Adhyaya 43 — Portents of Death (Ariṣṭa-lakṣaṇas) and the Yogin’s Response; Alarka Renounces Kingship
अनभ्रे विद्युतं दृष्ट्वा दक्षिणां दिशमाश्रिताम् ।
रात्राविन्द्रधनुश्चापि जीवितं द्वित्रिमासिकम् ॥
anabhre vidyutaṃ dṛṣṭvā dakṣiṇāṃ diśamāśritām / rātrāvindradhanuścāpi jīvitaṃ dvitrimāsikam
মেঘ নথকাৰেও বিজুলী দেখা যায়, বিশেষকৈ দক্ষিণ দিশত; আৰু যদি ৰাতি ইন্দ্ৰধনু দেখা যায়—তেন্তে অৱশিষ্ট আয়ু দুয়ো বা তিন মাহ বুলি কোৱা হয়।
{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "bhayanaka", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
The text uses ‘viparīta’ (contrary) natural signs to urge sobriety and dharmic readiness—do not postpone duties, as time can contract suddenly.
Not Pancalakṣaṇa; it is practical lore embedded in Purāṇic teaching, often grouped with dharma and nimitta traditions.
The southern quarter is culturally linked to Yama; anomalous lightning and a nocturnal rainbow symbolize disruption of ṛta (cosmic order), mirroring the nearing end of one’s embodied order.