नन्दाव्रत-समाप्तिः तथा शङ्करस्य प्रत्यक्ष-दर्शनम् (Completion of the Nandā-vrata and Śiva’s Direct Appearance)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा सर्वदेवैश्च कृता शंभोर्नुतिः परा । शिवाच्च सा वरं प्राप्ता शृणु ह्यादरतो मुने

ব্ৰহ্মাই ক’লে—এইদৰে কৈ সকলো দেৱতাই শম্ভু (শ্ৰীশিৱ)ৰ পৰম স্তৱ কৰিলে। আৰু শিৱৰ পৰা তাই এক বৰ লাভ কৰিলে। হে মুনি, আদৰেৰে শুনা।

Verse 2

अथो सती पुनः शुक्लपक्षेऽष्टम्यामुपोषिता । आश्विने मासि सर्वेशं पूजयामास भक्तितः

তাৰ পাছত সতীয়ে পুনৰ শুক্লপক্ষৰ অষ্টমীত উপবাস কৰিলে। আশ্বিন মাহত তাই সৰ্বেশ—শ্ৰীশিৱক—সম্পূৰ্ণ ভক্তিৰে পূজা কৰিলে।

Verse 3

इति नंदाव्रते पूर्णे नवम्यां दिनभागतः । तस्यास्तु ध्यानमग्नायाः प्रत्यक्षमभवद्धरः

এইদৰে নন্দা-ব্ৰত সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ পাছত, নবমীত দিন আগবাঢ়ি থাকোঁতে, ধ্যানত নিমগ্ন সেই সতীৰ সন্মুখত ধৰ (শ্ৰীশিৱ) প্ৰত্যক্ষ হ’ল।

Verse 4

सर्वाङ्गसुन्दरो गौरः पंचवक्त्रस्त्रिलोचनः । चंद्रभालः प्रसन्नात्मा शितिकंठश्चतुर्भुज

তেওঁ সৰ্বাঙ্গসুন্দৰ, গৌৰবৰ্ণ, পঞ্চবক্ত্ৰ আৰু ত্ৰিনয়ন। ললাটত চন্দ্ৰ শোভিত, অন্তৰাত্মা প্ৰসন্ন; নীলকণ্ঠ, চতুৰ্ভুজ—এইৰূপে শ্ৰীশিৱ প্ৰত্যক্ষ হ’ল।

Verse 5

त्रिशूलब्रह्मकवराभयधृग्भस्मभास्वरः । स्वर्धुन्या विलसच्छीर्षस्सकलाङ्गमनोहरः

তেওঁ ভস্মৰ দীপ্তিত উজ্জ্বল; ত্ৰিশূলধাৰী, ব্ৰহ্মকৱচৰূপ ৰক্ষা ধাৰণকাৰী আৰু অভয়মুদ্ৰা ধাৰণ কৰা। স্বৰ্গগঙ্গা তেওঁৰ শিৰত শোভিত; তেওঁৰ সৰ্বাঙ্গ মনোহৰ।

Verse 6

महालावण्यधामा च कोटिचन्द्रसमाननः । कोटिस्मरसमाकांतिस्सर्वथा स्त्रीप्रियाकृतिः

তেওঁ মহালাবণ্যৰ ধাম; তেওঁৰ মুখ কোটি চন্দ্ৰৰ সমান। তেওঁৰ কান্তি কোটি কামদেৱৰ তুল্য; সৰ্বতোভাবে তেওঁৰ ৰূপ নাৰীৰ প্ৰিয় আৰু মনোহৰ।

Verse 7

प्रत्यक्षतो हरं वीक्ष्य सती सेदृविधं प्रभुम् । ववन्दे चरणौ तस्य सुलज्जावनतानना

হৰক প্ৰত্যক্ষ দেখি—এনে প্ৰকাশিত ৰূপত নিজৰ প্ৰভুক দৰ্শন কৰি—সতীয়ে লাজসহ মুখ নত কৰি তেওঁৰ চৰণযুগলত প্ৰণাম কৰিলে।

Verse 8

अथ प्राह महादेवस्सतीं सद्व्रतधारिणीम् । तामिच्छन्नपि भार्यार्थं तपश्चर्याफलप्रदः

তপস্যাৰ ফলদাতা মহাদেৱে তেতিয়া সদ্ব্ৰতধাৰিণী সতীক ক’লে। যদিও তেওঁ তাক পত্নীৰূপে ইচ্ছা কৰিছিল, তথাপি তপস্যাৰ পবিত্ৰতা আৰু ফলসিদ্ধি ৰক্ষা কৰা ধৰণে তেওঁ বাক্য উচ্চাৰণ কৰিলে।

Verse 9

महादेव उवाच । दक्षनंदिनि प्रीतोस्मि व्रतेनानेन सुव्रते । वरं वरय संदास्ये यत्तवाभिमतं भवेत्

মহাদেৱে ক’লে—হে দক্ষকন্যা, হে সুৱ্ৰতে! এই ব্ৰতৰ দ্বাৰা মই তোমাৰ ওপৰত প্ৰসন্ন। বৰ বিচাৰা; তোমাৰ হৃদয়ৰ অভীষ্ট যি, সেয়া মই নিশ্চয় দিম।

Verse 10

ब्रह्मोवाच । जानन्नपीह तद्भावं महादेवो जगत्पतिः । जगौ वरं वृणीष्वेति तद्वाक्यश्रवणेच्छया

ব্ৰহ্মাই ক’লে—জগত্পতি মহাদেৱে ইয়াত তাইৰ অন্তৰভাৱ জানিও, তাইৰ নিজৰ কথা শুনিবলৈ ইচ্ছা কৰি ক’লে—“বৰ বাছা।”

Verse 11

सापि त्रपावशा युक्ता वक्तुं नो हृदि यत्स्थितम् । शशाक सा त्वभीष्टं यत्तल्लज्जाच्छादितं पुनः

সেয়ো লাজত আচ্ছন্ন হৈ, হৃদয়ত থকা কথাখিনি ক’ব নোৱাৰিলে। ক’বলৈ ইচ্ছা থাকিলেও, সেই প্ৰিয় অভিপ্ৰায় পুনৰ লাজে ঢাকি পেলালে।

Verse 12

प्रेममग्नाऽभवत्साति श्रुत्वा शिववचः प्रियम् । तज्ज्ञात्वा सुप्रसन्नोभूच्छंकरो भक्तवत्सलः

শ্ৰীশিৱৰ প্ৰিয় বাক্য শুনি সতী প্ৰেমত সম্পূৰ্ণ নিমগ্ন হ’ল। তাইৰ অন্তৰৰ ভাব জানি ভক্তৱৎসল শংকৰ অতিশয় প্ৰসন্ন হ’ল।

Verse 13

वरं ब्रूहि वरं ब्रूहि प्राहेति स पुनर्द्रुतम् । सतीभक्तिवशश्शंभुरंतर्यामी सतां गतिः

তেওঁ দ্ৰুতভাৱে পুনঃপুনঃ ক’লে—“বৰ কোৱা, বৰ কোৱা!” কিয়নো সৰ্বান্তৰ্যামী শম্ভুও সতীৰ ভক্তিত বশীভূত হয়; তেওঁহে সৎজনৰ আশ্ৰয় আৰু পৰম গতি।

Verse 14

अथ त्रपां स्वां संधाय यदा प्राह हरं सती । यथेष्टं देहि वरद वरमित्यनिवारकम्

তাৰ পিছত সতীয়ে নিজৰ লাজ সংযত কৰি হৰ (শিৱ)ক ক’লে—“হে বৰদ! আপোনাৰ ইচ্ছামতে মোক এনে বৰ দিয়ক, যাক কোনেও বাধা দিব নোৱাৰে।”

Verse 15

तदा वाक्यस्यावसानमनवेक्ष्य वृषध्वजः । भव त्वं मम भार्येति प्राह तां भक्तवत्सलः

তেতিয়া বৃষধ্বজ ভগৱান শিৱে, তাইৰ বাক্য শেষ হোৱাৰ অপেক্ষা নকৰাকৈ, ভক্তবৎসল স্নেহে ক’লে— “তুমি মোৰ পত্নী হোৱা।”

Verse 16

एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य साभीष्टफल भावनम् । तूष्णीं तस्थौ प्रमुदिता वरं प्राप्य मनोगतम्

তেওঁৰ সেই বাক্য—অভীষ্ট ফল দানকাৰী—শুনি সি পৰম আনন্দিত হ’ল; মনোকাঙ্ক্ষিত বৰ লাভ কৰি নীৰৱে থিয় হৈ ৰ’ল।

Verse 17

इति श्रीशैवे महापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे सतीवरलाभो नाम सप्तदशोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰীশৈৱ মহাপুৰাণৰ দ্বিতীয় গ্ৰন্থ ৰুদ্ৰসংহিতাৰ দ্বিতীয় অংশ সতীখণ্ডত “সতীৰ বৰলাভ” নামৰ সপ্তদশ অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।

Verse 18

ततो भावान्समादाय शृंगाराख्यो रसस्तदा । तयोश्चित्ते विवेशाशु कला हावा यथोदितम्

তাৰ পিছত উপযুক্ত ভাবসমূহ সমাহাৰ কৰি শৃঙ্গাৰ-ৰস উদিত হ’ল; যথোক্ত কলা আৰু হাৱভাৱ শীঘ্ৰেই উভয়ৰ চিত্তত প্ৰৱেশ কৰিলে।

Verse 19

तत्प्रवेशात्तु देवर्षे लोकलीलानुसारिणोः । काप्यभिख्या तयोरासीच्चित्रा चन्द्रमसोर्यथा

হে দেৱৰ্ষি, তাত প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত লোকলীলা অনুসৰি বিচৰণ কৰা সেই দুয়োজনে চন্দ্ৰপ্ৰভাৰ দৰে আশ্চৰ্য এক বিশেষ খ্যাতি লাভ কৰিলে।

Verse 20

रेजे सती हरं प्राप्य स्निग्धभिन्नांजनप्रभा । चन्द्राभ्याशेऽभ्रलेखेव स्फटिकोज्ज्वलवर्ष्मणः

হৰক প্ৰাপ্ত কৰি সতী দীপ্তিময়ী হ’ল—তাঁৰ কান্তি মসৃণ, নতুনকৈ ঘঁহা অঞ্জনৰ দৰে; স্ফটিক-উজ্জ্বল দেহধাৰী চন্দ্ৰৰ কাষত যেন মেঘৰ সূক্ষ্ম ৰেখা।

Verse 21

अथ सा तमुवाचेदं हरं दाक्षायणी मुहुः । सुप्रसन्ना करौ बद्ध्वा नतका भक्तवत्सलम्

তেতিয়া দক্ষকন্যা সতী অতি প্ৰসন্ন হৈ বাৰে বাৰে হৰক এই বাক্য ক’লে। হাত জোৰি প্ৰণাম কৰি, ভক্তবৎসল প্ৰভুক সম্বোধন কৰিলে।

Verse 22

सत्युवाच । देवदेव महादेव विवाह विधिना प्रभौ । पितुर्मे गोचरीकृत्य मां गृहाण जगत्पते

সতী ক’লে—হে দেবদেৱ মহাদেৱ, হে প্ৰভু! বিধি অনুসাৰে বিবাহ কৰি মোক গ্ৰহণ কৰক। মোৰ পিতাকো সম্মত কৰাই, হে জগত্পতি, মোক গ্ৰহণ কৰক।

Verse 23

ब्रह्मोवाच । एवं सतीवचः श्रुत्वा महेशो भक्तवत्सलः । तथास्त्विति वचः प्राह निरीक्ष्य प्रेमतश्च ताम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে—সতীৰ এই বাক্য শুনি ভক্তৱৎসল মহেশে প্ৰেমেৰে তাক চাই “তথাস্তु” বুলি ক’লে।

Verse 24

दाक्षायण्यपि तं नत्वा शंभुं विज्ञाप्य भक्तितः । प्राप्ताज्ञा मातुरभ्याशमगान्मोहमुदान्विता

দাক্ষায়ণী (সতী)য়ো শম্ভুক প্ৰণাম কৰি ভক্তিভাৱে নিবেদন কৰিলে; তেওঁৰ আজ্ঞা পাই, মোহে আচ্ছন্ন হৈ, মাতৃৰ ওচৰলৈ গ’ল।

Verse 25

हरोपि हिमवत्प्रस्थं प्रविश्य च निजाश्रमम् । दाक्षायणीवियोगाद्वै कृच्छ्रध्यानपरोऽभवत्

হৰো হিমৱৎ-প্ৰদেশত প্ৰৱেশ কৰি নিজৰ আশ্ৰমলৈ উভতি আহিল; দাক্ষায়ণীৰ বিৰহত তেওঁ কঠোৰ তপস্যাময় ধ্যানত সম্পূৰ্ণ নিমগ্ন হ’ল।

Verse 26

समाधाय मनः शंभुर्लौकिकीं गतिमाश्रितः । चिंतयामास देवर्षे मनसा मां वृषध्वजः

মন সংযত কৰি শম্ভুৱে বাহ্যত লোকাচাৰ গ্ৰহণ কৰিলে; হে দেৱর্ষি, বৃষধ্বজ প্ৰভুৱে অন্তৰত মোকেই ধ্যান কৰিলে।

Verse 27

ततस्संचिंत्यमानोहं महेशेन त्रिशूल्रिना । पुरस्तात्प्राविशं तूर्णं हरसिद्धिप्रचोदितः

তেতিয়া ত্ৰিশূলধাৰী মহেশে মোক ধ্যান কৰি থাকোঁতে, হৰৰ অচ্যুত সিদ্ধিৰ প্ৰেৰণাত মই দ্ৰুত তেওঁৰ সন্মুখত উপস্থিত হ’লোঁ।

Verse 28

यत्रासौ हिमवत्प्रस्थे तद्वियोगी हरः स्थितः । सरस्वतीयुतस्तात तत्रैव समुपस्थितः

হিমৱানৰ ঢালৰ যি অঞ্চলত তাইৰ বিয়োগত ব্যাকুল হৰ (শিৱ) অৱস্থিত আছিল, তাতেই—হে প্ৰিয়—সৰস্বতীসহ (ব্ৰহ্মা) উপস্থিত হ’ল।

Verse 29

सरस्वतीयुतं मां च देवर्षे वीक्ष्य स प्रभुः । उत्सुकः प्रेमबद्धश्च सत्या शंभुरुवाच ह

হে দেৱর্ষি, মোক সৰস্বতীৰ সৈতে দেখি সেই প্ৰভু শম্ভু উৎসুক আৰু প্ৰেমবন্ধনে বদ্ধ হৈ সতীক ক’লে।

Verse 30

शंभुरुवाच । अहं ब्रह्मन्स्वार्थपरः परिग्रहकृतौ च यत् । तदा स्वत्वमिवस्वार्थे प्रतिभाति ममाधुना

শম্ভুৱে ক’লে—হে ব্রাহ্মণ, যেতিয়া মই স্বাৰ্থপৰ হৈ পৰিগ্ৰহ (অধিকাৰ-গ্ৰহণ) কৰ্মত প্ৰবৃত্ত হৈছিলোঁ, তেতিয়া সেই স্বাৰ্থ আজিও মোক ‘মোৰ’ বুলিয়েই, যেন সত্য স্বত্বই, তেনেকৈ প্ৰতিভাত হয়।

Verse 31

अहमाराधितस्सत्याद्दाक्षायण्याथ भक्तितः । तस्यै वरो मया दत्तो नंदाव्रतप्रभावतः

দক্ষৰ কন্যা সতীয়ে ভক্তিভাৱে মোৰ আৰাধনা কৰিছিল; সেয়ে নন্দা-ব্ৰতৰ প্ৰভাৱত মই তাইক বৰ দিছিলোঁ।

Verse 32

भर्ता भवेति च तया मत्तो ब्रह्मन् वरो वृतः । मम भार्या भवेत्युक्तं मया तुष्टेन सर्वथा

হে ব্ৰাহ্মণ, তাই মোৰ পৰা এই বৰ বিচাৰিলে—“আপুনি মোৰ স্বামী হওক।” মই সম্পূৰ্ণ প্ৰসন্ন হৈ ক’লোঁ—“তাই মোৰ পত্নী হওক।”

Verse 33

अथावदत्तदा मां सा सती दाक्षायणी त्विति । पितुर्मे गोचरीकृत्य मां गृहाण जगत्पते

তাৰ পাছত সতি দাক্ষায়ণীয়ে মোক ক’লে—“মই দাক্ষায়ণী সতি; পিতাৰ দৃষ্টিগোচৰ কৰি, হে জগত্পতে, মোক গ্ৰহণ কৰক।”

Verse 34

तदप्यंगीकृतं ब्रह्मन्मया तद्भक्ति तुष्टितः । सा गता भवनं मातुरहमत्रागतो विधे

হে ব্ৰাহ্মণ! তাইৰ ভক্তিত তুষ্ট হৈ মইও সেই প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ কৰিলোঁ। সি মাতৃগৃহলৈ গ’ল, আৰু মই ইয়ালৈ আহিলোঁ, হে বিধাতা।

Verse 35

तस्मात्त्वं गच्छ भवनं दक्षस्य मम शासनात् । तां दक्षोपि यथा कन्यां दद्यान्मेऽरं तथा वद

সেয়ে মোৰ আজ্ঞাৰে তুমি দক্ষৰ গৃহলৈ যোৱা। এনেদৰে ক’বা যাতে দক্ষেও সেই কন্যাক বিধিপূৰ্বক মোক বিবাহাৰ্থে দান কৰে।

Verse 36

सतीवियोगभंगस्स्याद्यथा मे त्वं तथा कुरु । समाश्वासय तं दक्षं सर्वविद्याविशारदः

সতীৰ সৈতে মোৰ বিৰহ যেন শেষ হয়, তেনেদৰে তুমি কৰা; মই যিদৰে ইচ্ছা কৰোঁ তেনেদৰেই কৰা। হে সৰ্ববিদ্যাবিশাৰদ! দক্ষক গৈ সান্ত্বনা দিয়া।

Verse 37

ब्रह्मोवाच । इत्युदीर्य महादेवस्सकाशे मे प्रजापतेः । सरस्वतीं विलोक्याशु वियोगवशगोभवत्

ব্ৰহ্মাই ক’লে—প্ৰজাপতি মোৰ সন্মুখত এইদৰে কৈ মহাদেৱে সৰস্বতীক চালে; আৰু তৎক্ষণাৎ বিৰহৰ বশত পৰিল।

Verse 38

तेनाहमपि चाज्ञप्तः कृतकृत्यो मुदान्वितः । प्रावोचं चेति जगतां नाथं तं भक्तवत्सलम्

এইদৰে তেওঁ মোকো আজ্ঞা দিলে। কৰ্তব্য সম্পন্ন বুলি জানি আনন্দে ভৰি মই জগতনাথ, ভক্তৱৎসল সেই প্ৰভুৰ স্তৱ কৰি কথা ক’লোঁ।

Verse 39

ब्रह्मोवाच । यदात्थ भगवञ्शम्भो तद्विचार्य सुनिश्चितम् । देवानां मुख्यस्स्वार्थो हि ममापि वृषभध्वज

ব্ৰহ্মাই ক’লে—হে ভগৱান শম্ভু! আপুনি যি কৈছিল, মই সেয়া ভালদৰে বিচাৰ কৰি দৃঢ়ভাৱে নিশ্চিত হ’লোঁ। হে বৃষভধ্বজ! দেৱসকলৰ আৰু মোৰো মুখ্য হিত তাতেই আছে।

Verse 40

दक्षस्तुभ्यं सुतां स्वां च स्वयमेव प्रदास्यति । अहं चापि वदिष्यामि त्वद्वाक्यं तत्समक्षतः

দক্ষই নিজে তোমাক নিজৰ কন্যা দিব। আৰু মইও তাৰ সন্মুখত মুখামুখি তোমাৰেই বাক্য ক’ম।

Verse 41

ब्रह्मोवाच । इत्युदीर्य्य महादेवमहं सर्वेश्वरं प्रभुम् । अगमं दक्षनिलयं स्यंदनेनातिवेगिना

ব্ৰহ্মাই ক’লে—এইদৰে সৰ্বেশ্বৰ প্ৰভু মহাদেৱক সম্বোধন কৰি, মই অতি বেগী ৰথেৰে দক্ষৰ নিলয়লৈ গ’লোঁ।

Verse 42

नारद उवाच । विधे प्राज्ञ महाभाग वद नो वदतां वर । सत्यै गृहागतायै स दक्षः किमकरोत्ततः

নাৰদে ক’লে—হে বিধাতা, হে প্ৰাজ্ঞ মহাভাগ, বক্তাসকলৰ শ্ৰেষ্ঠ! আমাক কোৱা—সতী পিতৃগৃহলৈ আহিলে তাৰ পাছত দক্ষে কি কৰিলে?

Verse 43

ब्रह्मोवाच । तपस्तप्त्वा वरं प्राप्य मनोभिलषितं सती । गृहं गत्वा पितुर्मातुः प्रणाममकरोत्तदा

ব্ৰহ্মাই ক’লে—তপস্যা কৰি মনোভিলষিত বৰ লাভ কৰি সতী তেতিয়া গৃহলৈ গৈ সেই সময়ত পিতা-মাতাৰ চৰণত প্ৰণাম কৰিলে।

Verse 44

मात्रे पित्रेऽथ तत्सर्वं समाचख्यौ महेश्वरात् । वरप्राप्तिः स्वसख्या वै सत्यास्तुष्टस्तु भक्तितः

তাৰ পাছত তাই মাক-দেউতাক সকলো কথা ক’লে—মহেশ্বৰৰ কৃপাৰে বৰ কেনেকৈ লাভ হ’ল। ভক্তিৰ বাবে তাইৰ সখী সত্যাও সন্তুষ্ট হ’ল।

Verse 45

माता पिता च वृत्तांतं सर्वं श्रुत्वा सखीमुखात् । आनन्दं परमं लेभे चक्रे च परमोत्सवम्

সখীৰ মুখৰ পৰা সম্পূৰ্ণ বৃত্তান্ত শুনি মাক-দেউতাকে পৰম আনন্দ লাভ কৰিলে আৰু অতি ভব্য মহোৎসৱ আয়োজন কৰিলে।

Verse 46

द्रव्यं ददौ द्विजातिभ्यो यथाभीष्टमुदारधीः । अन्येभ्यश्चांधदीनेभ्यो वीरिणी च महामनाः

উদাৰবুদ্ধি, মহামনা সেই বীৰিণী নাৰীয়ে দ্বিজসকলক তেওঁলোকৰ ইচ্ছামতে ধন দান কৰিলে; আৰু আনসকলক—অন্ধ আৰু দীনসকলক—ও দান দিলে।

Verse 47

वीरिणी तां समालिंग्य स्वसुतां प्रीतिवर्द्धिनीम् । मूर्ध्न्युपाघ्राय मुदिता प्रशशंस मुहुर्मुहुः

বীৰিণীয়ে প্ৰীতি-বঢ়োৱা নিজৰ কন্যাক আলিঙ্গন কৰিলে। আনন্দিত হৈ তেওঁ কন্যাৰ মূৰ্ধ্নি ঘ্ৰাণ লৈ (চুম্বন কৰি) বাৰে বাৰে প্ৰশংসা কৰিলে।

Verse 48

अथ दक्षः कियत्काले व्यतीते धर्मवित्तमः । चिंतयामास देयेयं स्वसुता शम्भवे कथम्

তাৰপিছত কিছু সময় অতিবাহিত হোৱাত ধৰ্মজ্ঞানত শ্ৰেষ্ঠ দক্ষ চিন্তা কৰিলে—“মই নিজৰ কন্যাক শম্ভু (ভগৱান শিৱ)লৈ কেনেকৈ দিম?”

Verse 49

आगतोपि महादेवः प्रसन्नस्स जगाम ह । पुनरेव कथं सोपि सुतार्थेऽत्रागमिष्यति

মহাদেৱ আহিও প্ৰসন্ন হৈ গ’ল; তেন্তে পুত্ৰাৰ্থে তেওঁ পুনৰ ইয়ালৈ কেনেকৈ আহিব?

Verse 50

प्रास्थाप्योथ मया कश्चिच्छंभोर्निकटमंजसा । नैतद्योग्यं निगृह्णीयाद्यद्येवं विफलार्दना

তেতিয়া মই কোনো এজনক শীঘ্ৰে শম্ভুৰ ওচৰলৈ পঠাম। কিন্তু যি অযোগ্য, সি এই কাম গ্ৰহণ নকৰিব; এনেদৰে কৰিলে চেষ্টা নিষ্ফল হৈ কষ্টহে আনিব।

Verse 51

अथवा पूजयिष्यामि तमेव वृषभध्वजम् । मदीयतनया भक्त्या स्वयमेव यथा भवेत्

নচেৎ মই সেই বৃষভধ্বজ মহেশ্বৰকেই পূজা কৰিম, যাতে মোৰ কন্যাৰ ভক্তিৰে তেওঁ স্বয়ং (তাইৰ) বৰ আৰু স্বামী হয়।

Verse 52

तथैव पूजितस्सोपि वांछत्यार्यप्रयत्नतः । शंभुर्भवतु मद्भर्त्तेत्येवं दत्तवरेणतत्

এনেদৰে বিধিপূৰ্বক পূজিত হৈ সিয়েও মহৎ আৰু দৃঢ় প্ৰচেষ্টাৰে এই বৰ কামনা কৰিলে—“শম্ভু মোৰ স্বামী হওক।” এইদৰে তাইক সেই বৰ দিয়া হ’ল।

Verse 53

इति चिंतयतस्तस्य दक्षस्य पुरतोऽन्वहम् । उपस्थितोहं सहसा सरस्वत्यन्वितस्तदा

দক্ষ এনেদৰে প্ৰতিদিন চিন্তা কৰি আছিল; তেতিয়াই মই সৰস্বতীৰ সৈতে হঠাৎ তেওঁৰ সন্মুখত উপস্থিত হ’লোঁ।

Verse 54

मां दृष्ट्वा पितरं दक्षः प्रणम्यावनतः स्थितः । आसनं च ददौ मह्यं स्वभवाय यथोचितम्

মোক দেখি দাক্ষে পিতাক প্ৰণাম কৰি বিনয়ে থিয় হৈ থাকিল। তাৰপাছত নিজৰ মৰ্যাদা আৰু গৃহানুযায়ী মোক যথোচিত আসন দিলে।

Verse 55

ततो मां सर्वलोकेशं तत्रागमन कारणम् । दक्षः पप्रच्छ स क्षिप्रं चिंताविष्टोपि हर्षितः

তাৰ পিছত দক্ষে মোৰ ওচৰত—সৰ্বলোকেশ শিৱৰ ওচৰত—তাত আহিবলৈ কাৰণ সোনকালে সুধিলে। অন্তৰে চিন্তাগ্ৰস্ত হলেও বাহিৰে হৰ্ষিত দেখা গ’ল।

Verse 56

दक्ष उवाच । तवात्रागमने हेतुः कः प्रवेशे स सृष्टिकृत् । ममोपरि सुप्रसादं कृत्वाचक्ष्व जगद्गुरो

দক্ষ ক’লে—“আপুনি ইয়ালৈ অহাৰ হেতু কি? এই সভালৈ আপোনাৰ প্ৰৱেশ কোন সৃষ্টিকর্তাই ব্যৱস্থা কৰিছে? হে জগদ্গুৰু, মোৰ ওপৰত প্ৰসন্ন হৈ কওক।”

Verse 57

पुत्रस्नेहात्कार्यवशादथ वा लोककारक । ममाश्रमं समायातो हृष्टस्य तव दर्शनात्

হে লোককল্যাণকাৰী! পুত্ৰস্নেহে বা কোনো কাৰ্যবশত আপুনি মোৰ আশ্ৰমলৈ আহিছে; আপোনাৰ দৰ্শনত মই অতিশয় আনন্দিত।

Verse 58

ब्रह्मोवाच । इति पृष्टस्स्वपुत्रेण दक्षेण मुनिसत्तम । विहसन्नब्रुवं वाक्यं मोदयंस्तं प्रजापतिम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে—হে মুনিশ্ৰেষ্ঠ! মোৰ পুত্ৰ দক্ষে এইদৰে সুধিলে মই হাঁহি, সেই প্ৰজাপতিক আনন্দিত কৰা বাক্য ক’লোঁ।

Verse 59

ब्रह्मोवाच । शृणु दक्ष यदर्थं त्वत्समीपमहमागतः । त्वत्तोकस्य हितं मेपि भवतोपि तदीप्सितम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে—হে দক্ষ, শুনা; মই কিহৰ উদ্দেশ্যে তোমাৰ ওচৰলৈ আহিছোঁ। তোমাৰ সন্তানৰ মঙ্গল মোৰো কাম্য, আৰু সেই মঙ্গলেই তোমাৰো অভীষ্ট।

Verse 60

तव पुत्री समाराध्य महादेवं जगत्पतिम् । यो वरः प्रार्थितस्तस्य समयोयमुपागतः

তোমাৰ কন্যাই জগত্পতি মহাদেৱক বিধিপূৰ্বক আৰাধনা কৰিছে। তাই যি বৰ প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, সেই বৰ সিদ্ধ হোৱাৰ সময় এতিয়া আহি পৰিছে।

Verse 61

शंभुना तव पुत्र्यर्थं त्वत्सकाशमहं धुवम् । प्रस्थापितोस्मि यत्कृत्यं श्रेय स्तदवधारय

তোমাৰ কন্যাৰ হিতৰ বাবে শম্ভুৱে নিশ্চিতভাৱে মোক তোমাৰ ওচৰলৈ পঠাইছে। সেয়ে এতিয়া যি কৰণীয়—যি পৰম শ্ৰেয় আনে—সেয়া ভালদৰে বুজি লোৱা।

Verse 62

वरं दत्त्वा गतो रुद्रस्तावत्प्रभृति शंकरः । त्वत्सुताया वियोगेन न शर्म लभतेंजसा

বৰ দি ৰুদ্ৰ গ’ল। তেতিয়াৰ পৰা তোমাৰ কন্যাৰ বিৰহত শংকৰে সহজে হৃদয়ৰ শান্তি লাভ কৰিব পৰা নাই।

Verse 63

अलब्धच्छिद्रमदनो जिगाय गिरिशं न यम् । सर्वैः पुष्पमयैर्बाणैर्यत्नं कृत्वापि भूरिशः

মদনে বহুত চেষ্টা কৰি পুষ্পময় বাণ নিক্ষেপ কৰিলেও গিৰীশত একো দুৰ্বল ফাঁক নাপালে; সেয়ে তেওঁক জয় কৰিব নোৱাৰিলে।

Verse 64

स कामबाणविद्धोपि परित्यज्यात्म चिंतनम् । सतीं विचिंतयन्नास्ते व्याकुलः प्राकृतो यथा

কামৰ বাণে বিদ্ধ হ’লেও সি আত্মচিন্তন ত্যাগ কৰি সতিকেই ভাবি ভাবি ব্যাকুল হৈ, যেন এজন সাধাৰণ সংসাৰী মানুহৰ দৰে বহি থাকিল।

Verse 65

विस्मृत्य प्रश्रुतां वाणीं गणाग्रे विप्रयोगतः । क्व सतीत्येवमभितो भाषते निकृतावपि

বিচ্ছেদৰ বেদনাত সি গণসকলৰ আগত আগতে কোৱা কথা পাহৰি পেলালে। প্ৰতাৰিত হ’লেও সি চাৰিওফালে—“সতী ক’ত?” বুলি কৈ থাকিল।

Verse 66

मया यद्वांछितं पूर्वं त्वया च मदनेन च । मरीच्याद्यैमुनिवरैस्तत्सिद्धमधुना सुत

“পুত্ৰ! মই আগতে যি কামনা কৰিছিলোঁ, আৰু তুমিও মদন (কামদেৱ)ো যি কামনা কৰিছিলা—সেয়া এতিয়া মৰীচি আদি শ্ৰেষ্ঠ মুনিসকলৰ দ্বাৰা সিদ্ধ হৈছে।”

Verse 67

त्वत्पुत्र्याराधितश्शंभुस्सोपि तस्या विचिंतनात् । अनुशोधयितुं प्रेप्सुर्वर्त्तते हिमवद्गिरौ

তোমাৰ কন্যাই ভক্তিভাৱে যাক আৰাধনা কৰিছে সেই শম্ভুও—তাইৰ চিন্তনত নিমগ্ন হৈ—এই বিষয় অনুসন্ধান কৰি নিশ্চিত কৰিবলৈ ইচ্ছুক; সেয়ে তেওঁ হিমৱৎ পৰ্বতত অৱস্থান কৰিছে।

Verse 68

यथा नानाविधैर्भावैस्सत्त्वात्तेन व्रतेन च । शंभुराराधितस्तेन तथैवाराध्यते सती

যেনেকৈ নানাবিধ ভক্তিভাৱে, সত্ত্বশুদ্ধি আৰু সেই ব্ৰতেৰে তেওঁ শম্ভুক প্ৰসন্ন কৰিছিল, তেনেকৈ একে বিধিতেই সতীকো আৰাধনা কৰি প্ৰসন্ন কৰিব লাগে।

Verse 69

तस्मात्तु दक्षतनयां शंभ्वर्थं परिकल्पिताम् । तस्मै देह्यविलंबेन कृता ते कृतकृत्यता

সেয়ে, শম্ভুৰ বাবে নিৰ্ধাৰিত দক্ষৰ কন্যাক তেওঁক বিলম্ব নকৰাকৈ দিয়া; কন্যাদান কৰিলে তোমাৰ উদ্দেশ্য সিদ্ধ হ’ব আৰু কৰ্তব্য সম্পূৰ্ণ হ’ব।

Verse 70

अहं तमानयिष्यामि नारदेन त्वदालयम् । तस्मै त्वमेनां संयच्छ तदर्थे परिकल्पिताम्

মই নাৰদৰ দ্বাৰা তাক তোমাৰ আলয়লৈ আনিম। সেয়ে তুমি এই কন্যাক তাক অৰ্পণ কৰা; তাই সেই উদ্দেশ্যৰ বাবেই বিধিপূৰ্বক নিৰ্ধাৰিত।

Verse 71

ब्रह्मोवाच । श्रुत्वा मम वचश्चेति स मे पुत्रोतिहर्षितः । एवमेवेतिमां दक्ष उवाच परिहर्षितः

ব্ৰহ্মাই ক’লে—মোৰ কথা শুনি মোৰ পুত্ৰ অতিশয় হৰ্ষিত হ’ল। তাৰ পাছত অতি আনন্দিত হৈ দক্ষে মোক ক’লে, “এনেকৈয়ে হওক—ঠিক তেনেকৈয়ে।”

Verse 72

ततस्सोहं मुने तत्रागममत्यंतहर्षितः । उत्सुको लोकनिरतो गिरिशो यत्र संस्थितः

তেতিয়া, হে মুনি, মই অতিশয় আনন্দে পৰিপূৰ্ণ হৈ তাত গ’লোঁ; য’ত গিৰীশ—ভগৱান শিৱ—অধিষ্ঠিত, সেই পবিত্ৰ লোক দৰ্শনৰ বাবে মই উৎসুক আছিলোঁ।

Verse 73

गते नारद दक्षोपि सदार तनयो ह्यपि । अभवत्पूर्णकामस्तु पीयूषैरिव पूरितः

নাৰদ গ’লৰ পাছত দক্ষো—স্ত্ৰী আৰু পুত্ৰসহ—যেন অমৃতৰে পৰিপূৰ্ণ, তেনেকৈ পূৰ্ণকাম আৰু তৃপ্ত হ’ল।