृष्ट्यादिकरणात्पृथक्

প্ৰথমে তেওঁ অবিকাৰ অৱস্থাত স্থিত থাকে; তাৰ পাছত সমভাৱে বিক্ৰিয়া—প্ৰকাশ—ত প্ৰবৃত্ত হয়। তেওঁৰ কৰ্ম অসাধাৰণ, সৃষ্ট্যাদি সাধনকাৰী সাধাৰণ কৰণসমূহৰ পৰা পৃথক।

Verse 121

ब्रह्मणोपि शिरश्छेत्ता जनकस्तस्य तत्सुतः । जनकस्तनयश्चापि विष्णोरपि नियामकः

যিজনে ব্ৰহ্মাৰো শিৰচ্ছেদ কৰিলে, তেৱেঁই তাৰ জনকো, তাৰ পুত্ৰো; আৰু সেই জনকৰ পুত্ৰ বিষ্ণুৰো নিয়ামক।

Verse 122

बोधकश्च तयोर्नित्यमनुग्रहकरः प्रभुः । अंडस्यांतर्बहिर्वर्ती रुद्रो लोकद्वयाधिपः

সেই প্ৰভু তেওঁলোক দুজনক নিত্য বোধ কৰোৱায় আৰু সদায় অনুগ্ৰহ কৰে; অণ্ডৰ ভিতৰ-বাহিৰে অৱস্থিত ৰুদ্ৰই দুয়ো লোকৰ অধিপতি।

Verse 123

शिवप्रियः शिवासक्तः शिवपादार्चने रतः । शिवस्याज्ञां पुरस्कृत्य स मे दिशतु मंगलम्

যিজন শিৱৰ প্ৰিয়, শিৱত আসক্ত, শিৱপাদাৰ্চনত ৰত, আৰু শিৱাজ্ঞাক অগ্ৰে ৰাখি চলে—তেওঁ মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 124

तस्य ब्रह्म षडंगानि विद्येशांतं तथाष्टकम् । चत्वारो मूर्तिभेदाश्च शिवपूर्वाः शिवार्चकाः

সেই পৰব্ৰহ্মৰ বাবে ষড়ঙ্গ (ছয় অঙ্গ) আছে, আৰু বিদ্যেশান্ত অষ্টকো আছে; লগতে শিৱৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা চাৰিটা মূৰ্তিভেদো আছে—যিসকল শিৱাৰ্চক।

Verse 125

शिवो भवो हरश्चैव मृडश्चैव तथापरः । शिवस्याज्ञां पुरस्कृत्य मंगलं प्रदिशंतु मे

শিৱ—যি ভব, হৰ আৰু মৃড় নামে প্ৰসিদ্ধ—আৰু অন্যান্য দিব্য ৰূপসমূহে, শিৱৰ আজ্ঞাক অগ্ৰে ৰাখি মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 126

अथ विष्णुर्महेशस्य शिवस्यैव परा तनुः । वारितत्त्वाधिपः साक्षादव्यक्तपदसंस्थितः

এতিয়া বিষ্ণু মহেশৰ—অৰ্থাৎ স্বয়ং শিৱৰ—পৰম তনু; তেওঁ সাক্ষাৎ বাৰি-তত্ত্বৰ অধিপতি আৰু অব্যক্ত-পদত প্রতিষ্ঠিত।

Verse 127

निर्गुणस्सत्त्वबहुलस्तथैव गुणकेवलः । अविकाराभिमानी च त्रिसाधारणविक्रियः

তেওঁ নিৰ্গুণ; তথাপি প্ৰকাশ-লীলাৰ বাবে সত্ত্বপ্ৰধান বুলি কোৱা হয়; গুণসমূহৰ আধাৰো তেওঁ নিজেই। প্ৰকৃততে অবিকাৰ হৈও লোকশিক্ষাৰ্থে ‘মই কৰোঁ’ এই অভিমান ধৰি ত্ৰিগুণ-সাধাৰণ বিকাৰ প্ৰকাশ কৰে; কিন্তু নিজে বিকৃত নহয়।

Verse 128

असाधारणकर्मा च सृष्ट्यादिकरणात्पृथक् । दक्षिणांगभवेनापि स्पर्धमानः स्वयंभुवा

সি আছিল অসাধাৰণ কৰ্মশক্তিসম্পন্ন, সৃষ্ট্যাদি সাধাৰণ কাৰণসমূহৰ পৰা পৃথক; আৰু প্ৰভুৰ দক্ষিণ অংগৰ পৰা জন্ম লৈও স্বয়ম্ভূ (ব্ৰহ্মা)ৰ সৈতে স্পৰ্ধা কৰিছিল।

Verse 129

आद्येन ब्रह्मणा साक्षात्सृष्टः स्रष्टा च तस्य तु । अंडस्यांतर्बहिर्वर्ती विष्णुर्लोकद्वयाधिपः

আদি ব্ৰহ্মাই বিষ্ণুক সাক্ষাৎ সৃষ্টি কৰিলে; আৰু তেওঁও সেই ব্যৱস্থাত স্ৰষ্টাৰূপে কাৰ্য কৰে। অণ্ডৰ ভিতৰ-বাহিৰে অৱস্থিত হৈ বিষ্ণু দুয়ো লোকৰ অধিপতি; কিন্তু শৈৱ দৃষ্টিত পৰম পতি শিৱেই সকলো সীমাৰ অতীত পৰম উৎস।

Verse 130

असुरांतकरश्चक्री शक्रस्यापि तथानुजः । प्रादुर्भूतश्च दशधा भृगुशापच्छलादिह

ইয়াত চক্ৰধাৰী, অসুৰান্তক আৰু শক্ৰ (ইন্দ্ৰ)ৰ অনুজ, ভৃগুৰ শাপৰ ছল উপলক্ষে দশৰূপে প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল।

Verse 131

भूभारनिग्रहार्थाय स्वेच्छयावातरक्षितौ । अप्रमेयबलो मायी मायया मोहयञ्जगत्

পৃথিৱীৰ ভাৰ দমন কৰিবলৈ তেওঁ স্বেচ্ছাৰে অৱতাৰ গ্ৰহণ কৰিলে। অপ্ৰমেয় বলসম্পন্ন মায়াধীশে নিজৰ মায়াৰে জগতক মোহিত কৰে।

Verse 132

मूर्तिं कृत्वा महाविष्णुं सदाशिष्णुमथापि वा । वैष्णवैः पूजितो नित्यं मूर्तित्रयमयासने

মহাবিষ্ণুৰ—অথবা সদাশিৱৰো—মূৰ্তি গঢ়ি, ত্ৰিমূৰ্তিময় আসনত অধিষ্ঠিত তেওঁক বৈষ্ণৱসকলে নিত্য পূজা কৰে।

Verse 133

शिवप्रियः शिवासक्तः शिवपादार्चने रतः । शिवस्याज्ञां पुरस्कृत्य स मे दिशतु मंगलम्

যি শিৱৰ প্ৰিয়, শিৱত আসক্ত, শিৱপদ-অৰ্চনাত সদা ৰত আৰু শিৱৰ আজ্ঞাক অগ্ৰে ৰাখে—সেই জনে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 134

वासुदेवो ऽनिरुद्धश्च प्रद्युम्नश्च ततः परः । संकर्षणस्समाख्याताश्चतस्रो मूर्तयो हरेः

বাসুদেৱ, অনিৰুদ্ধ, প্ৰদ্যুম্ন আৰু তাৰ পাছত সংকৰ্ষণ—এই চাৰিটাই হৰিৰ চাৰ মূৰ্তি (ব্যূহ) বুলি কোৱা হয়।

Verse 135

मत्स्यः कूर्मो वराहश्च नारसिंहो ऽथ वामनः । रामत्रयं तथा कृष्णो विष्णुस्तुरगवक्त्रकः

মৎস্য, কূৰ্ম, বৰাহ, তাৰ পাছত নৰসিংহ আৰু বামন; তিন ৰাম আৰু কৃষ্ণ—অশ্বমুখ হয়গ্ৰীৱ বিষ্ণুসহ—এইসকল বিষ্ণুৰ অৱতাৰ বুলি কোৱা হয়। শৈৱ দৃষ্টিত এই ৰূপসমূহ প্ৰভুৰ বিশ্ব-ব্যৱস্থাত কাৰ্য কৰে; কিন্তু মুক্তি শেষত সকলো বন্ধনৰ ওপৰত থকা পৰম পতি শিৱভক্তিৰ দ্বাৰাই নিশ্চিত হয়।

Verse 136

चक्रं नारायणस्यास्त्रं पांचजन्यं च शार्ङ्गकम् । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां मंगलं प्रदिशंतु मे

নাৰায়ণৰ অস্ত্ৰ চক্র, পাঞ্চজন্য শঙ্খ আৰু শাৰ্ঙ্গ ধনু—শিৱ-শিৱাৰ আজ্ঞাক সন্মান কৰি—মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 137

प्रभा सरस्वती गौरी लक्ष्मीश्च शिवभाविता । शिवयोः शासनादेता मंगलं प्रदिशंतु मे

প্ৰভা, সৰস্বতী, গৌৰী আৰু লক্ষ্মী—শিৱভাবনাৰে ভাৱিত—শিৱ আৰু শিৱাৰ শাসন অনুসাৰে মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 138

इन्द्रो ऽग्निश्च यमश्चैव निरृतिर्वरुणस्तथा । वायुः सोमः कुबेरश्च तथेशानस्त्रिशूलधृक्

ইন্দ্ৰ, অগ্নি আৰু যম; লগতে নিৰৃতি আৰু বৰুণ; বায়ু, সোম আৰু কুবেৰ—আৰু ত্ৰিশূলধাৰী ঈশানও (ইয়াত উল্লেখিত/উপস্থিত)।

Verse 139

सर्वे शिवार्चनरताः शिवसद्भावभाविताः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां मंगलं प्रदिशंतु मे

যিসকল শিৱাৰ্চনত ৰত আৰু শিৱপ্ৰতি সত্য ভাৱনাৰে ভাবিত, তেওঁলোকে শিৱ-শিৱা (দিব্য যুগল)ৰ আজ্ঞা সন্মান কৰি মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 140

त्रिशूलमथ वज्रं च तथा परशुसायकौ । खड्गपाशांकुशाश्चैव पिनाकश्चायुधोत्तमः

তাৰ পিছত ত্ৰিশূল আৰু বজ্ৰ; লগতে পৰশু আৰু বাণ; খড়্গ, পাশ আৰু অঙ্কুশ—আৰু অস্ত্ৰসমূহৰ শ্ৰেষ্ঠ পিনাক (শিৱৰ ধনু)।

Verse 141

दिव्यायुधानि देवस्य देव्याश्चैतानि नित्यशः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां रक्षां कुर्वंतु मे सदा

দেৱৰ এই দিব্য অস্ত্ৰসমূহ আৰু দেৱীৰো এই অস্ত্ৰসমূহ নিত্য কাৰ্যশীল থাকক। শিৱ-শিৱাৰ আজ্ঞা সন্মান কৰি সিহঁতে সদায় মোৰ ৰক্ষা কৰক।

Verse 142

वृषरूपधरो देवः सौरभेयो महाबलः । वडवाख्यानलस्पर्धां पञ्चगोमातृभिर्वृतः

সুৰভীৰ পৰা জন্ম লোৱা সেই মহাবলী দেৱে বৃষভ-ৰূপ ধাৰণ কৰিলে। পঞ্চ গোমাতাৰ দ্বাৰা পৰিবৃত হৈ তেওঁ বডবানল অগ্নিৰ দাহক তেজৰ সঙ্গেও স্পৰ্ধা কৰিলে।

Verse 143

वाहनत्वमनुप्राप्तस्तपसा परमेशयोः । तयोराज्ञां पुरस्कृत्य स मे कामं प्रयच्छतु

পৰমেশ্বৰ-পৰমেশ্বৰীৰ তপস্যাৰে যিয়ে বাহনত্ৱ লাভ কৰিছে, সি তেওঁলোকৰ আজ্ঞা আগত ৰাখি মোক অভীষ্ট বৰ দিওক।

Verse 144

नंदा सुनंदा सुरभिः सुशीला सुमनास्तथा । पञ्चगोमातरस्त्वेताश्शिवलोके व्यवस्थिताः

নন্দা, সুনন্দা, সুৰভি, সুসীলা আৰু সুমনা—এই পাঁচ গোমাতা শিৱলোকে প্ৰতিষ্ঠিত হৈ বাস কৰে।

Verse 145

शिवभक्तिपरा नित्यं शिवार्चनपरायणाः । शिवयोः शासनादेव दिशंतु मम वांछितम्

যিসকল সদায় শিৱভক্তিত নিমগ্ন আৰু শিৱাৰ্চনাত পৰায়ণ, শিৱ-শক্তিৰ আজ্ঞামাত্ৰেই তেওঁলোকে মোৰ অভীষ্ট দান কৰক।

Verse 146

क्षेत्रपालो महातेजा नील जीमूतसन्निभः । दंष्ट्राकरालवदनः स्फुरद्रक्ताधरोज्ज्वलः

মহাতেজস্বী ক্ষেত্ৰপাল নীল বৰষুণীয়া মেঘৰ স্তূপৰ দৰে প্ৰকাশ পালে; দংশ্ট্ৰাৰে ভয়ংকৰ মুখ আৰু ৰক্তিম অধৰ ঝলমল কৰিছিল।

Verse 147

रक्तोर्ध्वमूर्धजः श्रीमान्भ्रुकुटीकुटिलेक्षणः । रक्तवृत्तत्रिनयनः शशिपन्नगभूषणः

তেওঁ শ্ৰীমান; ৰক্তবৰ্ণ কেশ ওপৰলৈ উঠা, কুটিল ভ্ৰূকুটিৰে দৃষ্টি উগ্ৰ। তেওঁৰ ত্ৰিনয়ন গোৰা আৰু ৰক্তবৰ্ণ, আৰু চন্দ্ৰ-নাগ ভূষণে ভূষিত।

Verse 148

नग्नस्त्रिशूलपाशासिकपालोद्यतपाणिकः । भैरवो भैरवैः सिद्धैर्योगिनीभिश्च संवृतः

নগ্ন অৱস্থাত, ত্ৰিশূল, পাশ, অসি আৰু কপালপাত্ৰ উঁচাই ধৰা হাতসহ ভৈৰৱ, ভৈৰৱসকল, সিদ্ধ আৰু যোগিনীৰে পৰিবৃত হৈ আছিল।

Verse 149

क्षेत्रेक्षेत्रे समासीनः स्थितो यो रक्षकस्सताम् । शिवप्रणामपरमः शिवसद्भावभावितः

তেওঁ প্ৰতিটো পুণ্যক্ষেত্ৰত আসীন হৈ তাতেই প্ৰতিষ্ঠিত থাকে, সৎলোকৰ ৰক্ষক। শিৱপ্ৰণামত পৰম, তেওঁৰ অন্তঃকৰণ শিৱৰ সদ্ভাৱে পৰিপূৰ্ণ।

Verse 150

शिवश्रितान्विशेषेण रक्षन्पुत्रानिवौरसान् । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां स मे दिशतु मङ्गलम्

যিজনে শিৱশৰণাগতসকলক বিশেষভাৱে নিজৰ ঔৰস পুত্ৰৰ দৰে ৰক্ষা কৰে, আৰু শিৱ-শিৱা (দিব্য দম্পতি)ৰ আজ্ঞাক যথাযথ সন্মান কৰি পালন কৰে—তেওঁ মোক মঙ্গল দান কৰক।

Verse 151

तालजङ्घादयस्तस्य प्रथमावरणेर्चिताः । सत्कृत्य शिवयोराज्ञां चत्वारः समवन्तु माम्

তেওঁৰ প্ৰথম আৱৰণত তালজঙ্ঘ আদি পূজিত হৈছিল। শিৱ-শিৱা-ৰ আজ্ঞাক যথাযথ সন্মান কৰি সেই চাৰিজনে মোৰ ওচৰলৈ আহি মোক সহায় কৰক।

Verse 152

भैरवाद्याश्च ये चान्ये समंतात्तस्य वेष्टिताः । ते ऽपि मामनुगृह्णंतु शिवशासनगौरवात्

ভৈৰৱ আদি আৰু যিসকল অন্য সত্তাই তেওঁক চাৰিওফালে ঘেৰি আছে, শিৱশাসনৰ গৌৰৱৰ প্ৰতি আদৰৰ বাবে তেওঁলোকেও মোক অনুগ্ৰহ কৰক।

Verse 153

नारदाद्याश्च मुनयो दिव्या देवैश्च पूजिताः । साध्या मागाश्च ये देवा जनलोकनिवासिनः

নাৰদ আদি দিব্য মুনিসকল—যাঁহাক দেৱতাসকলেও পূজা কৰে—আৰু জনলোক-নিবাসী সাধ্য আৰু মাগ নামৰ দেৱগণ (সেই ঠাইত উপস্থিত আছিল)।

Verse 154

विनिवृत्ताधिकाराश्च महर्लोकनिवासिनः । सप्तर्षयस्तथान्ये वै वैमानिकगुणैस्सह

মহৰ্লোক-নিবাসীসকল—যাঁহারা লৌকিক অধিকাৰ-কৰ্মৰ পৰা নিবৃত্ত—সপ্তৰ্ষি আৰু আনসকলেও, বৈমানিক গুণে যুক্‌ত দিব্য জনৰ সৈতে (সেই ঠাইত আছিল)।

Verse 155

सर्वे शिवार्चनरताः शिवाज्ञावशवर्तिनः । शिवयोराज्ञया मह्यं दिशंतु मम कांक्षितम् १

যিসকল শিৱাৰ্চনাত ৰত আৰু শিৱাজ্ঞাৰ অধীন, তেওঁলোকে শিৱ-শক্তি দিব্য যুগলৰ আদেশে মোক মোৰ কাম্য বস্তু প্ৰদান কৰক।

Verse 156

गंधर्वाद्याः पिशाचांताश्चतस्रो देवयोनयः । सिद्धा विद्याधराद्याश्च ये ऽपि चान्ये नभश्चराः

গন্ধৰ্বৰ পৰা পিশাচলৈকে—এই চাৰিটা দেৱযোনি; তদুপৰি সিদ্ধ, বিদ্যাধৰ আদি আৰু আন নভশ্চৰ সত্তাসকলেও (অন্তৰ্ভুক্ত আছিল)।

Verse 157

असुरा राक्षसाश्चैव पातालतलवासिनः । अनंताद्याश्च नागेन्द्रा वैनतेयादयो द्विजाः

পাতালতল-নিবাসী অসুৰ আৰু ৰাক্ষসসকলেও; অনন্ত আদি নাগেন্দ্ৰসকল; আৰু বৈনতেয় (গৰুড়) আদি দ্বিজসকলেও—সকলেই (সেই ঠাইত সমবেত আছিল)।

Verse 158

कूष्मांडाः प्रेतवेताला ग्रहा भूतगणाः परे । डाकिन्यश्चापि योगिन्यः शाकिन्यश्चापि तादृशाः

কূষ্মাণ্ড, প্ৰেত আৰু বেতাল, ক্ৰূৰ গ্ৰহ আৰু অন্য ভূতগণ—ডাকিনী, যোগিনী, তদ্ৰূপ শাকিনী আৰু সেইধৰণৰ আন সত্তাসমূহ।

Verse 159

क्षेत्रारामगृहादीनि तीर्थान्यायतनानि च । द्वीपाः समुद्रा नद्यश्च नदाश्चान्ये सरांसि च

ক্ষেত্ৰ, উদ্যান আৰু গৃহাদি; তীৰ্থ আৰু আয়তনো; দ্বীপ, সাগৰ, নদী আৰু উপনদী, লগতে অন্য সৰোবৰো—সকলো (ইয়াত অন্তৰ্ভুক্ত)।

Verse 160

गिरयश्च सुमेर्वाद्याः कननानि समंततः । पशवः पक्षिणो वृक्षाः कृमिकीटादयो मृगाः

সুমেৰু আদি পৰ্বত, চাৰিওফালে বনানী; পশু, পক্ষী, বৃক্ষ, আৰু কৃমি-কীটসহ নানা বন্য মৃগ—সকলো (সেই সৰ্বব্যাপী দৃশ্যত) উপস্থিত আছিল।

Verse 161

भुवनान्यपि सर्वाणि भुवनानामधीश्वरः । अण्डान्यावरणैस्सार्धं मासाश्च दश दिग्गजाः

তেওঁ সকলো ভুৱনৰ অধীশ্বৰ। আৱৰণসহ ব্ৰহ্মাণ্ডসমূহ, মাসসমূহ আৰু দশ দিগ্গজ—সকলো তেওঁৰ অধীন।

Verse 162

वर्णाः पदानि मंत्राश्च तत्त्वान्यपि सहाधिपैः । ब्रह्मांडधारका रुद्रा रुद्राश्चान्ये सशक्तिकाः

বৰ্ণ, পদ আৰু মন্ত্ৰ; লগতে অধিপতিসহ তত্ত্বসমূহো—ব্ৰহ্মাণ্ডধাৰক ৰুদ্ৰগণে ধাৰণ কৰে; আৰু অন্য ৰুদ্ৰসকলেও নিজ নিজ শক্তিসহ (ইয়াক ধাৰণ কৰে)।

Verse 163

यच्च किंचिज्जगत्यस्मिन्दृष्टं चानुमितं श्रुतम् । सर्वे कामं प्रयच्छन्तु शिवयोरेव शासनात्

এই জগতত যি কিছু দেখা, অনুমান কৰা বা শুনা হৈছে—সেই সকলো শিৱ আৰু তেওঁৰ শক্তিৰ আজ্ঞাৰে কেৱল অভীষ্ট সিদ্ধি দান কৰক।

Verse 164

अथ विद्या परा शैवी पशुपाशविमोचिनी । पञ्चार्थसंज्ञिता दिव्या पशुविद्याबहिष्कृता

এতিয়া পৰম শৈৱ বিদ্যা উপদেশ কৰা হৈছে—যি বন্ধিত জীৱক পাশবন্ধনৰ পৰা মুক্ত কৰে। ই ‘পঞ্চাৰ্থ’ নামে খ্যাত দিব্য তত্ত্ব, পশুবিদ্যা (নিম্ন, বন্ধনকাৰী জ্ঞান)ৰ পৰা অতীত।

Verse 165

शास्त्रं च शिवधर्माख्यं धर्माख्यं च तदुत्तरम् । शैवाख्यं शिवधर्माख्यं पुराणं श्रुतिसंमितम्

‘শিৱধৰ্ম’ নামে এটা শাস্ত্ৰ আছে, আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী অংশ ‘ধৰ্ম’ বুলি কোৱা হয়। এই পুৰাণ ‘শৈৱ’ নামে, আৰু ‘শিৱধৰ্ম’ নামেও খ্যাত, আৰু শ্রুতি (বেদ)ৰ প্ৰমাণৰ সৈতে সঙ্গত।

Verse 166

शैवागमाश्च ये चान्ये कामिकाद्याश्चतुर्विधाः । शिवाभ्यामविशेषेण सत्कृत्येह समर्चिताः

ইয়াত শৈৱ আগমসমূহ আৰু আনবোৰো—কামিকাদি চতুৰ্বিধ আগম—কোনো ভেদ নৰাখি শিৱ আৰু দেৱীৰ দ্বাৰা সমভাবে সৎকাৰিত আৰু যথাবিধি পূজিত।

Verse 167

ताभ्यामेव समाज्ञाता ममाभिप्रेतसिद्धये । कर्मेदमनुमन्यंतां सफलं साध्वनुष्ठितम्

মোৰ অভিপ্ৰেত সিদ্ধিৰ বাবে সেই দুজনৰ দ্বাৰাই এই আজ্ঞা দিয়া হৈছে। তেওঁলোকে এই কৰ্মক অনুমোদন কৰক—ই সঠিকভাৱে অনুষ্ঠিত হৈ ফলপ্ৰদ হওক।

Verse 168

श्वेताद्या नकुलीशांताः सशिष्याश्चापि देशिकाः । तत्संततीया गुरवो विशेषाद्गुरवो मम

শ্বেতৰ পৰা নকুলীশ পৰ্যন্ত সেই দেশিক আচার্যসকল শিষ্যসহ পূজ্য গুৰু; আৰু তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত গুৰুসকল বিশেষকৈ মোৰ পৰম গুৰু।

Verse 169

शैवा माहेश्वराश्चैव ज्ञानकर्मपरायणाः । कर्मेदमनुमन्यंतां सफलं साध्वनुष्ठितम्

মুক্তিদায়ক জ্ঞান আৰু পবিত্ৰ কৰ্মত পৰায়ণ শৈৱ আৰু মাহেশ্বৰসকলে এই ক্ৰিয়াক অনুমোদন কৰক; ই বিধিপূৰ্বক সম্পন্ন হৈছে আৰু নিশ্চয় ফলপ্ৰদ।

Verse 170

लौकिका ब्राह्मणास्सर्वे क्षत्रियाश्च विशः क्रमात् । वेदवेदांगतत्त्वज्ञाः सर्वशास्त्रविशारदाः

সকলো লৌকিক জন—ব্ৰাহ্মণ, আৰু ক্ৰমে ক্ষত্ৰিয় আৰু বৈশ্য—বেদ আৰু বেদাঙ্গৰ তত্ত্বজ্ঞ আছিল আৰু সকলো শাস্ত্ৰত পাৰদৰ্শী আছিল।

Verse 171

सांख्या वैशेषिकाश्चैव यौगा नैयायिका नराः । सौरा ब्रह्मास्तथा रौद्रा वैष्णवाश्चापरे नराः

কিছুমান মানুহ সাংখ্য আৰু বৈশেষিক মতৰ; কিছুমান যোগী আৰু ন্যায়বাদী। কিছুমান সৌৰ, কিছুমান ব্ৰহ্মভক্ত, কিছুমান ৰৌদ্ৰ (ৰুদ্ৰোপাসক), আৰু আন কিছুমান বৈষ্ণৱ।

Verse 172

शिष्टाः सर्वे विशिष्टा च शिवशासनयंत्रिताः । कर्मेदमनुमन्यंतां ममाभिप्रेतसाधकम्

শিৱশাসনৰ অনুশাসনত নিয়ন্ত্রিত সকলো শিষ্ট আৰু বিশিষ্ট জনে এই কৰ্মক অনুমোদন কৰক; ই মোৰ অভিপ্ৰেত উদ্দেশ্য সিদ্ধ কৰে।

Verse 173

शैवाः सिद्धांतमार्गस्थाः शैवाः पाशुपतास्तथा । शैवा महाव्रतधराः शैवाः कापालिकाः परे

কিছুমান শৈৱ সিদ্ধান্ত-মাৰ্গত প্রতিষ্ঠিত, কিছুমান পাশুপতও। কিছুমান শৈৱ মহাব্ৰতধাৰী, আৰু কিছুমান কপালিক—এইদৰে শিৱভক্ত আৰু সাধনাৰ বহু প্ৰকাৰ।

Verse 174

शिवाज्ञापालकाः पूज्या ममापि शिवशासनात् । सर्वे ममानुगृह्णंतु शंसंतु सफलक्रियाम्

শিৱৰ আজ্ঞা পালনকাৰীসকল শিৱশাসনে—মোৰ দ্বাৰাও—পূজ্য। তেওঁলোকে সকলোৱে মোক অনুগ্ৰহ কৰক আৰু মোৰ ক্ৰিয়াক সফল বুলি ঘোষণা কৰক।

Verse 175

दक्षिणज्ञाननिष्ठाश्च दक्षिणोत्तरमार्गगाः । अविरोधेन वर्तंतां मंत्रश्रेयो ऽर्थिनो मम

যিসকল দক্ষিণ জ্ঞানধাৰাত নিষ্ঠাৱান আৰু যিসকল দক্ষিণ-উত্তৰ দুয়োটা মাৰ্গে গমন কৰে, তেওঁলোকে পৰস্পৰ বিৰোধ নকৰাকৈ থাকক—মোৰ নিমিত্তে মন্ত্ৰজন্য পৰম শ্ৰেয়ৰ অন্বেষী হৈ।

Verse 176

नास्तिकाश्च शठाश्चैव कृतघ्नाश्चैव तामसाः । पाषंडाश्चातिपापाश्च वर्तंतां दूरतो मम

নাস্তিক, শঠ, কৃতঘ্ন আৰু তামস-বুদ্ধিসম্পন্ন; পাষণ্ডী আৰু অতিপাপী—এইসকল মোৰ পৰা দূৰতে থাকক।

Verse 177

बहुभिः किं स्तुतैरत्र ये ऽपि के ऽपिचिदास्तिकाः । सर्वे मामनुगृह्णंतु संतः शंसंतु मंगलम्

ইয়াত বহু স্তৱৰ কি প্ৰয়োজন? যি কোনো আস্তিক, তেওঁলোকে সকলোৱে মোক অনুগ্ৰহ কৰক; আৰু সজ্জনে মঙ্গল ঘোষণা কৰক।

Verse 178

नमश्शिवाय सांबाय ससुतायादिहेतवे । पञ्चावरणरूपेण प्रपञ्चेनावृताय ते

আদি-কাৰণ শিৱক—অম্বাসহ আৰু পুত্ৰসহ—নমস্কাৰ। হে প্ৰভু, পঞ্চ-আৱৰণৰূপে প্ৰপঞ্চে আৱৃত হৈ প্ৰকাশিত হোৱা আপোনাক নমঃ।

Verse 179

इत्युक्त्वा दंडवद्भूमौ प्रणिपत्य शिवं शिवाम् । जपेत्पञ्चाक्षरीं विद्यामष्टोत्तरशतावराम्

এইদৰে কৈ দণ্ডৱৎ হৈ ভূমিত পৰি শিৱ আৰু শিৱা (পাৰ্বতী)ক সাষ্টাংগ প্ৰণাম কৰিব। তাৰপিছত পঞ্চাক্ষৰী বিদ্যা ‘নমঃ শিৱায়’ ১০৮ বাৰ জপ কৰিব।

Verse 180

तथैव शक्तिविद्यां च जपित्वा तत्समर्पणम् । कृत्वा तं क्षमयित्वेशं पूजाशेषं समापयेत्

সেইদৰে শক্তি-বিদ্যাও জপ কৰি তাক প্ৰভুলৈ সমৰ্পণ কৰিব। তাৰপিছত ঈশ (শিৱ)ৰ ওচৰত ক্ষমা প্ৰাৰ্থনা কৰি পূজাৰ অৱশিষ্ট ক্ৰিয়াসমূহ বিধিপূৰ্বক সমাপ্ত কৰিব।

Verse 181

एतत्पुण्यतमं स्तोत्रं शिवयोर्हृदयंगमम् । सर्वाभीष्टप्रदं साक्षाद्भुक्तिमुक्त्यैकसाधनम्

এই স্তোত্ৰ অতি পুণ্যতম আৰু শিৱ-শক্তিৰ হৃদয়প্ৰিয়। ই প্ৰত্যক্ষভাৱে সকলো অভীষ্ট ফল প্ৰদান কৰে; ভুক্তি আৰু মুক্তি—উভয়ৰ একমাত্ৰ সাধন।

Verse 182

य इदं कीर्तयेन्नित्यं शृणुयाद्वा समाहितः । स विधूयाशु पापानि शिवसायुज्यमाप्नुयात्

যি এইটো নিত্য কীৰ্তন কৰে বা একাগ্ৰচিত্তে শ্ৰৱণ কৰে, সি শীঘ্ৰে পাপসমূহ ঝাৰি পেলাই শিৱসায়ুজ্য—প্ৰভু শিৱৰ সৈতে একত্ব—লাভ কৰে।

Verse 183

गोघ्नश्चैव कृतघ्नश्च वीरहा भ्रूणहापि वा । शरणागतघाती च मित्रविश्रंभघातकः

যদি কোনো গোহত্যাকাৰী, কৃতঘ্ন, বীৰহন্তা বা ভ্ৰূণহন্তা হয়; আশ্ৰয় লোৱা জনক হত্যা কৰা বা বিশ্বাসী বন্ধুক বিশ্বাসঘাত কৰা—ইয়াত তেনে ঘোৰ পাপীসকলকেই সূচোৱা হৈছে।

Verse 184

दुष्टपापसमाचारो मातृहा पितृहापि वा । स्तवेनानेन जप्तेन तत्तत्पापात्प्रमुच्यते

যি দুষ্ট আৰু পাপময় আচাৰত লিপ্ত—সেইজন মাতৃহন্তা হওক বা পিতৃহন্তা—এই স্তৱ জপ কৰিলে সি সেই-সেই পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 185

दुःस्वप्नादिमहानर्थसूचकेषु भयेषु च । यदि संकीर्तयेदेतन्न ततो नार्थभाग्भवेत्

দুঃস্বপ্ন আদি মহা অনৰ্থ সূচক ভয়সমূহত যদি কোনোবাই ইয়াক বাৰে বাৰে সংকীৰ্তন কৰে, তেন্তে তাৰ পৰা কোনো অনৰ্থ নঘটে।

Verse 186

आयुरारोग्यमैश्वर्यं यच्चान्यदपि वाञ्छितम् । स्तोत्रस्यास्य जपे तिष्ठंस्तत्सर्वं लभते नरः

এই স্তৱটোৰ জপত যি মানুহ অটল থাকে, সি আয়ু, আৰোগ্য, ঐশ্বৰ্য আৰু আন যি কিবা কামনা কৰে—সকলো লাভ কৰে।

Verse 187

असंपूज्य शिवस्तोत्रं जपात्फलमुदाहृतम् । संपूज्य च जपे तस्य फलं वक्तुं न शक्यते

শিৱস্তৱ পূজা নকৰাকৈ জপ কৰিলে যি ফল হয় সেয়া কোৱা হৈছে; কিন্তু বিধিপূৰ্বক পূজা কৰি জপ কৰিলে তাৰ ফল বৰ্ণনা কৰিব নোৱাৰি—সেয়া অপৰিমেয়।

Verse 188

आस्तामियं फलावाप्तिरस्मिन्संकीर्तिते सति । सार्धमंबिकया देवः श्रुत्यैवं दिवि तिष्ठति

এই স্তোত্ৰ কীৰ্তিত হ’লে ইমানেই প্ৰতিজ্ঞাত ফল—দেৱাধিদেৱ অম্বিকাৰ সৈতে স্বৰ্গত প্ৰতিষ্ঠিত হৈ থাকে; শ্ৰুতি এইদৰে ঘোষণা কৰে।

Verse 189

तस्मान्नभसि संपूज्य देवं देवं सहोमया । कृतांजलिपुटस्तिष्ठंस्तोत्रमेतदुदीरयेत्

সেয়ে খোলা আকাশতলে হোমসহ দেৱাধিদেৱক বিধিমতে পূজা কৰি, কৰজোড়ে থিয় হৈ এই স্তোত্ৰ উচ্চাৰণ কৰিব লাগে।