Rig Veda Sukta 35
Mandala 4Sukta 359 Mantras

Sukta 35

Sukta 4.35

Rishi

Vāmadeva Gautama (traditional for RV 4.35)

Devata

Ṛbhus (with Indra as associated power)

Chandas

Triṣṭubh (probable; needs metrical verification)

এই সূক্তত নিখুঁত কৌশলত প্ৰসিদ্ধ দিৱ্য শিল্পী-দৰ্শী ঋভুসকলক সোম-পেষণলৈ আহিবলৈ আৰু ইন্দ্ৰৰ সৈতে যজ্ঞ-অৰ্পণৰ ধনত ভাগ ল’বলৈ আহ্বান কৰা হৈছে। তেওঁলোকৰ আশ্চৰ্য কৰ্ম—পিতৃ-মাতৃক পুনৰ যৌৱন দিয়া, দেৱসকলৰ পানপাত্ৰ গঢ়া, আৰু ইন্দ্ৰৰ দ্ৰুত হৰিত-তাম্ৰবৰ্ণ অশ্বসকল সৃষ্টি কৰা—স্মৰণ কৰি, তৃতীয় পেষণ আৰু তাৰ উন্মাদময় বলত তেওঁলোকৰ অধিকাৰ ন্যায্য বুলি প্ৰতিপন্ন কৰা হৈছে।

Mantras

Mantra 1

इहोप यात शवसो नपातः सौधन्वना ऋभवो माप भूत । अस्मिन्हि वः सवने रत्नधेयं गमन्त्विन्द्रमनु वो मदासः ॥

হে শক্তিৰ সন্তানসকল, হে সৌধন্বন ঋভুগণ, ইয়ালৈ আহা; আঁতৰি নাযাবা। কিয়নো এই সোম-চাপত তোমালোকৰ ৰত্ন-ধন স্থাপনযোগ্য আছে; তোমালোকৰ মদ-উল্লাস ইন্দ্ৰৰ পিছে পিছে গমন কৰক—তেওঁৰ সৈতে সঠিক ভোগত চলি।

Mantra 2

आगन्नृभूणामिह रत्नधेयमभूत्सोमस्य सुषुतस्य पीतिः । सुकृत्यया यत्स्वपस्यया चँ एकं विचक्र चमसं चतुर्धा ॥

ইয়াত ঋভুগণৰ বাবে স্থাপনযোগ্য ৰত্ন-ধন আহি উপস্থিত হৈছে; সু-চাপা সোমৰ পান আছে। সুকৃতি-কৌশল আৰু দীপ্ত কাৰুকাৰ্যৰ দ্বাৰা তেওঁলোকে একেটা চমচক চাৰিভাগ কৰিলে—এটা আনন্দ-পাত্ৰক চতুৰ্গুণ ক্ষমতালৈ বিস্তাৰ কৰিলে।

Mantra 3

व्यकृणोत चमसं चतुर्धा सखे वि शिक्षेत्यब्रवीत । अथैत वाजा अमृतस्य पन्थां गणं देवानामृभवः सुहस्ताः ॥

তেওঁলোকে চমসটোক চাৰিভাৱে গঢ়িলে; তেতিয়া এজন ক’লে—“সখা, এই কৌশল শিক।” তাৰ পাছত এই বাজাসকলে অমৃতত্বৰ পথ বিচাৰি পালে; সুহস্ত ঋভুসকলে দেৱসকলৰ গণত প্ৰৱেশ কৰিলে।

Mantra 4

किम्मयः स्विच्चमस एष आस यं काव्येन चतुरो विचक्र । अथा सुनुध्वं सवनं मदाय पात ऋभवो मधुनः सोम्यस्य ॥

এই চমসটো কিহেৰে গঢ়া আছিল—যাক তোমালোকে কাব্য-প্ৰেৰিত শিল্পে চাৰিভাৱে ৰূপ দিলে? এতিয়া আনন্দৰ বাবে সৱন নিঙৰাও; হে ঋভুসকল, মধুময় সোমৰস পান কৰা।

Mantra 5

शच्याकर्त पितरा युवाना शच्याकर्त चमसं देवपानम् । शच्या हरी धनुतरावतष्टेन्द्रवाहावृभवो वाजरत्नाः ॥

শচী-শক্তিৰ কৌশলে তোমালোকে দুজন পিতৃ-মাতৃক পুনৰ যৌৱন দিলে; সেই কৌশলেই দেৱ-পানযোগ্য চমস গঢ়িলা। সেই কৌশলেই দুটা হৰিত অশ্ব—ধনুৰ দৰে তীব্ৰ, ইন্দ্ৰ-বাহক—গঢ়িলা; হে ঋভুসকল, বাজ আৰু ৰত্নে সমৃদ্ধ।

Mantra 6

यो वः सुनोत्यभिपित्वे अह्नां तीव्रं वाजासः सवनं मदाय । तस्मै रयिमृभवः सर्ववीरमा तक्षत वृषणो मन्दसानाः ॥

যি তোমালোকৰ বাবে, হে ঋভু/ৱাজসকল, দিনসমূহৰ ঘন সংযোগত আনন্দৰ বাবে তীব্ৰ সোম-চাপনি কৰে—তেওঁৰ বাবে, হে বলৱন্তসকল, উল্লসিত হৈ, সৰ্ববীৰ্য-সমৃদ্ধ ধন-সম্পদ গঢ়ি দিয়া; সেই ঐশ্বৰ্য তেওঁৰ সত্তাত খোদাই কৰি স্থাপন কৰা।

Mantra 7

प्रातः सुतमपिबो हर्यश्व माध्यंदिनं सवनं केवलं ते । समृभुभिः पिबस्व रत्नधेभिः सखीँर्याँ इन्द्र चकृषे सुकृत्या ॥

প্ৰভাতত তুমি চাপা সোম পান কৰিলা, হে হৰ্যশ্ব ইন্দ্ৰ; মধ্যাহ্নৰ সৱন সম্পূৰ্ণৰূপে তোমাৰেই। ঋভুসকলৰ সৈতে, ৰত্নধাৰীসকলৰ সৈতে, পান কৰা—হে ইন্দ্ৰ, যিসকল সখাক তুমি সুকৃত্যাৰ দ্বাৰা গঢ়ি তুলিছা।

Mantra 8

ये देवासो अभवता सुकृत्या श्येना इवेदधि दिवि निषेद । ते रत्नं धात शवसो नपातः सौधन्वना अभवतामृतासः ॥

যিসকলে সুকৃত্যাৰ দ্বাৰা দেৱতা হ’লা, শ্যেনাৰ দৰে স্বৰ্গত আসন ল’লা—সেয়ে, হে শৱসৰ নপাৎ, হে সৌধন্বনাসকল, ৰত্ন স্থাপন কৰা; আমাৰ বাবে অমৃত শক্তি হৈ উঠা, মানৱৰ ভিতৰত অমৰ লাভ স্থিৰ কৰা।

Mantra 9

यत्तृतीयं सवनं रत्नधेयमकृणुध्वं स्वपस्या सुहस्ताः । तदृभवः परिषिक्तं व एतत्सं मदेभिरिन्द्रियेभिः पिबध्वम् ॥

হে সুহস্তা, স্বপস্যা-সম্পন্ন ঋভুগণ! যেতিয়া তোমালোকে সোমৰ তৃতীয় সৱন—ৰত্নধেয়, ধন-বহনকাৰী সিঞ্চন—গঢ়ি তুলিলা, তেতিয়া তোমালোকৰ বাবে পৰিষিক্ত এই সোম, ইন্দ্ৰিয়-শক্তি জাগ্ৰত কৰা মদসমূহৰ সৈতে, পান কৰা।

Frequently Asked Questions

The Ṛbhus are divine craftsmen who became godlike through perfect skill. The hymn praises their famous works and invites them to the Soma offering.

The Ṛbhus are closely linked with Indra because their craftsmanship supports his power—especially his Soma-driven strength and his two tawny steeds. So the hymn invites them to rejoice in the offering ‘following Indra.’

It is the third Soma pressing (tṛtīya savana), a later round of Soma preparation and offering. RV 4.35 treats it as a special, treasure-bearing portion prepared for the Ṛbhus to drink.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App