Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 90

The Description of the Worship of Rāma and Others

Rāmādi-pūjā-vidhāna

Devanagari script

पूजनं काम्यकर्मादि सर्वमस्य षडर्णवत् । तारः स्वबीजं कमला रामभद्रेति संपठेत् ॥ ९० ॥

Transliteration

pūjanaṃ kāmyakarmādi sarvamasya ṣaḍarṇavat | tāraḥ svabījaṃ kamalā rāmabhadreti saṃpaṭhet || 90 ||

Translation

ইয়াৰ পূজন আৰু কাম্যকৰ্মাদি সকলো ষড়ৰ্ণ মন্ত্ৰৰ দৰে কৰিব লাগে। ‘তাৰ’, স্ববীজ, ‘কমলা’, আৰু ‘ৰামভদ্ৰ’—এইদৰে সংপাঠ কৰিব।

Word by Word

• पूजनम्: worship
• पूजनम्: कर्ता/विषय (Topic/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पूजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• काम्यकर्म: desire-motivated rite
• काम्यकर्म: सम्बन्ध (Apposition/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: काम्य + कर्म (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (काम्यं कर्म), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• आदि: and the like
• आदि: समुच्चय (Etc.-marker/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: आदि (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
• Form: अव्यय (indeclinable), ‘etc.’ अर्थे (etcetera marker)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: कर्ता/विषय (Topic/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• अस्य: of this (mantra)
• अस्य: सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति (genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम

• षडर्णवत्: like the six-syllabled (mantra)
• षडर्णवत्: उपमान/प्रकार (Simile/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: षट् + अर्ण + वत् (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षड्-अर्ण), ‘वत्’ प्रत्ययान्त अव्ययवत् उपमानार्थक (like/as), अर्थः—‘like the six-syllabled (mantra)’

• तारः: tāra (Oṃ)
• तारः: कर्ता/निर्देशक (Specifier/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मन्त्राङ्ग-नाम (often ‘oṃ’)

• स्वबीजम्: one’s own seed-syllable
• स्वबीजम्: सम्बन्ध/विशेष्य (Apposition/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: स्व + बीज (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (स्वं बीजम्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• कमला: Kamalā (Lakṣmī)
• कमला: सम्बन्ध/विशेष्य (Apposition/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: कमला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; देवीनाम/नाम

• रामभद्र: Rāmabhadra
• रामभद्र: मन्त्राङ्ग (Mantra component/मन्त्राङ्ग)
• Type: Noun
• Root: रामभद्र (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास, पुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; मन्त्रपद

• इति: thus
• इति: वाक्यसमाप्ति (Quotative/वाक्यसमाप्ति)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण-समाप्तिसूचक अव्यय (quotative particle)

• संपठेत्: should recite
• संपठेत्: विधेयक्रिया (Main predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-पठ् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Kamalā (Lakṣmī)
• Rāmabhadrā

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It codifies a precise mantra-procedure: even desire-driven rites are to be disciplined through an established mantra-pattern (the ṣaḍarṇa/ṣaḍakṣara-style method), emphasizing correct recitation components—tāra, bīja, and divine names.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By directing worship (pūjanam) through sacred names such as Kamalā and Rāmabhadrā, it channels personal aims into deity-centered recitation, a hallmark of bhakti expressed through mantra and ritual order.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Mantra-vidhi and ritual phonetics/usage: the structured inclusion of tāra (praṇava-like invocatory syllable), bīja (seed syllable for nyāsa/empowerment), and specific deity-nāmas reflects technical liturgical practice aligned with śikṣā (pronunciation) and kalpa (ritual procedure).