
Sukta 5.55
Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for Mandala 5 Atri hymns; specific verse-level attribution follows the sukta)
Maruts
Triṣṭubh (probable; refrain-like cadence appears through the sukta)
এই সূক্তত মৰুতসকলক দীপ্তিমান, সুসজ্জিত ঝড়-দেৱতা হিচাপে প্ৰশংসা কৰা হৈছে—সিহঁতে সু-যোজিত অশ্বৰ সৈতে দ্ৰুতগতিত চলে আৰু সিহঁতৰ ৰথ শুভ পথত গতি কৰে। সিহঁতক বৈৰিতা আৰু অনিষ্ট দূৰ কৰিবলৈ, উপাসকসকলক অধিক উত্তম (vasyaḥ) দিশলৈ পথ দেখুৱাবলৈ, আৰু আহুতি গ্ৰহণ কৰি সমাজক প্ৰাচুৰ্য (rayi) আৰু কল্যাণ দান কৰিবলৈ আহ্বান কৰা হৈছে।
Mantra 1
प्रयज्यवो मरुतो भ्राजदृष्टयो बृहद्वयो दधिरे रुक्मवक्षसः । ईयन्ते अश्वैः सुयमेभिराशुभिः शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
অগ্ৰযজ্ঞৰ যোগ্য মৰুতসকল—দীপ্ত বর্শদৃষ্টিসম্পন্ন, মহৎ বলধাৰী, সুৱৰ্ণবক্ষ—সুসংযোজিত, তীব্ৰ-দ্ৰুত অশ্বেৰে গতি কৰে। মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ গড়গড়াই আগবাঢ়ক—অন্তৰৰ কল্যাণলৈ।
Mantra 2
स्वयं दधिध्वे तविषीं यथा विद बृहन्महान्त उर्विया वि राजथ । उतान्तरिक्षं ममिरे व्योजसा शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
তোমালোকেই নিজে তোমালোকৰ তেজ-মহিমা স্থাপন কৰিলা; হে বৃহৎ-মহানসকল, বিস্তৃত পৰিসৰত তোমালোক দীপ্তিময় হৈ ৰাজ কৰে। তোমালোকৰ বলত অন্তৰীক্ষ পৰিমাপিত হয়। মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ গড়গড়াই আগবাঢ়ক।
Mantra 3
साकं जाताः सुभ्वः साकमुक्षिताः श्रिये चिदा प्रतरं वावृधुर्नरः । विरोकिणः सूर्यस्येव रश्मयः शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
একেলগে জন্ম লোৱা, একেলগে বৃদ্ধি পোৱা—সুন্দর-স্বরূপ মৰুতসকল—শ্ৰী-প্ৰভাৰ বাবেও সদায় আগলৈ বাঢ়ি উঠিল, হে নৰসকল। সূৰ্যৰ ৰশ্মিৰ দৰে দীপ্তিমান হৈ, মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ গড়গড়াই আগবাঢ়ক।
Mantra 4
आभूषेण्यं वो मरुतो महित्वनं दिदृक्षेण्यं सूर्यस्येव चक्षणम् । उतो अस्माँ अमृतत्वे दधातन शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
হে মৰুতগণ, তোমালোকৰ মহিমা অতি মনোহৰ—সূৰ্যৰ দৃষ্টিৰ দৰে দৰ্শনীয় আৰু কাম্য। আৰু আমাকো অমৃতত্বত স্থাপন কৰা। মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ আগবাঢ়ি চলক।
Mantra 5
उदीरयथा मरुतः समुद्रतो यूयं वृष्टिं वर्षयथा पुरीषिणः । न वो दस्रा उप दस्यन्ति धेनवः शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
হে মৰুতগণ, তোমালোক সাগৰৰ গভীৰতাৰ পৰা জল উঠাই আনা; তোমালোকেই পুৰীষিণ—উপচি-পৰা সমৃদ্ধিত ভৰপূৰ—বৰষুণ ঢালি দিয়া। হে আশ্চৰ্যকৰগণ, পোষণকাৰী ধাৰাসমূহ তোমালোকক কেতিয়াও ব্যৰ্থ নকৰে। মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ আগবাঢ়ি চলক।
Mantra 6
यदश्वान्धूर्षु पृषतीरयुग्ध्वं हिरण्ययान्प्रत्यत्काँ अमुग्ध्वम् । विश्वा इत्स्पृधो मरुतो व्यस्यथ शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
যেতিয়া তোমালোক ৰথৰ দণ্ডত চিত্ৰবৰ্ণ পৃষতী অশ্বীসকল জোঁতাইছিলা আৰু সোনালী অলংকাৰ-সজ্জা দৃঢ়কৈ বান্ধিছিলা, তেতিয়া হে মৰুতগণ, তোমালোক সকলো বৈৰ-বিদ্বেষ ছিটাই পেলাইছিলা। মঙ্গলময় পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ আগবাঢ়ি চলক।
Mantra 7
न पर्वता न नद्यो वरन्त वो यत्राचिध्वं मरुतो गच्छथेदु तत् । उत द्यावापृथिवी याथना परि शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
পৰ্বত নে নদী—একোৱেই তোমালোকক বাধা দিব নোৱাৰে; য’তেই পথ তোমালোকৰ দৃষ্টিত পৰে, হে মৰুতগণ, তাতেই নিশ্চয় তোমালোক গমন কৰা। দ্যৌ আৰু পৃথিৱীকো তোমালোক পৰিক্ৰমা কৰা। শুভ পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ গড়াগড়ি চলক।
Mantra 8
यत्पूर्व्यं मरुतो यच्च नूतनं यदुद्यते वसवो यच्च शस्यते । विश्वस्य तस्य भवथा नवेदसः शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
হে মৰুতগণ, তোমালোকৰ যি পূৰ্বতন, আৰু যি নৱীন; হে বসুগণ, যি উদিত হয় নব উচ্ছ্বাসৰ দৰে, আৰু যি ঘোষিত-গীতিত হয়—সেই সকলোৰে তোমালোক সদা-নৱ জ্ঞানী। শুভ পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ চলক, আৰু আমাৰ ফালে ঘূৰি আহক।
Mantra 9
मृळत नो मरुतो मा वधिष्टनास्मभ्यं शर्म बहुलं वि यन्तन । अधि स्तोत्रस्य सख्यस्य गातन शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥
হে মৰুতগণ, আমাৰ প্ৰতি কৃপালু হওক; আমাক আঘাত নকৰিবা। আমাৰ বাবে বহল আশ্ৰয় আৰু শান্তি বিস্তাৰ কৰা। আমাৰ স্তোত্ৰ আৰু সখ্যৰ ওপৰত তোমালোক অৱস্থান কৰা; শুভ পথ অনুসৰি তোমালোকৰ ৰথসমূহ চলক আৰু আমাৰ ফালে ঘূৰি আহক।
Mantra 10
यूयमस्मान्नयत वस्यो अच्छा निरंहतिभ्यो मरुतो गृणानाः । जुषध्वं नो हव्यदातिं यजत्रा वयं स्याम पतयो रयीणाम् ॥
হে মৰুতগণ, স্তৱন কৰি থকা আমাক তোমালোক উত্তম পথলৈ লৈ যোৱা; সংকোচন আৰু অনিষ্টৰ পৰা আমাক দূৰ কৰাঁ। হে যজ্য, প্ৰিয়-পূজ্যগণ, আমাৰ হব্য-দান গ্ৰহণ কৰাঁ; যাতে আমি ৰয়ি—সমৃদ্ধি আৰু পূৰ্ণতাৰ—স্বামী হওঁ।
The Maruts are a group of powerful storm deities—radiant, swift, and well-armed—who protect, energize, and scatter obstacles. They are often linked with Indra and the forces of wind and thunder.
The hymn asks the Maruts to drive away hostility and harm, to guide the worshippers toward what is better (vasyaḥ), and to grant abundance and strength (rayi).
Rayi means “plenitude” or “wealth,” including material prosperity, strength, and supportive resources. In a deeper sense it also suggests fullness of life and flourishing.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.