Śeṣoditya-Sūrya-nyāsa, Soma-sādhana, Graha-pūjā, and Bhauma-vrata-vidhi

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ वक्ष्ये त्रयीमूर्तेर्विधानं त्वब्जिनीपतेः । मन्त्राणां यत्समाराध्य सर्वेष्टं प्राप्नुयाद्भुवि ॥ १ ॥

সনৎকুমাৰে ক’লে—হে কমলপতি! এতিয়া মই ত্ৰয়ীমূৰ্তিৰ বিধান ক’ম; যি মন্ত্ৰসমূহে যথাবিধি সমাৰাধনা কৰিলে ভূৱনত সকলো ইষ্ট লাভ হয়।

Verse 2

तारो रेचिकया युक्तो मेधानेत्रयुता रतिः । ससर्गा वामकर्णोढ्यो भृगुर्वढ्यासनो मरुत् ॥ २ ॥

‘তাৰা’ ‘ৰেচিকা’সহ যুক্ত; ‘ৰতি’ ‘মেধা’ আৰু ‘নেত্ৰ’সহিত। ‘সসৰ্গা’ বামকৰ্ণযুক্ত; ‘ভৃগু’ ‘বঢ্যা’ আসনত অধিষ্ঠিত; আৰু ‘মৰুত্’ও এই শ্ৰেণীত উল্লিখিত।

Verse 3

शेषोदित्य इति प्रोक्तो वस्वर्णो भुक्तिमुक्तिदः । देवभागो मुनिश्छन्दो गायत्री देवता रविः ॥ ३ ॥

তেওঁ ‘শেষোদিত্য’ বুলি ঘোষিত, স্বৰ্ণদীপ্ত বৰ্ণে উজ্জ্বল, ভোগ আৰু মোক্ষ—উভয় দাতা। ঋষি দেবভাগ, ছন্দ গায়ত্ৰী, আৰু অধিষ্ঠাত্রী দেবতা ৰবি (সূৰ্য)।

Verse 4

माया बीजं रमा शक्तिर्दृष्टादृष्टे नियोगकः । सत्याय हृदयं पश्चाद्ब्रह्मणे शिर ईरितम् ॥ ४ ॥

মায়া বীজ বুলি নিৰ্দিষ্ট, ৰমা (লক্ষ্মী) শক্তি বুলি কোৱা হৈছে; আৰু তেওঁ দৃষ্ট-অদৃষ্ট উভয়ৰ নিয়োগক। তাৰপিছত হৃদয় সত্যৰ বাবে, আৰু শিৰ ব্রহ্মাৰ বাবে ঘোষিত।

Verse 5

विष्णवे तु शिखावर्म रुद्राय परिकीर्तितम् । नेत्रं स्यादग्रये पश्चात्शर्वायास्रमुदाहृतम् ॥ ५ ॥

‘শিখা-বৰ্ম’ বিষ্ণুৰ বাবে নিৰ্ধাৰিত, আৰু ৰুদ্ৰৰ বাবেও কোৱা হৈছে। ‘নেত্ৰ’ আগফালে ন্যাস কৰিব; তাৰপিছত ‘অস্ত্ৰ’ শৰ্বৰ বাবে ঘোষিত।

Verse 6

नेत्रो ज्वाला मनो हुं फट्स्वाहांता मनवो गणाः । पुनः षडर्णैर्ह्री लक्ष्म्याः कृत्वांतः स्थैः षडंगकम् ॥ ६ ॥

‘নেত্ৰ’, ‘জ্বালা’, ‘মনো’ আৰু ‘হুঁ’, ‘ফট্’, ‘স্বাহা’ অন্তযুক্ত মন্ত্রসমূহ—এইবোৰ মন্ত্র-গণ। পুনৰ লক্ষ্মীৰ ষড়ৰ্ণ ‘হ্রীং’ লৈ অন্তৰত স্থাপন কৰি ষড়ঙ্গ-ক্ৰিয়া সম্পন্ন কৰিব।

Verse 7

शिष्टारौजठरे पृष्टे तयोर्ङेंताख्यया न्यसेत् । आदित्यं च रविं पश्चाद्भानुं भास्करमेव च ॥ ७ ॥

পিঠিৰ জঠৰ-অঞ্চলত, সেই দুটা স্থানত ‘ঙেংতা’ নামে ন্যাস স্থাপন কৰিব। তাৰপিছত সূৰ্যৰ নামসমূহ—আদিত্য, ৰবি, ভানু আৰু ভাস্কৰ—ন্যাস কৰিব।

Verse 8

सूर्यं च मूर्ध्नि वदने हृदि गुह्ये च पादयोः । सद्यादिपञ्च ह्रस्वाद्यान् न्यसेन्ङे हृदयोंऽतिमान् ॥ ८ ॥

সাধকে মূৰ্ধা, মুখ, হৃদয়, গুপ্ত-স্থান আৰু পদযুগলত সূৰ্যদেৱৰ ন্যাস স্থাপন কৰক। তাৰ পিছত ‘সদ্য’ আদি পঞ্চকক হ্ৰস্বাদি স্বৰসহ ক্ৰমে ন্যাস কৰি হৃদয়-ন্যাস সম্পূৰ্ণ কৰক।

Verse 9

ह्रीं रमामध्यगामष्टौ वर्णांस्तारादिकान्न्यसेत् । मूर्द्धास्यकंठहृत्कुक्षिनाभिलिंगगुदेषु च ॥ ९ ॥

‘ওঁ’ তাৰাৰ পৰা আৰম্ভ, মাজত ৰমা (শ্ৰী) যুক্ত অষ্ট বৰ্ণৰ ন্যাস কৰক। সেয়া মূৰ্ধা, মুখ, কণ্ঠ, হৃদয়, উদৰ, নাভি, লিঙ্গ আৰু গুদত স্থাপন কৰক।

Verse 10

सचंद्रस्वरपूर्वं तु ङेतं शीतांशुमण्डलम् । मूर्द्धादिकंठपर्यंतं न्यसेञ्चांद्रिमनुस्प्ररन् ॥ १० ॥

তাৰ পিছত চন্দ্ৰ-স্বর প্ৰথমে গ্ৰহণ কৰি শীতকিৰণ চন্দ্ৰ-মণ্ডলৰ ন্যাস মূৰ্ধাৰ পৰা কণ্ঠলৈকে কৰক, আৰু অন্তৰত চন্দ্ৰপ্ৰভা স্মৰণ কৰক।

Verse 11

स्पर्शान्सेंदून्समुञ्चार्य ङेंतं भास्करमण्डलम् । न्यसेत्कंठादिनाभ्यंतं ध्यायन्प्रद्योतनं हृदि ॥ ११ ॥

স্বরসহ স্পৰ্শবৰ্ণসমূহ সম্যক উচ্চাৰণ কৰি ‘ঙে’ সহ ভাস্কৰ-মণ্ডলৰ ন্যাস কণ্ঠৰ পৰা নাভিলৈকে কৰক, আৰু হৃদয়ত তাৰ দীপ্তি ধ্যান কৰক।

Verse 12

यादीन्सचंद्रानुञ्चार्य ङेतं च वह्निमंडलम् । नाभ्यादिपादपर्यंतं न्यसेद्वह्निमनुस्मरन् ॥ १२ ॥

‘য’ আদি অক্ষৰ চন্দ্ৰ-অনুবন্ধসহ উচ্চাৰণ কৰি, ‘ঙে’ সহ বহ্নি-মণ্ডল স্মৰণ কৰি নাভিৰ পৰা পদযুগললৈকে ন্যাস কৰক; অগ্নিতত্ত্ব নিৰন্তৰ ধ্যান কৰক।

Verse 13

प्रोक्तोऽयं मण्डलन्यासो महातेजोविधायकः । आदिठांतार्णपूर्वं ङेंनमोंतं सोममण्डलम् ॥ १३ ॥

এই মণ্ডল-ন্যাস মহাতেজ প্ৰদানকাৰী বুলি কোৱা হৈছে। আদিবীজ আৰু নিৰ্দিষ্ট বৰ্ণক্ৰমে সোম-মণ্ডল স্থাপন কৰি, শেষত ‘নমো’যুক্ত মন্ত্ৰে সমাপ্তি কৰিব।

Verse 14

मूर्द्धादिहृदयांतं तु विन्यसेत्साधकोत्तमः । डकारादिक्षकारांतवर्णाद्यं वह्निमण्डलम् ॥ १४ ॥

শ্ৰেষ্ঠ সাধকে মূৰ্ধাৰ পৰা হৃদয়লৈ বিধিপূৰ্বক ন্যাস কৰিব। ডকাৰৰ পৰা ক্ষকাৰান্ত বৰ্ণসমূহেৰে বহ্নি-মণ্ডল ন্যাস কৰিব।

Verse 15

ङेंतं हृदादिपादान्तं विन्यसेत्सुसमाहितः । अग्रीषोमात्मको न्यासः कथितः सर्वसिद्धिदः ॥ १५ ॥

সম্পূৰ্ণ একাগ্ৰতাৰে হৃদয়ৰ পৰা পাদান্তলৈ ন্যাস কৰিব। অগ্নি-সোমাত্মক এই ন্যাস সৰ্বসিদ্ধিদায়ক বুলি কোৱা হৈছে।

Verse 16

न्यसेत्सेंदून्मातृकार्णाञ्जयांतपुरुषात्मने । नमोंते व्यापकं मंत्री हंस्नयासोऽयमीरितः ॥ १६ ॥

জয়ন্ত-পুরুষস্বৰূপ অন্তৰাত্মাৰ বাবে বীজ আৰু মাতৃকা-বৰ্ণেৰে ন্যাস কৰিব। তাৰপিছত মন্ত্ৰজপীয়ে ‘হে ব্যাপক, তোমাক নমো’ বুলি ক’ব—ইয়াক হংস-ন্যাস বোলা হয়।

Verse 17

अष्टावष्टौ स्वराञ्शेषान्पंचपञ्च मितान्पुनः । उक्तादित्यमुखानेतान्विन्यसेञ्च नवग्रहान् ॥ १७ ॥

তাৰপিছত অৱশিষ্ট স্বৰসমূহ—আঠ আৰু পুনৰ আঠ—আৰু মিত পাঁচ-পাঁচৰ গোট ন্যাস কৰিব। আদিত্যৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এইবোৰ স্থাপন কৰি, নবগ্ৰহকো ক্ৰমে বিন্যাস কৰিব।

Verse 18

आधारलिंगयोर्नाभौ हृदि कंठे मुखांतरे । भ्रूमध्ये च तथा भाले ब्रह्मरंघ्रे न्यसेत्क्रमात् ॥ १८ ॥

আধাৰ আৰু লিঙ্গৰ মাজৰ নাভিত, তাৰ পিছত হৃদয়ত, কণ্ঠত, মুখান্তৰত, ভ্ৰূমধ্যত, ললাটত আৰু শেষত ব্ৰহ্মৰন্ধ্ৰত ক্ৰমে ন্যাস স্থাপন কৰিব।

Verse 19

हंसाख्यमग्नीषोमाख्यं मंडलत्रयमेव च । पुनर्न्यासत्रयं कुर्यान्मूलेन व्यापकं चरेत् ॥ १९ ॥

হংসাখ্য আৰু অগ্নীষোমাখ্য—এইদৰে ত্ৰিমণ্ডল স্থাপন কৰি; পুনৰ ত্ৰিবিধ ন্যাস কৰিব আৰু মূলমন্ত্ৰেৰে ব্যাপক ন্যাস/জপ আচৰণ কৰিব।

Verse 20

एवं न्यासविधिं कृत्वा ध्यायेत्सूर्यं हृदबुजे । दानाभयाब्जयुगलं धारयंतं करै रविम् ॥ २० ॥

এইদৰে ন্যাসবিধি সম্পন্ন কৰি, হৃদয়কমলত সূৰ্যৰ ধ্যান কৰিব—সেই ৰবি, যিয়ে কৰদ্বয়ত দান-বৰদ আৰু অভয়-প্ৰদ পদ্মচিহ্নৰ যুগল ধাৰণ কৰে।

Verse 21

कुंडलां गदकेयूरहारिणं च त्रयीतनुम् । ध्यात्वैवं प्रजपेन्मंत्री वसुलक्षं दशांशतः ॥ २१ ॥

কুণ্ডল, গদা, কেয়ূৰ আৰু হাৰধাৰী, আৰু যাঁৰ দেহ ত্ৰয়ী-বেদময়—এনেদৰে প্ৰভুৰ ধ্যান কৰি, মন্ত্রসাধকে মন্ত্রজপ আঠ লক্ষ বাৰ কৰিব আৰু তাৰ দশাংশ হোমৰূপে অৰ্পণ কৰিব।

Verse 22

रक्तांभोजैस्तिलैर्वापि जुहुयाद्विधिवद्वसौ । प्रथमं पीठयजने धर्मादीनां स्थले यजेत् ॥ २२ ॥

বিধিপূৰ্বক অগ্নিত ৰক্তপদ্ম বা তিলৰ দ্বাৰা আহুতি দিব। পীঠযজনত প্ৰথমে ধৰ্ম আদি সহচৰ দেৱতাৰ আসনস্থানত পূজা কৰিব।

Verse 23

प्रभूतं विमलं शारं समाराध्यमनंतरम् । परमादिमुखं मध्ये खबिंबांतं प्रपूजयेत् ॥ २३ ॥

তাৰপিছত সেই প্ৰভূত, বিমল, সাৰ-তত্ত্বক—যি তৎক্ষণাৎ আৰাধ্য—পূজা কৰিব; যাৰ পৰম আদিমুখ মধ্যত প্ৰতিষ্ঠিত আৰু আকাশ-মণ্ডলৰ বিম্বান্তলৈ বিস্তৃত।

Verse 24

सोमाग्निमंडलं पूज्यरविमंडलमर्चयेत् । दीप्ता सूक्ष्मा जया भद्रा विभूतिर्विमला तथा ॥ २४ ॥

সোম-অগ্নি মণ্ডল পূজা কৰি পাছত ৰবি-মণ্ডল অর্চনা কৰিব। (দিব্য শক্তিসকল) দীপ্তা, সূক্ষ্মা, জয়া, ভদ্ৰা, বিভূতি আৰু তদ্ৰূপ বিমলা।

Verse 25

अमोघा विद्युता सर्वतोमुखी पीठशक्तयः । ह्रस्वत्रयोक्तिजाः क्लीबही ना वह्नींदुसंयुताः ॥ २५ ॥

পীঠ-শক্তিসকল অমোঘা, বিদ্যুতা আৰু সৰ্বতোমুখী। তিনিটা হ্ৰস্ব অক্ষৰৰ উচ্চাৰণৰ দ্বাৰা সিহঁত সূচিত/উৎপন্ন, আৰু ক্লীং, হীং, না—সহ বহ্নি (অগ্নি) আৰু ইন্দু (চন্দ্ৰ) তত্ত্বৰ সৈতে সংযুক্ত।

Verse 26

स्वरा बीजानि शक्तीनां तदाद्याः पूजयेत्तुः ताः । ब्रह्मविष्णुशिवात्मा ते सृष्टिः शेषान्विताप्यसौ ॥ २६ ॥

স্বরসমূহেই শক্তিৰ বীজ (বীজাক্ষৰ); সেয়ে আৰম্ভণিতেই সিহঁতক পূজা কৰিব লাগে। সিহঁত ব্ৰহ্মা, বিষ্ণু আৰু শিৱ-স্বরূপ; আৰু সিহঁতৰ দ্বাৰাই এই সমগ্ৰ সৃষ্টি—শেষসহ—ধাৰিত থাকে।

Verse 27

एवं चान्ते योग पीठात्मने हृदयमीरयेत् । ताराद्योऽयं पीठमंत्रस्त्वनेनासनमादिशेत् ॥ २७ ॥

এইদৰে অন্তত যোগ-পীঠ-আত্মাক উদ্দেশ্য কৰি হৃদয়-মন্ত্ৰ উচ্চাৰণ কৰিব। ‘তারা’ৰে আৰম্ভ হোৱা এই পীঠ-মন্ত্ৰ; ইয়াৰ দ্বাৰাই আসন (পূজাস্থান) স্থাপন/নিৰ্দেশ কৰিব।

Verse 28

ध्रुवो वियद्बिंदुयुतं खं खखोल्काय दृन्मनुः । नवार्णाय च मनवे मूर्तिं संकल्पयेत्सुधीः ॥ २८ ॥

বিবেচক সাধকে ‘খ’ অক্ষৰক ব্যোম (আকাশ) আৰু বিন্দু-যুক্ত কৰি ধ্ৰুৱভাৱে স্থিৰ ধ্যান কৰি, খখোল্কা আৰু দৃন্-মনু বিধানসহ নবাক্ষৰী মন্ত্ৰৰ মূৰ্তি মনত সংকল্প কৰিব।

Verse 29

साक्षिणं जगतां तस्यामावाह्य विधिवद्यजेत् । ततः षडंगामाराध्य द्विक्ष्वष्टांगं प्रपूजयेत् ॥ २९ ॥

সেই (যন্ত্ৰ/বেদী) ত জগতৰ সাক্ষী ভগৱানক বিধিপূৰ্বক আহ্বান কৰি পূজা কৰিব। তাৰ পিছত ষড়ঙ্গ আৰাধনা সম্পন্ন কৰি, দুটা স্থানত অষ্টাঙ্গ-ৰূপক যথাবিধি পূজা কৰিব।

Verse 30

संपूज्य मध्ये वादित्यं रविं भानुं च भास्करम् । सूर्यं दिशासु सद्यादिपंच ह्रस्वादिकानिमान् ॥ ३० ॥

মধ্যত আদিত্যক—ৰবি, ভানু, ভাস্কৰ আৰু সূৰ্য—এই নামৰে সম্যক পূজা কৰি, তাৰ পিছত দিশসমূহত ‘সদ্-’ আদি পঞ্চসমূহ আৰু হ্ৰস্বাদি (স্বৰ-ৰূপ) এইবোৰ বিন্যাস কৰিব।

Verse 31

स्वस्वनामादिवर्णाद्याः शक्तयोऽर्च्या विदिक्षु च । उषां प्रज्ञां प्रभां संध्यां ततो ब्रह्मादिकान्यजेत् ॥ ३१ ॥

বিদিশাতো নিজৰ নিজৰ নামৰ আদ্যবৰ্ণৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা শক্তিসকলৰ অর্চনা কৰিব। তাৰ পিছত উষা, প্ৰজ্ঞা, প্ৰভা আৰু সন্ধ্যাৰ পূজা কৰি, তাৰপিছত ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলক ক্ৰমে পূজা কৰিব।

Verse 32

पुरतोऽरुणमभ्यर्च्य सोमं ज्ञं च गुरुं भृगुम् । दिक्ष्वर्यमादिकानिष्ट्वा भूमिजं च शनैश्चरम् ॥ ३२ ॥

প্ৰথমে সন্মুখত অৰুণৰ অভ্যর্চনা কৰি, তাৰ পিছত সোম, জ্ঞ (বুধ), গুৰু (বৃহস্পতি) আৰু ভৃগু (শুক্ৰ)ক যজন কৰিব। তাৰপিছত দিশসমূহত বাকী দেৱতাসকলক যথাবিধি ইষ্টি কৰি, ভূমিজ (মঙ্গল) আৰু শনৈশ্চৰ (শনি)কো পূজা কৰিব।

Verse 33

राहुं केतुं च कोणेषु पूर्ववत्परिपूजयेत् । इंद्राद्यानपि वज्राद्यान्पूजयेत्पूर्ववत्सुधीः ॥ ३३ ॥

কোণ দিশাসমূহত ৰাহু আৰু কেতুকো পূৰ্ববৎ বিধিৰে পূজা কৰিব। তেনেদৰে জ্ঞানী সাধকে ইন্দ্ৰাদি (বজ্ৰধাৰী) দেৱতাসকলকো পূৰ্বোক্ত ৰীতিতেই আৰাধনা কৰিব।

Verse 34

इत्थं संपूज्य विधिवद्भास्करं भक्तवत्सलम् । समाहितो दिनेशाय दद्यादर्ध्यं दिने दिने ॥ ३४ ॥

এইদৰে ভক্তবৎসল ভাস্কৰক বিধিপূৰ্বক সম্পূৰ্ণ পূজা কৰি, মন সমাহিত কৰি, দিনেশলৈ প্ৰতিদিন অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিব।

Verse 35

प्राणानायम्य सद्भूमौ न्यासान्कृत्वा पुरोदितान् । विधाय मंडलं भानोः पीठं पूर्ववदर्चयेत् ॥ ३५ ॥

শুদ্ধ ভূমিত প্ৰাণায়াম কৰি আৰু পূৰ্বোক্ত ন্যাসসমূহ সম্পন্ন কৰি, ভানুৰ মণ্ডল ৰচনা কৰি, তাৰ পিছত পূৰ্ববৎ তেওঁৰ পীঠৰ পূজা কৰিব।

Verse 36

ध्यात्वार्कं प्रयजेद्द्विव्यैर्मानसैरुपचारकैः । पात्रं ताम्रमयं प्रस्थतोयग्राहि सुशोभनम् ॥ ३६ ॥

অৰ্কক ধ্যান কৰি, দিব্য মানসিক উপচাৰেৰে তেওঁৰ পূজা কৰিব। এক প্ৰস্থ জল ধাৰণ কৰিব পৰা সুন্দৰ তাম্ৰপাত্ৰ গ্ৰহণ কৰিব।

Verse 37

निधाय मंडले रक्तचंदनादिविनिर्मिते । विलोममातृकामूलमुञ्चरन्पूरयेज्जलैः ॥ ३७ ॥

ৰক্তচন্দন আদি দিয়ে নিৰ্মিত মণ্ডলত তাক স্থাপন কৰি, মাতৃকা-বীজ বিপৰীত ক্ৰমে উচ্চাৰণ কৰি কৰি, জলৰে তাক পূৰ্ণ কৰিব।

Verse 38

सूर्यबिंबविनिर्गच्छत्सुधांबुधिविभावितैः । कुंकुमं रोजनां राजीं चंदनं रक्तचंदनम् ॥ ३८ ॥

সূৰ্যবিম্বৰ পৰা নিৰ্গত অমৃত-সমুদ্ৰৰ প্ৰভাৱে যেন শক্তিমান হোৱা সুগন্ধি দ্ৰব্যসমূহ—কুঙ্কুম, ৰোচনা, সুগন্ধি ৰঞ্জক-ৰেখা, চন্দন আৰু ৰক্তচন্দন—সজাই ল’ব।

Verse 39

करवीरं जपाशालिकुशश्यामाकतंडुलान् । तिलवेणुयवांश्चैव निक्षिपेत्सलिले शुभे ॥ ३९ ॥

শুভ পানীত কৰবীৰ, জবা, শালি চাউল, কুশ, শ্যামাকৰ দানা, তিল, বেণু (বাঁহ) আৰু যৱো নিক্ষেপ কৰিব।

Verse 40

सांगं सावरणं तत्रावाह्यार्कं पूर्ववद्यजेत् । गंधपुष्पधूपदीपनैवेद्याद्यै र्विधानतः ॥ ४० ॥

তাত অর্ক (সূৰ্যদেৱ)ক সাঙ্গ আৰু সাৱৰণসহ আৱাহন কৰি, পূৰ্ববৎ বিধিমতে গন্ধ, পুষ্প, ধূপ, দীপ, নৈবেদ্য আদি উপচাৰে পূজা কৰিব।

Verse 41

प्राणायामत्रयं कृत्वा कुर्यादंगानि पूर्ववत् । सुधाबीजं चंदनेन दक्षे करतले लिखेत् ॥ ४१ ॥

ত্রিবিধ প্ৰাণায়াম কৰি, পূৰ্ববৎ অঙ্গক্ৰিয়া কৰিব; আৰু চন্দনলেপে সোঁহাতৰ কৰতলত ‘সুধা-বীজ’ লিখিব।

Verse 42

तेनाच्छाद्यार्ध्यपात्रं च जपेन्मनुमनन्यधीः । अष्टोत्तरशतावृत्त्या पुनः संपूज्य भास्करम् ॥ ४२ ॥

সেইদ্বাৰা অৰ্ঘ্যপাত্ৰ আচ্ছাদিত কৰি, অনন্যধীৰে মন্ত্ৰজপ কৰিব; আৰু ১০৮ বাৰ জপৰ পিছত ভাস্কৰক পুনৰ বিধিমতে সম্পূজিত কৰিব।

Verse 43

हस्ताभ्यां पात्रमादाय जानुभ्यामवनीं गतः । आमूर्ध्नि पात्रमुद्धृत्यांबरेण वरणे रवेः ॥ ४३ ॥

দুয়ো হাতে পাত্ৰ লৈ সাধকে হাঁটু গেড়ে ভূমিত নত হওক। তাৰ পাছত পাত্ৰটো মস্তকৰ শিখৰলৈ তুলি, সূৰ্যগ্ৰহণৰ সময় বস্ত্ৰেৰে আৱৰণ কৰাৰ বিধি পালন কৰক।

Verse 44

दृष्टिं चाधाय मनसा पूजयित्वा रविं पुनः । साधकेन स्वकैक्येन मूलमंत्रं धिया जपन् ॥ ४४ ॥

দৃষ্টি স্থিৰ কৰি মন একাগ্ৰ কৰি, পুনৰ সূৰ্যদেৱক পূজা কৰক। তাৰ পাছত সাধকে স্বাত্মৈক্যত স্থিত হৈ, বুদ্ধিৰে মূলমন্ত্ৰ মানসে জপ কৰক।

Verse 45

अर्ध्यं दद्याद्रविं ध्यायव्रक्तचंदनमंडले । दत्त्वा पुष्पांजलिं भूयो जपेदष्टोत्तरं शतम् ॥ ४५ ॥

ৰক্তচন্দনৰ মণ্ডলত অধিষ্ঠিত ৰৱিদেৱক ধ্যান কৰি অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰক। তাৰ পাছত পুনৰ পুষ্পাঞ্জলি দি, অষ্টোত্তৰ শত (১০৮) বাৰ জপ কৰক।

Verse 46

नित्यं वा तद्विनेऽप्येवमर्ध्यं दद्याद्विवस्वते । तेन तुष्टो दिनेशोऽस्मै दद्याद्वित्तं यशः सुखम् ॥ ४६ ॥

অথবা সেই সম্পূৰ্ণ বিধি নথাকিলেও, নিত্য এইদৰে বিবস্বানক অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰক। তাতে প্ৰসন্ন দিনেশ্বৰ তেওঁক ধন, যশ আৰু সুখ দান কৰে।

Verse 47

पुत्रान्पौत्रानभीष्टं च यद्यत्सर्वं प्रयच्छति । अर्ध्यदानमिदं प्रोक्तमायुरारोग्यवर्द्धनम् ॥ ४७ ॥

এই অৰ্ঘ্যদান পুত্ৰ-পৌত্ৰ আৰু ইষ্ট সকলো বস্তু প্ৰদান কৰে। ইয়াক আয়ু আৰু আৰোগ্য বৃদ্ধি কৰোঁতা বুলি কোৱা হৈছে।

Verse 48

धनधान्यपशुक्षेमक्षेत्रमित्रकलत्रदम् । तेजोवीर्ययशःकीर्तिविद्याविभवभोगदम् ॥ ४८ ॥

ই ধন-ধান্য, পশু আৰু ক্ষেম দান কৰে; ক্ষেত্ৰ, বন্ধু আৰু পত্নীও প্ৰদান কৰে। তেজ, বীৰ্য, যশ-খ্যাতি, বিদ্যা, বৈভৱ আৰু ভোগো দান কৰে।

Verse 49

गायत्र्याराधनासक्तः संध्यावंदनतत्परः । एवं मनुं जपन्विप्रो दुःखं नैवाप्नुयात्क्वचित् ॥ ४९ ॥

গায়ত্ৰী-আৰাধনাত আসক্ত আৰু সন্ধ্যা-বন্দনত তৎপৰ ব্ৰাহ্মণে এইদৰে মন্ত্র জপ কৰিলে কেতিয়াও ক’তো দুঃখ নাপায়।

Verse 50

विकर्तनाय निर्माल्यमेवं संपूज्य दापयेत् । वियद्वह्निमरुत्साद्यांतार्वीसेंदुसमन्वितम् ॥ ५० ॥

এইদৰে বিকর্তন (সূৰ্যদেৱ)ক বিধিপূৰ্বক পূজা কৰি নিৰ্মাল্য অৰ্পণ কৰিব। তাৰ পাছত আকাশ, অগ্নি, বায়ু আদি প্ৰতীকৰ সৈতে—ধৰা, বাৰি (সমুদ্ৰ/নদী) আৰু চন্দ্ৰসহ—দানসম্ভাৰ প্ৰদান কৰিব।

Verse 51

मार्तंडभैरवाख्यं हि बीजं त्रैलोक्यमोहनम् । बिंबबीजेन पुटितं सर्वकामफलप्रदम् ॥ ५१ ॥

‘মাৰ্তণ্ড-ভৈৰৱ’ নামৰ বীজমন্ত্র ত্ৰিলোক-মোহন; আৰু ‘বিম্ব’ বীজে পুটিত হ’লে ই সকলো কামনাৰ ফল দান কৰে।

Verse 52

पूर्ववत्सकलं चान्यदत्र ज्ञेयं मनीषिभिः । भृगुर्जलेंदुमन्वाढ्यः सोमाय हृदयांतिमः ॥ ५२ ॥

ইয়াতো বাকী সকলো কথা পূৰ্বৱৎ বুলিয়েই মনীষীসকলে বুজিব লাগে: ভৃগু জলেন্দুৰ সৈতে, অন্বাঢ্য সোমৰ সৈতে, আৰু হৃদয়ান্তিমো সোমৰ সৈতে সম্পৰ্কিত।

Verse 53

षडक्षरो मंत्रराजो मुनिरस्य भृगुर्मतः । छंदः पंक्तिस्तु सोमोऽस्य देवता परिकीर्तिता ॥ ५३ ॥

এই ষড়াক্ষৰ মন্ত্রৰাজৰ ঋষি ভৃগু বুলি মান্য। ইয়াৰ ছন্দ পংক্তি, আৰু অধিদেৱতা সোম বুলি প্ৰকীৰ্তিত।

Verse 54

आद्यं बीजं नमः शक्तिर्विनियोगोऽखिलाप्तये । षड्दीर्घेण स्वबीजेन षडंगानि समाचरेत् ॥ ५४ ॥

আদি বীজ ‘নমঃ’পূৰ্বক; ইয়াই শক্তি, আৰু ইয়াৰ বিনিয়োগ সৰ্বাৰ্থপ্ৰাপ্তিৰ বাবে। স্ববীজক ছয় দীৰ্ঘ স্বৰসহ লৈ ষড়ঙ্গ-ন্যাস আচৰ কৰিব।

Verse 55

पूर्णेद्वास्यं स्फटिकभं नीलालकलसन्मुखम् । विभ्राणमिष्टं कुमुदं ध्यायेन्मुक्तास्रजं विधुम् ॥ ५५ ॥

পূৰ্ণচন্দ্ৰসম মুখ, স্ফটিকৰ দৰে দীপ্ত, নীল আলকৰে শোভিত—প্ৰিয় কুমুদ ধাৰণ কৰি, মুক্তামালাৰে ভূষিত বিধুৰ ধ্যান কৰিব।

Verse 56

ऋतुलक्षं जपेन्मंत्रं पायसेन ससर्पिषा । जुहुयात्तद्दशांशेन पीठे सोमांतपूजिते ॥ ५६ ॥

ঋতুলক্ষ পৰিমাণে মন্ত্রজপ কৰিব; তাৰ পাছত ঘৃতমিশ্ৰিত পায়সৰে আহুতি দিব। সেই জপৰ দশাংশ লৈ, সোমান্তপূজিত পীঠত হোম কৰিব।

Verse 57

मूर्तिमूलेन संकल्प्य पूजयेद्विधिवद्विधुम् । केसरेष्वंगपूजा स्यात्पत्रेष्वेताश्च शक्तयः ॥ ५७ ॥

মূৰ্তিৰ মূলমন্ত্ৰেৰে সংকল্প কৰি, বিধিমতে বিধু (চন্দ্ৰ)ৰ পূজা কৰিব। কেশৰত অঙ্গপূজা হ’ব, আৰু পত্র/পাপড়িত এই শক্তিসমূহ স্থাপন কৰিব।

Verse 58

रोहिणी कृत्तिका चैव रेवती भरणी पुरः । रात्रिरार्द्रा ततो ज्योत्स्ना कला हारसमप्रभा ॥ ५८ ॥

ৰোহিণী, কৃত্তিকা আৰু ৰেৱতী—আৰু সিহঁতৰ আগতে ভৰণী স্থিত। তাৰ পাছত ৰাত্ৰি আৰু আৰ্দ্ৰা; তাৰ পিছত জ্যোৎস্না আৰু কলা, হাৰসূত্ৰৰ দৰে দীপ্তিময়।

Verse 59

सुशुक्लमाल्यवसनामुक्ताहारविभूषिताः । सर्वास्स्तनभराक्रांता रचितांजलयः शुभाः ॥ ५९ ॥

অতি শুভ্ৰ মালা আৰু বস্ত্ৰে সুশোভিত, মুক্তাহাৰে ভূষিত—তেওঁলোক সকলোৱে স্তনভাৰে নত হৈ, মঙ্গলভাৱে কৰযোৰে থিয় হৈছিল।

Verse 60

स्वप्रियासक्तमनसो मदविभ्रममंथराः । समभ्यर्च्याः सरोजाक्ष्यः पूर्णेंदुसदृशाननाः ॥ ६० ॥

যিসকলৰ মন নিজৰ প্ৰিয়ত আসক্ত, প্ৰেমমদৰ বিভ্ৰমে মন্দগতি, পদ্মনয়না আৰু পূৰ্ণচন্দ্ৰসম মুখমণ্ডল—সেই নাৰীসকল যথোচিত পূজ্য আৰু আদৰণীয়।

Verse 61

दलाग्रेषु समभ्यर्च्यास्त्वष्टौ सूर्यादिका ग्रहाः । आदित्यभूसुतबुधमंददेवेज्यराहवः ॥ ६१ ॥

পাতৰ অগ্ৰভাগত সূৰ্যাদি অষ্ট গ্ৰহৰ যথাবিধি পূজা কৰা উচিত—আদিত্য (সূৰ্য), ভূসূত (মঙ্গল), বুধ, মন্দ (শনি), দেবেজ্য (বৃহস্পতি) আৰু ৰাহু।

Verse 62

शुक्रकेतुयुता ह्येते पूज्याः पत्रग्रगाग्रहाः । रक्तारुणश्वेतनीलपीतधूम्रसिताऽसिताः ॥ ६२ ॥

শুক্ৰ আৰু কেতুসহ এই সকলো গ্ৰহ—নিজ নিজ পথত গমনকাৰী—পাতৰ অগ্ৰভাগত পূজ্য; সিহঁতৰ বৰ্ণ ক্ৰমে ৰক্ত, অৰুণ, শ্বেত, নীল, পীত, ধূম্ৰ, পাণ্ডুৰ আৰু অসিত।

Verse 63

वामोरुन्यस्ततद्धस्ता दक्षिणेन धृताभयाः । सोकपालांस्तदस्त्राणि तद्वाह्ये पूजयेत्सुधीः ॥ ६३ ॥

বাওঁ উৰুত উপযুক্ত হাত স্থাপন কৰি আৰু সোঁ হাতে অভয়-মুদ্ৰা ধৰি, জ্ঞানী সাধকে দিক্‌পালসকলক তেওঁলোকৰ পাত্ৰ আৰু অস্ত্ৰসহ, লগতে দেৱতাৰ বাহনসহ ভক্তিভাৱে পূজা কৰিব।

Verse 64

एव संसाधितो मंत्रः प्रयच्छेदिष्टमात्मनः । पौर्णमास्यां जिताहारो दद्यादर्ध्यं विधूदये ॥ ६४ ॥

এইদৰে সিদ্ধ কৰা মন্ত্ৰে সাধকক ইষ্টফল প্ৰদান কৰে। পূৰ্ণিমাৰ দিনা আহাৰ সংযম কৰি, চন্দ্ৰোদয় সময়ত সোমদেৱলৈ অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিব।

Verse 65

मंडलत्रितर्यं कुर्यात्प्राक्प्रत्यगायतं भुवि । पश्चिमे मंडले स्थित्वा पूजाद्रव्यं च मध्यमे ॥ ६५ ॥

ভূমিত পূৰ্বৰ পৰা পশ্চিমলৈ দীঘলকৈ তিনিটা মণ্ডল আঁকিব। পশ্চিমৰ মণ্ডলত থিয় হৈ, মধ্য মণ্ডলত পূজাৰ দ্ৰব্য স্থাপন কৰিব।

Verse 66

संस्थाप्य सोममन्यस्मिन्मंडलेऽब्जसमन्विते । समभ्यर्च्यं विधानेन पीठपूजनपूर्वकम् ॥ ६६ ॥

পদ্মসহ অন্য মণ্ডলত সোমক স্থাপন কৰি, পীঠপূজা আগতে কৰি, বিধি অনুসাৰে তেওঁৰ সম্যক অর্চনা কৰিব।

Verse 67

स्थापयेद्राजतं पात्रं पुरतस्तत्र मंत्रवित् । सुरभीपयसापूर्य्य तं स्पृशन्प्रजपेन्मनुम् ॥ ६७ ॥

তাতে মন্ত্ৰবিদ্ সাধকে সন্মুখত ৰূপাৰ পাত্ৰ স্থাপন কৰিব। সুৰভি গাভীৰ গাখীৰে পাত্ৰ ভৰি, পাত্ৰ স্পৰ্শ কৰি কৰি মন্ত্ৰ জপ কৰিব।

Verse 68

अष्टोत्तरशतं पश्चाद्विद्या मंत्रेण मंत्रवित् । दद्यान्निशाकरायार्ध्यं सर्वाभीष्टार्थसिद्धये ॥ ६८ ॥

তাৰ পাছত মন্ত্ৰবিদ সাধকে বিদ্যা-মন্ত্ৰে অষ্টোত্তৰ শত জপ কৰি, সকলো অভীষ্টাৰ্থ সিদ্ধিৰ বাবে নিশাকৰ (চন্দ্ৰদেৱ)লৈ অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিব।

Verse 69

कुर्यादनेन विधिना प्रतिमासमतंद्रितः । वर्षांतरेण सवष्टं प्राप्नोति भुविमानवः ॥ ६९ ॥

মানুহে এই বিধি অনুসাৰে প্ৰতিমাহ অপ্রমাদে পালন কৰিব লাগে; এক বছৰৰ ভিতৰতে সি পৃথিৱীত পূৰ্ণ সিদ্ধি আৰু সমৃদ্ধি লাভ কৰে।

Verse 70

विद्ये विद्यामालिनि स्यादंत चंद्रिणि कतवदेत् । चंद्रमुखि द्विठांतोऽयं विद्यामंत्र उदाहृतः ॥ ७० ॥

‘হে বিদ্যে, হে বিদ্যামালিনি, হে চন্দ্ৰিণি (চন্দ্ৰকান্তিযুক্তা), হে চন্দ্ৰমুখি’—এইদৰে সম্বোধন কৰি, ‘ঠ’ দ্বি-অক্ষৰান্ত এই বিদ্যা-মন্ত্ৰ ঘোষণা কৰা হৈছে।

Verse 71

एवं कुमुदिनीनाथमंत्रं यो जपति ध्रुवम् । धनं धान्यं सुतान्पौत्रान्सौभाग्यं लभतेऽचिरात् ॥ ७१ ॥

এইদৰে যি কুমুদিনীনাথ মন্ত্ৰ দৃঢ়ভাৱে নিয়ত জপ কৰে, সি অচিৰেই ধন, ধান্য, পুত্ৰ-পৌত্ৰ আৰু সৌভাগ্য লাভ কৰে।

Verse 72

अथांगारकमंत्रं तु वक्ष्ये धनसुतप्रदम् । तारो दीर्घेंदुयुग्व्योम तदेवेंदुयुतः पुनः ॥ ७२ ॥

এতিয়া মই ধন-সুতপ্ৰদ অঙ্গাৰক (মঙ্গল) মন্ত্ৰ ক’ম—‘তাৰ’ (ॐ), তাৰ পাছত দীৰ্ঘ ‘ঈ’, তাৰ পাছত ‘ইন্দু’ (ং), তাৰ পাছত ‘যুগ্’ (গ), তাৰ পাছত ‘ব্যোম’ (হ); আৰু পুনৰায় সেই একে ক্ৰম ‘ইন্দু’ (ং) যুক্ত।

Verse 73

षांतः सर्गी च चंडीशौ क्रमार्दिदुविसर्गिणै । षडर्णोऽयं महामंत्रो मंगलस्याखिलेष्टदः ॥ ७३ ॥

‘ষাঁ’, ‘তঃ’, ‘সৰ্গী’, ‘চ’ আৰু ‘চণ্ডীশ’—এই অক্ষৰসমূহ ক্ৰমে সজাই, শেষত বিসৰ্গসহ—ই ষড়ক্ষৰ মহামন্ত্ৰ; সৰ্বমঙ্গলদায়ক আৰু সৰ্বইষ্টসিদ্ধিদাতা।

Verse 74

विरूपाक्षो मुनिश्छंदोगायत्रं देवता कुजः । मंत्रार्णैः षड्भिरंगानि क्रुर्वन्ध्यायेद्धरात्मजम् ॥ ७४ ॥

এই মন্ত্ৰৰ ঋষি বিরূপাক্ষ, ছন্দ গায়ত্ৰী, আৰু দেবতা কুজ (মঙ্গল)। মন্ত্ৰৰ ছয় অক্ষৰে ষড়ঙ্গ-ন্যাস কৰি ধৰাপুত্ৰ মঙ্গলক ধ্যান কৰিব লাগে।

Verse 75

मेषस्थं रक्तवस्रांगं शूलशक्तिगदावरान् । करैर्बिभ्राणमीशानस्वेदजं भूंसुतं स्मरेत् ॥ ७५ ॥

মেষত অৱস্থিত, ৰক্তবৰ্ণ বসন আৰু দেহধাৰী, হাতে ত্ৰিশূল, শক্তি আৰু গদা ধাৰণকাৰী, ঈশান (শিৱ)ৰ স্বেদজাত ধৰাপুত্ৰ মঙ্গলক স্মৰণ-ধ্যান কৰিব লাগে।

Verse 76

रसलक्षं जपेन्मंत्रं दशांशं खदिरोद्भवैः । समिद्भिर्जुहुयादग्नौ शैवे पीठे यजेत्कुजम् ॥ ७६ ॥

মন্ত্ৰটো এক লক্ষ বাৰ জপ কৰিব লাগে; তাৰ পাছত তাৰ দশাংশ খদিৰ সমিধাৰে অগ্নিত হোম কৰিব লাগে। তাৰ পিছত শৈৱ পীঠত কুজ (মঙ্গল)ৰ পূজা কৰিব লাগে।

Verse 77

प्रागंगानि समाराध्य ह्येकविंशतिकोष्टकम् । मंगलोभूमिपुत्रश्च ऋणहर्ता धनप्रदः ॥ ७७ ॥

প্ৰথমে পূৰ্বাঙ্গসমূহ বিধিপূৰ্বক সমাৰাধনা কৰি একবিংশতি কোষ্টক (বিন্যাস)ৰ পূজা কৰিব লাগে। তেতিয়া ধৰাপুত্ৰ মঙ্গল ঋণহৰ্তা আৰু ধনপ্ৰদাতা হয়।

Verse 78

स्थिरासनो महाकायः सर्वकर्मावरोधकः । लोहितो लोहिताक्षश्च सामगानां कृपाकरः ॥ ७८ ॥

তেওঁ স্থিৰাসনত অধিষ্ঠিত, মহাকায় আৰু সকলো দুষ্কৰ্ম ৰোধকাৰী। তেওঁ লোহিত, লোহিতাক্ষ; সামগান কৰা সকলৰ প্ৰতি কৃপাশীল।

Verse 79

धरात्मजः कुजो भौमो भूमिदो भूमिनंदनः । अंगारको महीसूनुः सर्वरोगापहारकः ॥ ७९ ॥

তেওঁ ধৰাৰ পুত্ৰ—কুজ, ভৌম; ভূমিদাতা, ভূমিনন্দন; অঙ্গাৰক, মহীসূনু (মঙ্গল) আৰু সৰ্বৰোগনাশক।

Verse 80

वृष्टिकर्ता वृष्टिहर्ता सर्वकार्यार्थसिद्धिदः । इत्येक र्विशतिः प्रोक्ता मूर्तयो भूसुतस्य वै ॥ ८० ॥

তেওঁ বৰষুণ কৰোৱা, বৰষুণ সংহৰণ কৰা আৰু সকলো কাৰ্য-অৰ্থত সিদ্ধি দান কৰা। এইদৰে ভূসুতৰ একুশ মূৰ্তি ঘোষিত।

Verse 81

मंगलादीन्यजेन्मंत्री स्वस्वस्थानस्थितान्क्रमात् । इंद्राद्यानपि वज्रादीनेवं सिद्धो भवेन्मनुः ॥ ८१ ॥

মন্ত্ৰসাধকে মঙ্গল আদি দেৱতাসকলক নিজ নিজ স্থানত স্থিত ৰূপে ক্ৰমে পূজা কৰিব লাগে। তদ্ৰূপে ইন্দ্ৰ আদি দেৱতাকো বজ্ৰ আদি আয়ুধসহ পূজা কৰিলে মন্ত্ৰ সিদ্ধ হয়।

Verse 82

सुतकामा कुरंगाक्षी भौमव्रतमुपाचरेत् । मार्गशीर्षेऽथ वैशाखे व्रतारंभः प्रशस्यते ॥ ८२ ॥

হে কুৰঙ্গাক্ষী! পুত্ৰকামিনী নাৰীয়ে ভৌমব্ৰত (মঙ্গলবাৰৰ ব্ৰত) পালন কৰা উচিত। এই ব্ৰতৰ আৰম্ভণি মাৰ্গশীৰ্ষ বা বৈশাখ মাহত বিশেষভাবে প্ৰশংসিত।

Verse 83

अरुणोदयवेलायामुत्थायावश्यकं पुनः । विनिर्वर्त्य रदान्धावेदपामार्गेण वाग्यता ॥ ८३ ॥

অৰুণোদয় বেলাত উঠি পুনৰ নিত্য আৱশ্যক শৌচাদি কৰ্ম বিধিপূৰ্বক সম্পন্ন কৰিব। ‘বেদ-পামাৰ্গ’ দাতুনে দাঁত শুদ্ধ কৰি তাৰ পিছত বাক্-সংযম পালন কৰিব।

Verse 84

स्नात्वा रक्तांबरधरा रक्तमाल्यविलेपना । नैवेद्यादींश्च संभारान्रक्तान्सर्वान्प्रकल्पयेत् ॥ ८४ ॥

স্নান কৰি ৰঙা বস্ত্ৰ পৰিধান কৰিব, ৰঙা মালা আৰু ৰঙা অনুলেপনে অলংকৃত হ’ব। নৈবেদ্য আদি সকলো পূজা-সামগ্ৰীও ৰঙা বৰ্ণৰেই সাজি ল’ব।

Verse 85

योग्यं विप्रं समाहूय कुजमर्चेत्तदाज्ञया । रक्तगोगोमयालिप्तभूमौ रक्तासने विशेत् ॥ ८५ ॥

যোগ্য ব্ৰাহ্মণক আহ্বান কৰি তেওঁৰ আজ্ঞা অনুসাৰে কুজ (মঙ্গল)ৰ অর্চনা কৰিব। ৰঙা গাইৰ গোময় লেপা মাটিত ৰঙা আসনত বহিব।

Verse 86

आचम्य देशकालौ च स्मृत्वा काम्य समुच्चरन् । मङ्गलादीनि नामानि स्वकीयांगेषु विन्यसेत् ॥ ८६ ॥

আচমন কৰি দেশ-কাল স্মৰণ কৰি, অভীষ্ট সংকল্প উচ্চাৰণ কৰোঁতে ‘মঙ্গল’ আদি শুভ নামসমূহ নিজ অঙ্গত অঙ্গন্যাস ৰূপে বিন্যাস কৰিব।

Verse 87

मुखे प्रविन्यसेत्साध्वी सामगानां कृपाकरम् । धरात्मजं नसोरक्ष्णोः कुजं भौमं ललाटके ॥ ८७ ॥

সাধ্বী নাৰী মুখত সামগানৰ কৃপাকৰ প্ৰভুক ন্যাস কৰিব; নাসাৰন্ধ্ৰ আৰু চকুত ধৰাত্মজ (মঙ্গল)ক স্থাপন কৰিব; আৰু ললাটত ভূমিপুত্ৰ কুজ-ভৌমক ন্যাস কৰিব।

Verse 88

भूमिदं तु भ्रुवोर्मध्ये मस्तके भूमिनन्दनम् । अङ्गारकं शिखायां च सर्वांगे च महीसुतम् ॥ ८८ ॥

ভ্ৰূমধ্যত ‘ভূমিদ’ নাম মন্ত্ৰ ন্যাস কৰা; মস্তকত ‘ভূমিনন্দন’; শিখাত ‘অঙ্গাৰক’; আৰু সৰ্বাঙ্গত ‘মহীসুত’ বিন্যাস কৰা।

Verse 89

बाहुद्वये न्यसेत्पश्चात्सर्वरोगापहारकम् । मूर्द्धादि वृष्टिकर्तारमापादांतं न्यसेत्सुधीः ॥ ८९ ॥

তাৰপিছত দুয়ো বাহুত ‘সৰ্বৰোগাপহাৰক’ ন্যাস কৰা। সুধী সাধকে মস্তক পৰা পাদান্তলৈ ‘বৃষ্টিকৰ্তা’ বিন্যাস কৰা।

Verse 90

विन्यसेद्रृष्टिहर्तारं मूर्द्धांतं चरणादितः । न्यसेदंते ततो दिक्षु सर्वकार्यार्थसिद्धिदम् ॥ ९० ॥

চৰণৰ পৰা আৰম্ভ কৰি মস্তকান্তলৈ ‘দৃষ্টিহৰ্তা’ ন্যাস কৰা। শেষত দিশসমূহত স্থাপন কৰা; ই সকলো কাৰ্যাৰ্থ সিদ্ধি দিয়ে।

Verse 91

नाभौ हृदि शिरस्यारं वक्रे भूमिजमेव च । विन्यस्यैवं निजे देहे ध्यायेत्प्राग्वद्धरात्मजम् ॥ ९१ ॥

নাভি, হৃদয় আৰু শিৰত ‘অৰ’ (চক্ৰাৰ) বিন্যাস কৰি, বক্ৰ-প্ৰদেশত ‘ভূমিজ’ ন্যাস কৰা। এইদৰে নিজ দেহত স্থাপন কৰি, পূৰ্ববৎ ধৰাত্মজক ধ্যান কৰা।

Verse 92

मानसैरुपचारैश्च संपूज्यार्ध्यं निधापयेत् । एकविंशतिकोष्ठाढ्ये त्रिकोणे ताम्रपत्रगे ॥ ९२ ॥

মানসিক উপচাৰসহ সম্যক পূজা কৰি, একুশ কোষ্ঠযুক্ত তাম্ৰপত্ৰত অঙ্কিত ত্ৰিকোণত অৰ্ঘ্য স্থাপন কৰা।

Verse 93

आवाह्याङ्गारकं तत्र रक्तपुष्पादिभिर्यजेत् । अङ्गानि पूर्वमाराध्य मङ्गलादीन्प्रपूजयेत् ॥ ९३ ॥

তাত অঙ্গাৰক (মঙ্গল)ক আহ্বান কৰি ৰঙা ফুল আদি দি পূজা কৰিব। প্ৰথমে অঙ্গ-আৰাধনা কৰি পাছত মঙ্গলাদি গ্ৰহসমূহক বিধিপূৰ্বক পূজা কৰিব॥৯৩॥

Verse 94

एकविंशतिकोष्ठेषु चक्रमारं च भूमिजम् । त्रिकोणेषु च सम्पूज्य बहिरष्टौ च मातृकाः ॥ ९४ ॥

একবিংশতি কোষ্ঠত চক্রমাৰ আৰু ভূমিজ (ভৌম)ক স্থাপন কৰিব। ত্ৰিকোণসমূহত সম্যক পূজা কৰি বাহিৰফালে অষ্ট মাতৃকাসকলকো পূজা কৰিব॥৯৪॥

Verse 95

इंद्रादीनथ वज्रादीन्बाह्ये संपूजयेत्पुनः । धूपदीपौ समर्प्याथ गोधूमान्नं निवेदयेत् ॥ ९५ ॥

তাৰ পিছত বাহিৰত ইন্দ্ৰাদি দেৱতা আৰু বজ্ৰাদি দিব্যায়ুধসমূহক পুনৰ পূজা কৰিব। ধূপ-দীপ অৰ্পণ কৰি গমৰ অন্ন নৈবেদ্য ৰূপে নিবেদন কৰিব॥৯৫॥

Verse 96

ताम्रपात्रे शुद्धतोयपूरिते रक्तचंदनम् । रक्तपुष्पाक्षतफलान्याक्षिप्यार्ध्यं समर्पयेत् । मंगलाय ततो मंत्री इदं मंत्रद्वयं पठेत् ॥ ९६ ॥

শুদ্ধ জলে পূৰ্ণ তাম্ৰপাত্ৰত ৰঙা চন্দন, ৰঙা ফুল, অক্ষত আৰু ফল দি অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিব। তাৰ পিছত মঙ্গলাৰ্থে মন্ত্ৰীয়ে এই দুটা মন্ত্ৰ পাঠ কৰিব॥৯৬॥

Verse 97

भूमिपुत्र महातेजः स्वेदोद्भवपिनाकिनः । सुतार्थिनी प्रपन्ना त्वां गृहाणार्ध्यं नमोऽस्तु ते ॥ ९७ ॥

হে ভূমিপুত্ৰ! হে মহাতেজস্বী! হে স্বেদোদ্ভৱ পিনাকধাৰী! পুত্ৰলাভৰ কামনাৰে মই তোমাৰ শৰণ লৈছোঁ; এই অৰ্ঘ্য গ্ৰহণ কৰা। তোমাক নমস্কাৰ॥৯৭॥

Verse 98

रक्तप्रवालसंकाश जपाकुसुमसन्निभ । महीसुत महाभाग गृहाणार्ध्यं नमोऽस्तु ते ॥ ९८ ॥

হে ৰক্ত প্ৰৱাল সদৃশ দীপ্তিমান, জপা-কুসুম সদৃশ! হে পৃথিৱীপুত্ৰ মহাভাগ, এই অৰ্ঘ্য গ্ৰহণ কৰক; আপোনাক নমস্কাৰ।

Verse 99

एकविंशतिपूर्वोक्तैर्ङेनमोंतैंश्च नामभिः । ताराद्यैः प्रणमेत्पश्चात्तावत्यश्च प्रदक्षिणाः ॥ ९९ ॥

পূৰ্বে কোৱা একুশটা নাম—‘ঙে’ৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ‘নমোঁ’ আৰু ‘তৈঁ’সহ—জপ কৰি; তাৰ পাছত ‘তারা…’ আদি মন্ত্ৰে প্ৰণাম কৰিব আৰু তত সংখ্যক প্ৰদক্ষিণা কৰিব।

Verse 100

धरणीगर्भसंभूतं विद्युत्तेजः समप्रभम् । कुमारं शक्तिहस्तं च मङ्गलं प्रणमाम्यहम् ॥ १०० ॥

ধৰণীৰ গৰ্ভৰ পৰা উদ্ভূত, বিদ্যুৎ-তেজ সদৃশ দীপ্তিমান, কুমাৰ-ৰূপ, হাতে শক্তি ধাৰণ কৰা মঙ্গলক মই প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 101

ततो रेखात्रयं कुर्यात्खदिरांगारकेण च । मार्जयेद्वामपादेन मंत्राभ्यां च समाहिता ॥ १०१ ॥

তাৰ পাছত খদিৰ-কাঠৰ অঙ্গাৰে তিনিটা ৰেখা আঁকিব; আৰু মন একাগ্ৰ কৰি, দুটা মন্ত্ৰ জপ কৰি, বাওঁ পাৱেৰে তাক মাৰ্জন (সম) কৰিব।

Verse 102

दुःखदौर्भाग्यनाशाय पुत्रसंतानहेतवे । कृतरेखात्रयं वामपादेनैतत्प्रमार्ज्म्यहम् ॥ १०२ ॥

দুখ আৰু দৌৰ্ভাগ্য নাশৰ বাবে, আৰু পুত্ৰ-সন্তান লাভৰ হেতু, মই আঁকা এই তিনিটা ৰেখা বাওঁ পাৱেৰে এতিয়া প্ৰমাৰ্জন কৰি দিছোঁ।

Verse 103

ऋणदुः खविनाशाय मनोभीष्टार्थसिद्धिये । मार्जयाम्यसिता रेखास्तिस्रो जन्मत्रयोद्भवाः ॥ १०३ ॥

ঋণজনিত দুখ বিনাশ আৰু মনৰ অভীষ্ট সিদ্ধিৰ বাবে, মই তিনিটা জন্মৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা তিনিটা ক’লা ৰেখা মচি পেলাওঁ।

Verse 104

स्तुवीत धरणीपुत्रं पुष्पांजलिकरा ततः । ध्यायंती तत्पदांभोजं पूजासांगत्वसिद्धये ॥ १०४ ॥

তাৰ পিছত ফুলাঞ্জলি হাতত লৈ কৰজোড়ে ধৰণীপুত্ৰক স্তৱ কৰিব; তেওঁৰ পদপদ্ম ধ্যান কৰি, যাতে পূজা সাঙ্গোপাঙ্গভাৱে সম্পূৰ্ণ হয়।

Verse 105

ऋणहर्त्रे नमस्तुभ्यं दुःखदारिद्र्यनाशिने । सौभाग्यसुखदो नित्यं भव मे धरणीसुत ॥ १०५ ॥

হে ঋণহৰ্তা, তোমাক নমস্কাৰ; হে দুখ-দাৰিদ্ৰ্যনাশক! হে ধৰণীপুত্ৰ, সদায় মোক সৌভাগ্য আৰু সুখ দান কৰা।

Verse 106

तप्तकांचनसंकाश तरुणार्कसमप्रभ । सुखसौभाग्यधनद ऋणदारिद्य्रनाशक ॥ १०६ ॥

তপ্ত সোণৰ দৰে কান্তিমান, নবোদিত সূৰ্যৰ দৰে প্ৰভাময়! সুখ-সৌভাগ্য-ধনদাতা, ঋণ-দাৰিদ্ৰ্যনাশক!

Verse 107

ग्रहराज नमस्तेऽस्तु सर्वकल्याणकारक । प्रसादं कुरु देवेश सर्वकल्याणभाजन ॥ १०७ ॥

হে গ্ৰহৰাজ, তোমাক নমস্কাৰ—তুমি সৰ্বকল্যাণকাৰক। হে দেৱেশ, প্ৰসন্ন হোৱা; তুমি সৰ্বকল্যাণৰ আধাৰ।

Verse 108

देवदानवगंधर्वयक्षराक्षसपन्नगाः । आप्नुवन्ति शिवं सर्वे सदा पूर्णमनोरथाः ॥ १०८ ॥

দেৱ, দানৱ, গন্ধৰ্ব, যক্ষ, ৰাক্ষস আৰু নাগ—সকলোৱে শিৱৰূপ কল্যাণ লাভ কৰে আৰু সদায় মনোৰথ পূৰ্ণ থাকে।

Verse 109

आचिरादेव लोकेऽस्मिन्यस्याराधनतो जनाः । प्राप्नुवन्ति सुखं तस्मै नमो धरणिसूनवे ॥ १०९ ॥

যাঁৰ আৰাধনাৰ ফলত এই লোকত মানুহে অচিৰেই সুখ লাভ কৰে, সেই ধৰণীপুত্ৰক মই নমস্কাৰ কৰোঁ।

Verse 110

यो वक्रगतिमापन्नो नृणां दुःखं प्रयच्छति । पूजितः सुखसौभाग्यं तस्मै क्ष्मासूनवे नमः ॥ ११० ॥

যি বক্ৰগতি গ্ৰহণ কৰিলে মানুহক দুখ দিয়ে, কিন্তু পূজিত হলে সুখ আৰু সৌভাগ্য দান কৰে—সেই ক্ষ্মাসূনুক নমস্কাৰ।

Verse 111

नभसि द्योतमानाय सर्वकल्याणहेतवे । मङ्गलाय नमस्तुभ्यं धनसंतानहेतवे ॥ १११ ॥

আকাশত দীপ্তিমান, সকলো কল্যাণৰ হেতু, ধন আৰু সন্তান দানকাৰী মঙ্গলদেৱ—আপোনাক নমস্কাৰ।

Verse 112

प्रसादं कुरु मे भौममंगलप्रद मंगल । मेषवाहन रुद्रात्मन्देहि पुत्रान्धनं यशः ॥ ११२ ॥

হে ভৌম, হে মঙ্গলপ্ৰদ মঙ্গল! মোৰ ওপৰত প্ৰসন্ন হওক। হে মেষবাহন, হে ৰুদ্ৰাত্মন—মোক পুত্ৰ, ধন আৰু যশ দান কৰক।

Verse 113

एवं स्तुत्वा प्रणम्याथ विसृज्य धरणीसुतम् । यथाशक्त्या प्रदाय स्वं गृह्णीयाद्ब्रणाशिषः ॥ ११३ ॥

এইদৰে স্তৱ কৰি, প্ৰণাম জনাই, তাৰ পিছত ধৰণীপুত্ৰক সন্মানেৰে বিদায় দি, সামৰ্থ্য অনুসাৰে নিজৰ দান প্ৰদান কৰি ব্ৰাহ্মণৰ আশীৰ্বাদ গ্ৰহণ কৰিব লাগে।

Verse 114

गुरवे दक्षिणां दत्त्वा भुञ्जीयात्तन्निवेदितम् ॥ ११४ ॥

গুৰুলৈ দক্ষিণা অৰ্পণ কৰি, তেখেতে নিবেদিত আৰু অনুমোদিত প্ৰসাদ-ভোজন গ্ৰহণ কৰিব লাগে।

Verse 115

एवमावत्सरं कुर्यात्प्रतिमंगलवासरम् । तिलैर्होमं विधायाथ शतार्द्धं भोजयोद्द्विजान् ॥ ११५ ॥

এইদৰে সম্পূৰ্ণ এক বছৰ, প্ৰতিটো মঙলবাৰে এই ব্ৰত পালন কৰিব লাগে। তাৰ পিছত তিলৰে হোম সম্পন্ন কৰি, পঞ্চাশৰ দ্বিগুণ অৰ্থাৎ এশ দ্ৱিজ (ব্ৰাহ্মণ)ক ভোজন কৰাব লাগে।

Verse 116

भौममूर्तिं स्वर्णमयीमाचार्याय समर्पयेत् । मंडलस्थे घटेऽभ्यर्च्येत्सुतसौभाग्यसिद्धये ॥ ११६ ॥

আচাৰ্যলৈ ভৌম (মঙ্গল)ৰ স্বৰ্ণময় মূৰ্তি সমৰ্পণ কৰিব লাগে। মণ্ডলত স্থাপিত ঘটত তেখেতক অভ্যৰ্চনা কৰিলে পুত্ৰ-সৌভাগ্য আৰু কল্যাণসিদ্ধি লাভ হয়।

Verse 117

एवं व्रतपरा नारी प्राप्नुयात्सुभगान्सुतान् । ऋणनाशाय वित्तार्थं व्रतं कुर्यात्पुमानपि ॥ ११७ ॥

এইদৰে ব্ৰতপৰায়ণা নাৰীয়ে সৌভাগ্যৱান আৰু শুভ পুত্ৰ লাভ কৰে। আৰু পুৰুষেও ঋণনাশ আৰু ধনলাভৰ বাবে এই ব্ৰত পালন কৰিব লাগে।

Verse 118

ब्राह्मणः प्रजपेन्मन्त्रंमग्निर्मूर्द्धेति वैदिकम् । अंगारकस्य गायत्रीं वक्ष्ये यजनसिद्धये ॥ ११८ ॥

ব্ৰাহ্মণে “অগ্নি মূর্ধে”ৰে আৰম্ভ হোৱা বৈদিক মন্ত্ৰ জপ কৰিব লাগে। এতিয়া যজ্ঞসিদ্ধিৰ বাবে মই অঙ্গাৰক (মঙ্গল)ৰ গায়ত্ৰী ক’ম।

Verse 119

अंगारकाय शब्दांते विद्महे पदमीरयेत् । शक्तिहस्ताय वर्णांते धीमहीति समुञ्चरेत् ॥ ११९ ॥

“অঙ্গাৰকায়” শব্দান্তত “বিদ্মহে” পদ উচ্চাৰণ কৰিব। আৰু “শক্তিহস্তায়” বৰ্ণান্তত বিধিপূৰ্বক “ধীমহি” ক’ব।

Verse 120

तन्नो भौमः प्रचोवर्णान्दयांदिति च संवदेत् । भौमस्यैषा तु गायत्री जप्तुः सर्वेष्टसिद्धिदा ॥ १२० ॥

“তন্নো ভৌমঃ প্রচোদয়াত্, দয়া দদাতু” এইদৰে জপ কৰিব। এইয়াই ভৌম (মঙ্গল)ৰ গায়ত্ৰী; জপকাৰীক সকলো ইষ্টসিদ্ধি দিয়ে।

Verse 121

भौमोपासनमेतद्धि बुधमन्त्रमथोच्यते । फांतः कर्णेंदुसंयुक्तो बुधो ङेंते हदंतिमः ॥ १२१ ॥

এইয়াই ভৌম (মঙ্গল) উপাসনাৰ বিধি। এতিয়া বুধ (মাৰ্কাৰি) মন্ত্ৰ কোৱা হৈছে—“ফাঁ” কৰ্ণ-ইন্দু চিহ্ন-সংযুক্ত, “বুধ” শব্দসহ, “ঙেঁতে” অন্ত, আৰু শেষত “হ” বৰ্ণ।

Verse 122

रसाणों बुधमन्त्रोऽयं मुनिब्रह्मास्य कीर्तितः । पंक्तिश्छैदो देवता तु बुधः सर्वेष्टदो नृणाम् ॥ १२२ ॥

এইটো বুধৰ মন্ত্ৰ; ইয়াৰ ঋষি হিচাপে মুনিসকলৰ মাজত ব্ৰহ্মা কীৰ্তিত। ইয়াৰ ছন্দ পংক্তি, আৰু দেবতা বুধ—যিয়ে মানুহক সকলো ইষ্টফল দিয়ে।

Verse 123

आद्यं बीजं नमः शक्तिर्विनियोगोऽखिलाप्तये । वंदे बुधं सदा भक्त्या पीताम्बरविभूषणम् ॥ १२३ ॥

আদি বীজ উচ্চাৰিত হয়; শক্তি “নমঃ”; ইয়াৰ বিনিয়োগ সকলো অভীষ্ট লাভৰ বাবে। মই সদায় ভক্তিভাৱে পীতাম্বৰ আৰু অলংকাৰভূষিত বুধদেৱক বন্দনা কৰোঁ।

Verse 124

जानुस्थवामहस्ताढ्यं साभयेतरपाणिकम् । ध्यात्वेवं प्रजपेसहस्रं विजितेंद्रियः ॥ १२४ ॥

বাওঁ হাত হাঁটুৰ ওপৰত থৈ আৰু আন হাতত অভয়-মুদ্ৰা দেখুওৱা সেই দেৱতাৰ ধ্যান কৰি, ইন্দ্ৰিয়জয়ী সাধকে সহস্ৰবাৰ জপ কৰিব।

Verse 125

दशांशं जुहुयादाज्यैः पीठे पूर्वोदितेऽर्चयेत् । अङ्गमातृदिशापालहेतिभिर्बुधमर्चयेत् ॥ १२५ ॥

ঘিউৰে দশাংশ হোম কৰি, পূৰ্বোক্ত পীঠত পূজা কৰিব। অঙ্গশক্তি, মাতৃদেৱী, দিকপাল আৰু দিব্য অস্ত্ৰশক্তিসহ বুধদেৱক অর্চনা কৰিব।

Verse 126

एवं सिद्धे मनौ मंत्री साधयेत्स्वमनोरथान् । सहस्रं प्रजपेन्मंत्रं नित्यं दशदिनावधि ॥ १२६ ॥

এইদৰে মন্ত্ৰ সিদ্ধ হ’লে সাধকে নিজৰ মনোৰথ সাধন কৰিব। তাৰপিছত দহ দিনলৈ প্ৰতিদিন সহস্ৰবাৰ সেই মন্ত্ৰ নিত্য জপ কৰিব।

Verse 127

तस्याशु ग्रहजा पीडा नश्यत्येव न संशयः । बुधस्याराधनं प्रोक्तं गुरोराराधनं श्रृणु ॥ १२७ ॥

তেওঁৰ বাবে গ্ৰহজনিত পীড়া শীঘ্ৰে নাশ হয়—সন্দেহ নাই। বুধদেৱৰ আৰাধনা কোৱা হ’ল; এতিয়া গুৰু (বৃহস্পতি)ৰ আৰাধনা শুনা।

Verse 128

बृंहस्पतिपदं ङेंऽतं सेंद्वाद्यर्णाघमंडितम् । नमोंतो वसुवर्णोऽयं मुनिर्ब्रह्मास्य संमतः ॥ १२८ ॥

ব্ৰহ্মাই অনুমোদিত এই মুনি সোণালী দ্যুতিত দীপ্ত। তেওঁৰ নাম ‘বৃহস্পতি’ শব্দে গঠিত; শেষত ‘ঙেং’ ধ্বনি, আৰম্ভণিতে ‘সেং’ আৰু ‘দ্বা’ আদি অক্ষৰে অলংকৃত, আৰু শেষত ‘নমোং’ৰে সমাপ্ত।

Verse 129

छन्दोऽनुष्टुप्सुराचार्यो देवता बीजमादिमम् । हृच्छक्तिर्दीर्घवह्नींदुयुगलेनांगकल्पना ॥ १२९ ॥

ছন্দ অনুষ্টুপ; দেৱতা সুৰাচাৰ্য (দেৱগুৰু); আদিম বীজাক্ষৰেই বীজ। হৃচ্ছক্তি নিৰ্দিষ্ট, আৰু দীৰ্ঘৰূপ ‘বহ্নী’ আৰু ‘ইন্দু’—এই যুগল অক্ষৰে অঙ্গন্যাস কৰিব লাগে।

Verse 130

न्यस्तवामकरं राशौ रत्नानां दक्षिणात्करात् । किरंतं पीतपुष्पालंकारालेपांशुकार्चितम् ॥ १३० ॥

তেওঁৰ বাঁও হাত ৰত্নৰ ৰাশিৰ ওপৰত স্থাপিত, আৰু সোঁ হাতে ৰত্ন ছটিয়াই দিছিল। হালধীয়া ফুল, অলংকাৰ, সুগন্ধি লেপন আৰু সূক্ষ্ম বস্ত্ৰেৰে তেওঁক সমাৰ্চনা কৰা হৈছিল।

Verse 131

सर्वविद्यानिधिं देवगुरुं स्वर्णद्युतिं स्मरेत् । लक्षं जपो दशांशेन घृतेनान्नेन वा हुनेत् ॥ १३१ ॥

সকলো বিদ্যাৰ নিধি, সোণালী দ্যুতিত দীপ্ত দেৱগুৰুক ধ্যান কৰিব। এক লক্ষ জপ কৰি, তাৰ দশাংশ পৰিমাণ ঘৃত বা অন্নেৰে হোম কৰিব।

Verse 132

धर्मादिपीठे प्रयजेदंगदिक्पालहेतिभिः । एवं सिद्धे मनौ मंत्री साधयेदिष्टमात्मनः ॥ १३२ ॥

ধৰ্মাদি পীঠত অঙ্গসমূহ, দিকপালসকল আৰু তেওঁলোকৰ আয়ুধসহ পূজা কৰি যজন কৰিব। এইদৰে মন্ত্র সিদ্ধ হ’লে, মন্ত্রসাধকে নিজৰ অভীষ্ট ফল সাধন কৰিব।

Verse 133

विपरोगादिपीडासु कलहे स्वजनोद्भवे । पिप्पलोत्थसमिद्भिश्च जुहुयात्तन्निवृत्तये ॥ १३३ ॥

ভয়ংকৰ ৰোগাদি পীড়া আৰু নানা উপদ্ৰৱত, বা নিজৰ স্বজনৰ মাজত কলহ উঠিলে, অশ্বত্থ (পিপ্পল) গছৰ সমিধাৰে অগ্নিত আহুতি দিব লাগে—সেই দুখ-দুৰ্দশা নিবাৰণৰ বাবে।

Verse 134

हुत्वा दिनत्रयं मन्त्री निशापुष्पैर्घृतप्लुतैः । स विंशतिशतं शीघ्रं वासांसि लभते महीम् ॥ १३४ ॥

মন্ত্ৰসাধকে তিনিদিন ধৰি ঘিউত সিক্ত নিশাপুষ্পেৰে হোম কৰিলে, সি শীঘ্ৰে দুহাজাৰ বস্ত্ৰ আৰু ভূমি লাভ কৰে।

Verse 135

गुरोराराधनं प्रोक्तं श्रृणु शुक्रस्य सांप्रतम् । वस्रं मे देहि शुक्राय ठद्वयांतो ध्रुवादिकः ॥ १३५ ॥

গুৰুৰ আৰাধনা কোৱা হ’ল; এতিয়া শুক্ৰ-ৱিধি শুনা। ‘শুক্ৰৰ বাবে মোক বস্ত্ৰ দেহি’ বুলি কৈ ধ্ৰুৱা আদি পৰা আৰম্ভ কৰি ঠ-দ্বয়ান্তলৈকে জপ কৰিব লাগে।

Verse 136

रुद्रार्णोऽयं मनुर्ब्रह्मा मुनिश्छन्दो विराहुत । दैत्येज्यो देवता बीजं ध्रुवः शक्तिर्वसुप्रिया ॥ १३६ ॥

এই বিদ্যাত প্রধান অক্ষৰ ৰুদ্ৰাৰ্ণ; ঋষি মনু; স্বামী ব্ৰহ্মা; মুনি (অন্য) ঋষি; ছন্দ ‘ছন্দস’; আহুতি-ৰূপ ‘বিৰাহুত’; দেৱতা ‘দৈত্যেজ্য’; বীজ ‘বীজ’; শক্তি ‘ধ্ৰুৱ’; আৰু প্ৰিয়া দেৱী ‘বসুপ্ৰিয়া’।

Verse 137

भूनेत्र चन्द्रनेत्राग्निनेत्रार्णैः स्यात्षडंगकम् । शुक्लांबरालेपभूषं करेण ददतं धनम् ॥ १३७ ॥

‘ভূ’, ‘নেত্ৰ’, ‘চন্দ্ৰ’, ‘নেত্ৰ’, ‘অগ্নি’, ‘নেত্ৰ’—এই অক্ষৰসমূহে ষড়ঙ্গ সূত্ৰ সম্পূৰ্ণ হয়। দেৱতাক ধ্যান কৰিব শ্বেতবস্ত্ৰধাৰী, লেপিত-ভূষিত, আৰু এক হাতে ধন দান কৰা ৰূপে।

Verse 138

वामेन शुक्रं व्याख्यानमुद्रादोषं स्मरेत्सुधीः । अयुतं प्रजपेन्मन्त्रं दशांशं जुहुयाद् घृतैः ॥ १३८ ॥

বাওঁ হাতে শুক্ৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যান-মুদ্ৰাত দোষ হ’লে, জ্ঞানী সাধকে তাক স্মৰণ কৰি প্ৰায়শ্চিত্ত কৰিব। সি মন্ত্র দহ হাজাৰ বাৰ জপ কৰিব আৰু তাৰ দশমাংশ ঘৃত দি অগ্নিত হোম কৰিব।

Verse 139

धर्मादिपीठे प्रयजेदंगेंद्रादितदायुधैः । श्वेतपुष्पैः सुगंधैश्च जुहुयाद् भृगुवासरे ॥ १३९ ॥

ধৰ্মাদি পীঠত পূজা কৰিব আৰু অঙ্গেন্দ্ৰ আদি সকলৰ আয়ুধ অৰ্পণ কৰিব। ভৃগুবাসৰে (শুক্ৰবাৰে) শুভ্ৰ সুগন্ধি ফুলেৰে হোম-আহুতি দিব।

Verse 140

एकविंशतिवारं यो लभतेसोंऽशुकं मणीन् । मनवोऽमो सदा गोप्या न देया यस्य कस्यचित् ॥ १४० ॥

যি এইটো একুশ বাৰ লাভ/সিদ্ধ কৰে, সি বস্ত্ৰ আৰু মণি পায়। এই মন্ত্র সদায় গোপনীয়; যাকে-তাকে দিব নালাগে।

Verse 141

भक्तियुक्ताय शिष्याय देया वा निजसूनवे ॥ १४१ ॥

এইটো ভক্তিযুক্ত শিষ্যক দিব লাগে, নহ’লে নিজৰ পুত্ৰকেই দিব লাগে।