Mantra 7
Sukta 10.118
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
अदाभ्येन शोचिषाग्ने रक्षस्त्वं दह । गोपा ऋतस्य दीदिहि ॥
Samhita Patha (IAST)
अदा॑भ्येन शो॒चिषाग्ने॒ रक्ष॒स्त्वं द॑ह । गो॒पा ऋ॒तस्य॑ दीदिहि ॥
Transliteration
adā́bhyena śocíṣāgne rákṣas tváṃ daha | gopā́ ṛtásya dīdihi ||
Translation
অদাভ্য শোচিষাৰে, হে অগ্নি, তই ৰক্ষসক দহ; ঋতৰ গোপা হৈ দীদিহি—সত্য-ঋতক ৰক্ষা কৰি জাগি থাক।
Padapatha (Word Analysis)
अदा॑भ्येन । शो॒चिषा॑ । अग्ने॑ । रक्षः॑ । त्वम् । द॒ह॒ । गो॒पाः । ऋ॒तस्य॑ । दी॒दि॒हि॒ ॥अदाभ्येन । शोचिषा । अग्ने । रक्षः । त्वम् । दह । गोपाः । ऋतस्य । दीदिहि ॥adābhyena | śociṣā | agne | rakṣaḥ | tvam | daha | gopāḥ | ṛtasya | dīdihi
Word by Word
अदाभ्येनwith the unharming/irresistible (power)
अदाभ्येन:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootअदाभ्य (प्रातिपदिक; a-दाभ्य < √दभ् ‘to harm/deceive’)
शोचिषाwith flame, with blazing heat
शोचिषा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootशोचिस् (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sambodhana
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
रक्षःthe demon/evil spirit (Rakṣas)
रक्षः:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दहburn!
दह:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√दह् (दहति) ‘to burn’
गोपाः(as) protector/guardian
गोपाः:
Kartā
TypeNoun
Rootगोपा (प्रातिपदिक; गो- + √पा ‘to protect’)
ऋतस्यof Ṛta (cosmic order/truth)
ऋतस्य:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
दीदिहिshine forth! blaze!
दीदिहि:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√दीदिह्/√दीधि (intensive of √दीप्/√दी ‘to shine, blaze’)