
Sukta 5.58
Atri (Ātreya tradition; RV 5 attributed to the Atri family; this hymn is Marut-focused within that collection)
Marutaḥ (the Maruts, Rudra’s storm-host; here as collective force-powers)
Triṣṭubh (11-syllable pādas typical for Marut hymns; verse structure aligns with Triṣṭubh cadence)
ঋগ্বেদ ৫.৫৮ত অত্রিয়ে মৰুতসকলক একত্ৰিত ধুমুহা-সেনা ৰূপে উদ্দীপিতভাৱে প্ৰশংসা কৰিছে—সদায় নৱীকৃত, দ্ৰুত-আৰোহী, আৰু অমৰ ঋত-ব্যৱস্থাত সাৰ্বভৌম। স্তোত্ৰখনে তেওঁলোকৰ উচ্ছ্বাসিত শক্তি আৰু ‘সত্য-শ্ৰৱণ’ গুণক মহিমান্বিত কৰে; তাৰ পিছত সেই শক্তিক প্ৰাৰ্থনালৈ ঘূৰাই দিয়ে—মৰুতসকল কৃপালু হওক, যজ্ঞকাৰীক ধন-সমৃদ্ধি দিওক, আৰু ঋতাৰ অনুকূলে উপাসকৰ অন্তৰৰ ‘বিস্তাৰ/বিশালতা’ বৃদ্ধি কৰক।
Mantra 1
तमु नूनं तविषीमन्तमेषां स्तुषे गणं मारुतं नव्यसीनाम् । य आश्वश्वा अमवद्वहन्त उतेशिरे अमृतस्य स्वराजः ॥
এতিয়া মই তেওঁলোকৰ সেই তৱিষীমন্ত (বলসম্পন্ন) মাৰুত গণক স্তৱ কৰোঁ—কৰ্মত সদায় নবীন; যিসকলে দ্ৰুত অশ্বত আত্মবল (অমৱৎ) বহন কৰে, আৰু অমৃতত্বত স্বৰাজ (স্ব-ৰাজা) হৈ শাসন কৰে।
Mantra 2
त्वेषं गणं तवसं खादिहस्तं धुनिव्रतं मायिनं दातिवारम् । मयोभुवो ये अमिता महित्वा वन्दस्व विप्र तुविराधसो नॄन् ॥
হে বিপ্ৰ (প্ৰজ্ঞাৱান), সেই ত্বেষ (জ্বলন্ত) গণক বন্দনা কৰা—তৱস (বলবান), হাতে অস্ত্ৰ ধৰা, যাৰ বিধি ধুনিব্ৰত (বাধা কঁপাই ভাঙে), কাৰ্যত মায়িন (কৌশলী), দানত দাতিৱার (উদাৰ)। যিসকল ময়োভূ (আনন্দদাতা), মহিমাত অমিত—বৃহৎ দানশীল সেই নৃ (বীৰ)সকলক বন্দনা কৰা।
Mantra 3
आ वो यन्तूदवाहासो अद्य वृष्टिं ये विश्वे मरुतो जुनन्ति । अयं यो अग्निर्मरुतः समिद्ध एतं जुषध्वं कवयो युवानः ॥
হে উদৱাহাস (জল-বহনকাৰী) তোমালোক আজি আমালৈ আহা—যি সকল মৰুতসকল মিলি বৃষ্টি আগবঢ়াই জুৰন্তি (চালিত) কৰে। এই অগ্নি ইয়াত, হে মৰুত, সমিদ্ধ (প্ৰজ্বলিত); একে উপভোগ কৰা/প্ৰীত হওঁক—হে কবি, সদা-যুৱান।
Mantra 4
यूयं राजानमिर्यं जनाय विभ्वतष्टं जनयथा यजत्राः । युष्मदेति मुष्टिहा बाहुजूतो युष्मत्सदश्वो मरुतः सुवीरः ॥
হে যজত্ৰা (পূজনীয়) তোমালোক জনতাৰ বাবে ইৰ্য (উদ্যমযোগ্য) এক ৰজা জন্ম দিয়া—বিভ্বতষ্ট (সৰ্ব-গঠনশীল শক্তিৰে গঢ়া) জনাই। তোমালোকৰ পৰা আহে মুষ্টিহা (মুঠি-প্ৰহাৰী), বাহুজূত (বলবান বাহুৰে চালিত); তোমালোকৰ পৰা আহে সু-অশ্ব (ভাল ঘোঁৰাযুক্ত) সুবীৰ (সু-বীৰ্যবান) নায়ক, হে মৰুত।
Mantra 5
अरा इवेदचरमा अहेव प्रप्र जायन्ते अकवा महोभिः । पृश्नेः पुत्रा उपमासो रभिष्ठाः स्वया मत्या मरुतः सं मिमिक्षुः ॥
চকাৰৰ দণ্ডাৰ দৰে সঁচাকৈয়ে অক্লান্ত; সাপৰ দৰে সিহঁত পুনঃপুনঃ জন্ম লয়—মহিমাৰে, দুৰ্বল নহয়। পৃশ্নিৰ পুত্ৰসকল, তুলনাহীন, অতি তীব্ৰবেগী—নিজস্ব মতিৰে মৰুতসকলে একেটা শক্তিত নিজকে একত্ৰ কৰি মিশাই ল’লে।
Mantra 6
यत्प्रायासिष्ट पृषतीभिरश्वैर्वीळुपविभिर्मरुतो रथेभिः । क्षोदन्त आपो रिणते वनान्यवोस्रियो वृषभः क्रन्दतु द्यौः ॥
যেতিয়া হে মৰুতসকল, তোমালোকে চিত্ৰবৰ্ণ অশ্বসকলৰ সৈতে, দৃঢ়-চক্ৰধাৰ ৰথসকলৰ সৈতে আগবাঢ়া, তেতিয়া জলসমূহ ঘূৰণি খাই উথলি উঠে; অৰণ্যসমূহ কঁপি উঠি গুঞ্জৰি উঠে। তললৈ দীপ্তস্ৰোত বয়; বৃষভ গর্জে—দ্যৌ নিজেই প্ৰতিধ্বনিত হয়।
Mantra 7
प्रथिष्ट यामन्पृथिवी चिदेषां भर्तेव गर्भं स्वमिच्छवो धुः । वातान्ह्यश्वान्धुर्यायुयुज्रे वर्षं स्वेदं चक्रिरे रुद्रियासः ॥
সিহঁতৰ অগ্ৰগতি অতি দৃঢ়; সিহঁতৰ চাপত পৃথিৱীও নতি স্বীকাৰ কৰে—যেন স্বামী নিজৰ গৰ্ভ, নিজৰ বীজ, বহন কৰে। ৰুদ্ৰীয় শক্তিসকল বায়ুক অশ্বৰূপে ৰথৰ ধুৰাত জোঁটে; বৰ্ষা আৰু পৰিশ্ৰমৰ ঘাম সৃষ্টি কৰে—প্ৰকৃতিক গোপন ধন উন্মোচন কৰাব পৰা বলৰ চিহ্ন।
Mantra 8
हये नरो मरुतो मृळता नस्तुवीमघासो अमृता ऋतज्ञाः । सत्यश्रुतः कवयो युवानो बृहद्गिरयो बृहदुक्षमाणाः ॥
হে নৰো মৰুতসকল, আমাৰ প্ৰতি কৃপালু হওক—তুভীমঘা, দানত বিস্তৃত; অমৃত, ঋতজ্ঞ। সত্যশ্ৰুত, কবি-যুৱান, বৃহৎ-গিৰিধ্বনি; বৃহৎ উক্ষমানা—বৃহৎকেই ঢালি দিওঁতা। তোমালোকৰ বিস্তৃত স্তৱ আৰু প্ৰচুৰ প্ৰবাহে আমাৰ ভিতৰত মহৎ চেতনা বৃদ্ধি কৰক।
They are a collective host of storm-deities—youthful, radiant, and powerful—often linked with Rudra and called the sons of Pr̥śni. In this hymn they act as many powers moving as one force.
It praises their strength and truth-alignment, then asks them to be gracious (mṛḷatā), protect the worshipper, and grant increase—both as outer abundance (like rain and wealth) and as inner ‘vastness’ of consciousness.
The Maruts are called ṛta-knowers (ṛtajñāḥ), meaning their power is not mere violence but ordered energy. The hymn suggests their gifts and protection come when human effort and speech align with truth (satya) and cosmic rightness (ṛta).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.