Adhyaya 35
दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम् (Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds)
ললিতোপাখ্যানৰ হয়গ্ৰীৱ–অগস্ত্য সংলাপত হয়গ্ৰীৱে দিৱ্য পৰিসৰৰ কক্ষ্যাভেদ আৰু পবিত্ৰ স্থাপত্য-বিন্যাস ক্ৰমে বৰ্ণনা কৰে। ৰত্নখচিত মহাশালা, দৃঢ় প্ৰৱেশদ্বাৰ আৰু মাজত অমৃত-ৱাপিকা (অমৃত সৰোবৰ) মুখ্য। এই অমৃত ৰসায়নস্বৰূপ—পান বা গন্ধে সিদ্ধি, বল আৰু অশুচি-নাশ হয়; যোগী আৰু পক্ষীও অমৰত্ব লাভ কৰে। প্ৰৱেশ সাধাৰণ নহয়; নৌকাৰে যাত্ৰা কৰিব লাগে। নিযুক্ত শক্তিসকল, বিশেষকৈ তোৰণেশ্বৰী তাৰা, আৰু সেৱকসকলে ৰত্ননৌকাত গীত-বাদ্য কৰি সৰোবৰ অতিক্ৰম কৰে। শুদ্ধি, আজ্ঞা, ৰক্ষণ আৰু ললিতাৰ পৰম মন্ত্রৰ মন্ত্রময় পৰিবেশ উচ্চ লোকৰ ‘চিহ্ন’ হিচাপে দেখুওৱা হৈছে।
Shlokas
Verse 1
इति श्रीब्रह्माण्डमहापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्य संवादे ललितोपाख्याने दिक्पालादिशिवलोकान्तरकथनं ना चतुस्त्रिंशो ऽध्यायः हयग्रीव उवाच अथ वापीत्र यादीनां कक्ष्याभेदान्प्रचक्ष्महे / एषां श्रवणमात्रेण जायते श्रीमहोदयः
এইদৰে শ্ৰীব্ৰহ্মাণ্ডমহাপুৰাণৰ উত্তৰভাগত, হযগ্ৰীৱ–অগস্ত্য সংবাদৰ ললিতোপাখ্যানত ‘দিক্পালাদি আৰু শিৱলোকান্তৰৰ কথন’ নামৰ চৌত্রিশতম অধ্যায়। হযগ্ৰীৱ ক’লে—এতিয়া আমি বাপী আদি বস্তুৰ কক্ষ্যাভেদ বৰ্ণনা কৰোঁ; ইয়াৰ কেৱল শ্ৰৱণমাত্ৰেই মহাশ্ৰী-উদয় হয়।
Verse 2
सहस्रस्तम्भशालस्यातरमारुतयोजने / मनो नाम महाशालः सर्वरत्नविचित्रितः
সহস্ৰস্তম্ভ-শালাৰ পাছত, এক বায়ু-যোজন দূৰত ‘মনঃ’ নামৰ এক মহাশালা আছে; সি সকলো ৰত্নে বিচিত্ৰভাৱে অলংকৃত।
Verse 3
पूर्ववद्गोपुरद्वारकपाटार्गलसंयुतः / तन्मध्यकक्ष्याभागस्तु सर्वाप्यमृतवापिका
সি পূৰ্ববৎ গোপুৰদ্বাৰৰ কপাট আৰু অৰ্গলা-সহ যুক্ত; তাৰ মধ্য কক্ষ্যাভাগটো সম্পূৰ্ণে অমৃতময় বাপিকাই।
Verse 4
यत्पीत्वा योगिनः सिद्धा वज्रकाया महाबलाः / भवन्ति पुरुषाः प्राज्ञास्तदेव हि रसायनम्
যি পান কৰিলে যোগী সিদ্ধসকল বজ্ৰকায় আৰু মহাবলবান হয়, আৰু মানুহ প্ৰাজ্ঞ হয়—সেয়াই সঁচাকৈ ৰসায়ন।
Verse 5
वाप्याममृतमय्यां तु वर्तते तोयतां गतम् / तद्गन्धाघ्राणमात्रेण सिद्धिकान्तापतिर्भवेत्
অমৃতময় বাপিকাত সি দ্ৰব্য জলৰূপে অৱস্থিত থাকে; তাৰ সুগন্ধ মাত্ৰ ঘ্ৰাণ কৰিলেই সিদ্ধি আৰু কান্তিৰ অধিপতি হয়।
Verse 6
अस्पृशन्नपि विन्धयारे पुरुषः क्षीणकल्मषः / उभयोः शालयोः पार्श्वे सुधावापीतटद्वये
বিন্ধ্যগুহাত তেওঁ স্পৰ্শ নকৰিও, ক্ষীণকল্মষ পুৰুষ ৰূপে অৱস্থিত আছিল। দুয়োটা শালবৃক্ষৰ কাষে, সুধাৱাপীৰ দুয়ো তীৰত।
Verse 7
अधक्रोशसमायामा अन्यास्सर्वाश्च वापिकाः / चतुर्योजनदूरं तु तलं तस्या जलान्तरे
অন্য সকলো ৱাপী অর্ধ-ক্রোশ পৰিমাণৰ আছিল; কিন্তু সেই (সুধাৱাপী)ৰ জলান্তৰত তল চাৰ যোজন দূৰত আছিল।
Verse 8
सोपानावलयस्तस्या नानारत्नविचित्रिताः / स्वर्णवर्णा रत्नवर्णास्तस्यां हंसाश्च सारसाः
তাৰ সোপান-ৱলয় নানাৰত্নে বিচিত্ৰভাৱে অলংকৃত আছিল। সেই ৱাপীত স্বৰ্ণবৰ্ণ আৰু ৰত্নবৰ্ণ হাঁস আৰু সাৰস আছিল।
Verse 9
आस्फोट्यते तटद्वन्द्वतरङ्गैर्मन्दचञ्चलैः / पक्षिणस्तज्जलं पीत्वा रसायनमयं नवम्
দুয়ো তীৰৰ মৃদু-চঞ্চল তৰঙ্গে জল ধ্বনিত হৈ উঠিছিল। পক্ষীয়ে সেই জল পান কৰি নৱ ৰসায়নময় বল লাভ কৰিছিল।
Verse 10
अजरामरतां प्राप्तास्तत्र विन्ध्यनिषूदन / सदाकूजितलक्षेण तत्र कारण्डवद्विजाः
হে বিন্ধ্যনিষূদন! তাত তেওঁলোকে অজৰ-অমৰত্ব লাভ কৰিছিল। সদা কূজনৰ লক্ষণে তাত কাৰণ্ডৱ দ্বিজপক্ষী আছিল।
Verse 11
जपन्ति ललितादेव्या मन्त्रमेव महत्तरम् / परितो वापिकाचक्रपरिवेषणभूयसा
তেওঁলোকে ললিতা দেৱীৰ পৰম মহত্তৰ মন্ত্ৰটোৱেই জপ কৰে আৰু বাপিকা-চক্ৰৰ চাৰিওফালে বেষ্টনীসদৃশভাৱে সকলোফালে ঘিৰি থাকে।
Verse 12
न तत्र गन्तु मार्गो ऽस्ति नौकावाहनमन्तरा / आज्ञया केवलं तत्र मन्त्रिणी दण्डनाथयोः / तारा नाम महाशक्तिर्वर्तते तोरणेश्वरी
তাত গ’বৰ কোনো পথ নাই; নাওকা-বাহন নোহোৱাকৈ গমন সম্ভৱ নহয়। তাত কেৱল মন্ত্ৰিণী আৰু দণ্ডনাথৰ আজ্ঞাৰে ‘তারা’ নামৰ মহাশক্তি তোৰণেশ্বৰী ৰূপে বিরাজ কৰে।
Verse 13
बह्व्यस्तत्रोत्पलश्यामास्तारायाः परिचारिकाः / रत्ननौकासहस्रेण खेलन्त्यो सरसीजले
তাত তাৰাৰ বহুতো উৎপল-শ্যামা পৰিচাৰিকা আছে; তেওঁলোকে সহস্ৰ ৰত্ননাওকাৰে সৰোবৰ-জলত ক্ৰীড়া কৰে।
Verse 14
अपरं पारमायान्ति पुनर्यान्ति परं तटम् / वीणावेणुमृदङ्गादि वादयन्त्यो मुहुर्मुहुः
তেওঁলোকে কেতিয়াবা এই পাৰলৈ আহে, পুনৰ সেই পাৰৰ তটলৈ যায়; আৰু বাৰে বাৰে বীণা, বেণু, মৃদংগ আদি বাজনা বজায়।
Verse 15
कोटिशस्तत्र ताराया नाविक्यो नवयौवनाः / मुहुर्गायन्ति नृत्यन्ति देव्याः पुण्यतमं यशः
তাত তাৰাৰ কোটিকোটী নবযৌৱনা নাওকী আছে; তেওঁলোকে বাৰে বাৰে দেৱীৰ অতি পুণ্যময় যশ গাই নৃত্য কৰে।
Verse 16
अरित्रपाणयः काश्चित्काश्चिच्छूगाम्बुपाणयः / पिबन्त्यस्तत्सुधातोयं संचरन्त्यस्तरीशतैः
কিছুমান নাৰী হাতত বৈঠা লৈ আছিল, আৰু কিছুমানৰ হাতত জলপাত্ৰ আছিল। তেওঁলোকে অমৃতসম জল পান কৰি শত শত নাওত বিচৰণ কৰিছিল।
Verse 17
तासां नौकावाहिकानां शक्तीनां श्यामलत्विषाम् / प्रधानभूता तारांबा जलौघशमनक्षमा
সেই শ্যামল দীপ্তিযুক্ত নৌকাবাহিনী শক্তিসকলৰ মাজত তাৰাম্বা আছিল প্ৰধানা; তেওঁ জলপ্ৰবাহৰ উগ্ৰতাও শমাবলৈ সক্ষম।
Verse 18
आज्ञां विना तयोस्तारा मन्त्रिणीदण्डधारयोः / त्रिनेत्रस्यापि नो दत्ते वापिकांभसि सन्तरम्
মন্ত্ৰিণী আৰু দণ্ডধাৰী—এই দুয়োৰে আজ্ঞা নোহোৱাকৈ তাৰা ত্ৰিনেত্ৰ শিৱকো পুখুৰীৰ পানীত পাৰ হ’বলৈ নিদিয়ে।
Verse 19
गायन्तीनां चलन्तीनां नौकाभिर्मणिचारुभिः / महाराज्ञी महौदार्यं पतन्तीनां पदेपदे
মণিৰে সজোৱা সুন্দৰ নাওত গাই গাই চলা সেই নাৰীসকলৰ ওপৰত মহাৰাণীৰ মহৌদাৰ্য পদে পদে বৰষিছিল।
Verse 20
पिबन्तीनां मधु भृशं माणिक्यचषकोदरैः / प्रतिनौकं मणिगृहे वसन्तीनां मनोहरे
তেওঁলোকে মাণিক্য পেয়ালাত ভৰা মধু বহুতকৈ পান কৰিছিল আৰু প্ৰতিখন নাওত মনোহৰ মণিগৃহত বাস কৰিছিল।
Verse 21
तारातरणिशक्तीनां समवायो ऽतिसुन्दरः / काश्चिन्नौकाः सुवर्णाढ्याः काश्चिद्रत्नकृता मुने
হে মুনি! তৰা আৰু তৰণীৰ শক্তিসমূহৰ এই সমবায় অতি সুন্দৰ আছিল। কিছুমান নাও সোণৰে সমৃদ্ধ, আৰু কিছুমান নাও ৰত্নে নিৰ্মিত আছিল।
Verse 22
मकराकारमापन्नाः काश्चिन्नौका मृगाननाः / काश्चित्सिंहासना नावः काश्चिद्दन्तावलाननाः
কিছুমান নাও মকৰাকৃতি আছিল, কিছুমান মৃগমুখী আছিল। কিছুমান নাও সিংহাসনৰূপ, আৰু কিছুমান দন্তাৱল—হস্তীমুখ সদৃশ আছিল।
Verse 23
इत्थं विचित्ररूपाभिर्नौङ्काभिः परिवेष्टिता / तारांबामहतीं नौकामधिगम्य विराजते
এইদৰে বিচিত্ৰৰূপ নাওসমূহেৰে পৰিবেষ্টিত তৰা, মহৎ ‘তাৰাম্বা’ নাওখন প্ৰাপ্য কৰি দীপ্তিময় হৈ বিরাজ কৰে।
Verse 24
अनुलोमविलोमाभ्यां सञ्चारं वापिकाजले / तन्वाना सततं तारा कक्ष्यामेनां हि रक्षति
বাপিকাৰ জলত অনুলোম-প্ৰতিলোম গতিৰে সদায় সঞ্চাৰ কৰা তৰা, এই কক্ষ্যাখন নিৰন্তৰ বিস্তাৰ কৰি ৰক্ষা কৰে।
Verse 25
मनशालस्यान्तराले सप्तयोजनदूरतः / बुद्धिशाल इति ख्यातश्चतुर्योजनमुच्छ्रितः
মনশালৰ অন্তৰালত, সাত যোজন দূৰত ‘বুদ্ধিশাল’ বুলি খ্যাত এক স্থান আছে, যাৰ উচ্চতা চাৰ যোজন।
Verse 26
तन्मध्यकक्ष्याभागे ऽस्ति सर्वाप्यानन्दवापिका / तत्र दिव्यं महामद्यं बकुलामोदमेदुरम् / प्रतप्तकनकच्छायं तज्जलत्वेन वर्त्तते
তাৰ মধ্যকক্ষ্য অংশত সৰ্বানন্দদায়িনী ‘আনন্দৱাপিকা’ আছে। তাত দিৱ্য মহামদ্য বকুল-পুষ্পৰ সুবাসে মেদুৰ, তপ্ত সোনাৰ দৰে দীপ্ত, জলৰূপে প্ৰবাহিত হয়।
Verse 27
आनन्दवापिकागाधाः पूर्ववत्परिकीर्त्तिताः / सोपानादिक्रमश्चैव पक्षिणास्तत्र पूर्ववत्
আনন্দৱাপিকাৰ গভীৰতা পূৰ্ববৎ বৰ্ণিত। সোপানাদি ক্ৰমো তেনেই, আৰু তাত থকা পক্ষীবোৰো পূৰ্ববৎই আছে।
Verse 28
तत्रत्यं सलिलं मद्यं पायम्पायं तटस्थिताः / विहरन्ति मदोन्मत्ताः शक्तयो मदपाटलाः
তাতৰ জলেই মদ্য; তীৰত থকা শক্তিসকলে তাক বাৰে বাৰে পান কৰে। মদে উন্মত্ত সেই শক্তিসকল মদপাটল ৰঙে ৰঞ্জিত হৈ বিহাৰ কৰে।
Verse 29
साक्षाच्च वारुणी देवी तत्र नौकाधिनायिका / यां सुधामालिनीमाहुर्यामा हुरमृतेश्वरीम्
তাত সাক্ষাৎ বাৰুণী দেৱী নৌকাৰ অধিনায়িকা। যাক ‘সুধামালিনী’ বোলা হয়, আৰু যাক ‘অমৃতেশ্বৰী’ বুলিও কোৱা হয়।
Verse 30
सा तत्र मणिनौकास्थशक्तिसेनासमावृता / ईषदालोकमात्रेण त्रैलोक्यमददायिनी
সেই দেৱী তাত মণিময় নৌকাত অধিষ্ঠিতা, শক্তিসেনাৰে পৰিবৃত। অল্প দৰ্শনমাত্ৰেই তেওঁ ত্ৰৈলোক্যক মদ দান কৰে।
Verse 31
तरुणादित्य सङ्काश मदारक्तकपोलभूः / पारिजातप्रसूनस्रक्परिवीतकचाचिता
সী নবোদিত সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিময়ী; মদৰ ৰক্তিমতাই তাইৰ গাল ৰঞ্জিত কৰিছিল। পাৰিজাত-পুষ্পৰ মালাৰে তাইৰ কেশ আৱৃত আৰু অলংকৃত আছিল।
Verse 32
वहन्ती मदिरापूर्णं चषकं लोलदुत्पलम् / पक्वं पिशितखण्डं च मणिपात्रे तथान्यके
সী মদিৰাৰে পূৰ্ণ চষক আৰু দোল খোৱা নীলোৎপল সদৃশ উপ্পল বহন কৰিছিল; মণিপাত্ৰ আৰু অন্য পাত্ৰত পক্ব মাংসখণ্ডো লৈ গৈছিল।
Verse 33
वारुणीतरणिश्रेणीनायिका तत्र राजते / साप्याज्ञयैव सर्वेषां मन्त्रिणीदण्डनाथयोः / ददाति वापीतरणं त्रिनेत्रस्यापि नान्यथा
তাত বাৰুণী-তৰণি-শ্ৰেণীৰ নায়িকা মহিমাৰে ৰাজি আছিল। সী মন্ত্রিণী আৰু দণ্ডনাথসহ সকলোকে আজ্ঞা দি মাত্ৰ—ত্রিনেত্ৰ শিৱকেও—পান কৰাইছিল; অন্যথা নহয়।
Verse 34
अथ बुद्धिमहाशालान्तरे मारुतयोजने / अहङ्कारमहाशालः पूर्ववद्गोपुरान्वितः
তাৰ পিছত বুদ্ধি-মহাশালাৰ ভিতৰত, এক মাৰুত-যোজন দূৰত, পূৰ্বৱৎ গোপুৰযুক্ত অহংকাৰ-মহাশালা আছিল।
Verse 35
तयोस्तु शालयोर्मध्ये कक्ष्याभूरखिला मुने / विमर्शवापिका नाम सौषुम्णामृतरूपिणी
হে মুনে! সেই দুয়োটা শালাৰ মাজত এক সম্পূৰ্ণ কক্ষ্যা আছিল; তাৰ নাম ‘বিমৰ্শ-ৱাপিকা’, যি সুষুম্না-স্বৰূপ অমৃত সদৃশ।
Verse 36
तन्महायोगिनामन्तर्मनो मारुतपूरितम् / सुषुम्णदण्डविवरे जागर्ति परमामृतम्
মহাযোগীসকলৰ অন্তৰ্মন প্ৰাণবায়ুৰে পৰিপূৰ্ণ হৈ সুষুম্না-দণ্ডৰ বিবৰত পৰম অমৃতক জাগ্ৰত কৰে।
Verse 37
तदेव तस्याः सलिलं वापिकायास्तपोधन / पूर्ववत्तटसोपानपक्षिनौका हि ताः स्मृताः
হে তপোধন! সেয়াই সেই বাপিকাৰ জল; আৰু পূৰ্বৱৎ তাৰ তট, সোপান, পক্ষী আৰু নৌকাসমূহো স্মৃত।
Verse 38
तत्र नौकेश्वरी देवी क्लरुकुल्लेतिविश्रुता / तमालश्यामलाकारा श्यामकञ्चुकधारिणी
তাত নৌকেশ্বৰী দেৱী ‘ক্লৰুকুল্লে’ নামে বিশ্ৰুতা; তামালবৃক্ষসম শ্যামলাকাৰা, শ্যাম কঞ্চুকধাৰিণী।
Verse 39
नौकेश्वरीभिरन्याभिस्स्वसमानाभिरावृता / रत्नारित्रकरा नित्यमुल्लसन्मदमांसला
সেয়া সমৰূপা আন আন নৌকেশ্বৰীসকলৰ দ্বাৰা আৱৃত; হাতত ৰত্নময় আৰিত্ৰ, নিত্য উল্লাসিত, মদভৰা মাংসল দীপ্তিময়।
Verse 40
परितो भ्राम्यति मुने मणिनौकाधिरोहिणी / वापिका पयसागाधा पूर्ववत्परिकीर्तिता
হে মুনে! মণিময় নৌকাত অধিৰূঢ়া সেয়া চাৰিওফালে ভ্ৰমণ কৰে; আৰু সেই বাপিকা জলে গভীৰ—এনেদৰে পূৰ্বৱৎ পৰিকীৰ্তিত।
Verse 41
अहङ्कारस्य शालस्यान्तरे मारुतयोजने / सूर्यबिंबमहाशालश्चतुर्योजन मुच्छ्रितः
অহংকাৰ-শালাৰ ভিতৰত, এক বায়ু-যোজন ব্যৱধানত, সূৰ্যবিম্বৰ সদৃশ এক মহাস্তম্ভ চাৰি যোজন উচ্চ হৈ স্থিত।
Verse 42
सूर्यस्यापि महानासीद्यदभूदरुणोदयः / तन्मध्यकक्ष्या वसुधा खचिता कुरविन्दकैः
সূৰ্যৰো এক মহৎ অৰুণোদয় হৈছিল; তাৰ মধ্যকক্ষ্যাত বসুধা কুৰুবিন্দক মণিৰে খচিত আছিল।
Verse 43
तत्र बालातपोद्गारे ललिता परमेश्वरी / अतितीव्रतपस्तप्त्वा सूर्यो ऽलभत तां द्युतिम्
তাত বালাতপৰ উদ্গাৰত পৰমেশ্বৰি ললিতাই অতিতীব্ৰ তপস্যা কৰিলে; তেতিয়া সূৰ্যই সেই দ্যুতি লাভ কৰিলে।
Verse 44
ग्रहराशिगणाः सर्वे नक्षत्राण्यपि तारकाः / ते ऽत्रेव हि तपस्तप्त्वा लोकभासकतां गताः
সকলো গ্ৰহ, ৰাশি-গণ, নক্ষত্ৰ আৰু তাৰকা—ইয়াতেই তপস্যা কৰি লোক-প্ৰকাশকতা লাভ কৰিলে।
Verse 46
मार्तण्डभैरवस्तत्र भिन्नो द्वादशधा मुने / शक्तिभिस्तैजसीभिश्च कोटिसंख्याभिरन्वितः ३५।४५ / महाप्रकाशरूपश्च मदारुणविलोचनः / कङ्कोलितरुखण्डेषु नित्यं क्रीडारसोत्सुकः / वर्तते विन्ध्यदर्पारे पारे यस्तन्मयस्थितः
হে মুনি! তাত মার্তণ্ড-ভৈৰৱ দ্বাদশধা বিভক্ত, কোটি সংখ্যক তেজোময় শক্তিৰে অন্বিত। সি মহাপ্ৰকাশ-ৰূপ, মদাৰুণ নয়নবিশিষ্ট; কঙ্কোলি বৃক্ষখণ্ডত নিত্য ক্ৰীড়াৰসত উৎসুক হৈ, বিন্ধ্যৰ সিপাৰে দৰ্পতীৰত তন্ময় অৱস্থাত বিৰাজ কৰে।
Verse 47
महाप्रकाशनाम्रास्ति तस्य शक्तिर्महीयसी / चक्षुष्मत्यपराशक्तिश्छाया देवी परा स्मृता
তেওঁৰ ‘মহাপ্ৰকাশ’ নামৰ এক মহান শক্তি আছে। ‘চক্ষুষ্মতী’ নামৰ আন এক শক্তি, আৰু ‘ছায়া’ দেৱীক পৰাশক্তি বুলি স্মৰণ কৰা হয়।
Verse 48
इत्थं तिसृभि रिष्टाभिः शक्तिभिः परिवारितः / ललिताया महेशान्याः सदा विद्या हृदा जपन्
এইদৰে তিনিটা শুভ শক্তিৰে পৰিবেষ্টিত হৈ, তেওঁ ললিতা মহেশানীৰ বিদ্যাক সদায় হৃদয়ত জপ কৰে।
Verse 49
तद्भक्तानामिन्द्रियाणि भास्वराणि प्रकाशयन् / बहिरन्तस्तमोजालं समूलमवमर्दयन्
তেওঁ তেওঁৰ ভক্তসকলৰ ইন্দ্ৰিয়সমূহক দীপ্তিময় কৰি আলোকিত কৰে আৰু বাহিৰ-অন্তৰৰ তমোজালক মূলসহ দমন কৰে।
Verse 50
तत्र बालातपोद्गारे भाति मार्तण्डभैरवः / सूर्यबिम्बमहाशालान्तरे मारुतयोजने
তাত বালাতপৰ উদ্গাৰত মাৰ্তণ্ড-ভৈৰৱ দীপ্ত হয়; সূৰ্যবিম্বৰূপ মহাশালাৰ অন্তৰত, এক ‘মাৰুত-যোজন’ বিস্তাৰত।
Verse 51
चन्द्रबिम्बमयः शालश्चतुर्योजनमुच्छ्रितः / पूर्ववद्गोपुरद्वारकपाटार्गलसंयुतः
চন্দ্ৰবিম্বৰূপ সেই শালা চাৰি যোজন উচ্চ; আৰু পূৰ্ববৎ গোপুৰদ্বাৰৰ কপাট আৰু অৰ্গলা (কুন্ডি)সহ যুক্ত।
Verse 52
तन्मध्यभूः समस्तापि चन्द्रिकाद्वारमुच्यते
তাৰ সমগ্ৰ মধ্যভাগ ‘চন্দ্ৰিকাদ্বাৰ’ নামে প্ৰসিদ্ধ বুলি কোৱা হয়।
Verse 53
तत्रैव चन्द्रिकाद्वारे तपस्तप्त्वा सुदारुणम् / अत्रिनेत्रसमुत्पन्नश्चन्द्रमाः कान्तिमाययौ
সেই চন্দ্ৰিকাদ্বাৰত অতি কঠোৰ তপস্যা কৰি, অত্রিৰ নেত্ৰৰ পৰা উৎপন্ন চন্দ্ৰই নিজৰ কান্তি লাভ কৰিলে।
Verse 54
अत्र श्रीसोमनाथाख्यो वर्तते निर्मलाकृतिः / देवस्त्रलोक्यतिमिरध्वंसी संसारवर्तकः
ইয়াত নিৰ্মল আকৃতিধাৰী ‘শ্ৰী সোমনাথ’ দেৱ বিরাজমান; তেওঁ ত্ৰিলোকৰ তিমিৰ নাশক আৰু সংসাৰৰ প্ৰৱৰ্তক।
Verse 55
पिबञ्च षकसम्पूर्णं निर्मलं चन्द्रिकामृतम् / सप्तविंशतिनक्षत्रशक्तिभिः परिवारितः
তেওঁ নিৰ্মল ‘চন্দ্ৰিকা-অমৃত’ সম্পূৰ্ণৰূপে পান কৰে আৰু সাতাইশ নক্ষত্ৰ-শক্তিৰে পৰিবেষ্টিত থাকে।
Verse 56
सदा पूर्णनिजाकारो निष्कलङ्को निजाकृतिः / तत्रैव चन्द्रिकाद्वारे वर्तते भगवाञ्छशी
তেওঁ সদায় নিজৰ পূৰ্ণ স্বৰূপত, নিষ্কলঙ্ক আকৃতিধাৰী; সেই চন্দ্ৰিকাদ্বাৰতেই ভগৱান শশী বিরাজমান।
Verse 57
ललिताया जपैध्यानैः स्तोत्रैः पूजाशतैरपि / अश्विन्यादियुतस्तत्र कालं नयति चन्द्रमाः
তাত অশ্বিনী আদি নক্ষত্ৰযুত চন্দ্ৰ, ললিতাদেৱীৰ জপ‑ধ্যান, স্তোত্ৰ আৰু শতশত পূজাৰ দ্বাৰা কালক নয়ন কৰে।
Verse 58
अन्याश्च शक्तयस्तारानामधेयाः सहस्रशः / सन्ति तस्यैव निकटे सा कक्षा तत्प्र पूरिता
আৰু তাৰাসকলৰ নামৰে অভিহিত সহস্ৰশঃ শক্তিসমূহো তাৰেই নিকটে আছে; সেই কক্ষ্য তেওঁলোকৰ প্ৰভাৰে পৰিপূৰ্ণ।
Verse 59
अथ चन्द्रस्य शालस्यान्तरे मारुतयोजने / शृङ्गारो नाम शालो ऽस्ति चतुर्योजनमुच्छ्रितः
তাৰ পিছত চন্দ্ৰৰ শালৰ অন্তৰত, এক মাৰুত‑যোজন ব্যৱধানত, ‘শৃঙ্গাৰ’ নামৰ শাল আছে; সি চাৰি যোজন উচ্চ।
Verse 60
शृङ्गारागाररूपैस्तु कौस्तुभैरिव निर्मितः / महाशृङ्गारपरिखा तन्मध्ये वसुधाखिला
সি শৃঙ্গাৰ‑গৃহৰূপে, যেন কৌস্তুভমণিৰে নিৰ্মিত; তাৰ মাজত মহাশৃঙ্গাৰ পৰিখা আছে, আৰু তাৰ ভিতৰত সমগ্ৰ বসুধা আছে।
Verse 61
परिखावलये तत्र शृङ्गाररसपूरिते / शृङ्गारशक्तयः सन्ति नानाभूषणभासुराः
শৃঙ্গাৰৰসে পৰিপূৰ্ণ সেই পৰিখা‑বলয়ত, নানাবিধ ভূষণে দীপ্ত ‘শৃঙ্গাৰ‑শক্তি’সমূহ আছে।
Verse 62
तत्र नौकासहस्रेण संचरन्त्यो मदोद्धताः / उपासते सदा सत्तं नौकास्थं कुसुमायुधम्
তাত মদোদ্ধতা নাৰীসকল সহস্ৰ নাওকাত বিচৰণ কৰি, নাওকাস্থ কুসুমায়ুধ (কামদেৱ) সেই সৎ-স্বরূপ দেৱক সদায় উপাসনা কৰে।
Verse 63
स तु संमोहयत्येव विश्वं सम्मोहनादिभिः / विशिखैरखिलांल्लोकांल्ललिताज्ञावशंवदः
সেইজন ললিতাৰ আজ্ঞাবশে থাকি, সম্মোহনাদি বাণেৰে সমগ্ৰ বিশ্বক মোহিত কৰে আৰু সকলো লোকক বশ কৰে।
Verse 64
तत्प्रभावेण संमूढा महापद्माटवीस्थलम् / वनितुं शुद्धवेषाश्च ललिताभक्तिनिर्भराः / सावधानेन मनसा यान्ति पद्माटदीस्थलम्
তাঁৰ প্ৰভাৱত মোহিত, শুদ্ধবেশধাৰী আৰু ললিতাভক্তিত নিমগ্ন নাৰীসকল মহাপদ্ম অৰণ্যভূমিলৈ যাবলৈ সাৱধান মনৰে পদ্মাটদীস্থললৈ যায়।
Verse 65
न गन्तुं पारयत्येव सुरसिद्धनराः सुराः / ब्रह्मविष्णुमहेशास्तु शुद्धचित्ताः स्वभावतः / तदाज्ञया परं यान्ति महापद्माटवीस्थलम्
দেৱ, সিদ্ধ আৰু মানুহসকল তাত যাব নোৱাৰে; কিন্তু স্বভাৱতঃ শুদ্ধচিত্ত ব্ৰহ্মা, বিষ্ণু আৰু মহেশ তেওঁৰ আজ্ঞাৰে আগবাঢ়ি মহাপদ্ম অৰণ্যস্থললৈ যায়।
Verse 66
संसारिणश्च रागान्धाबहुसंकल्पकल्पनाः / महाकुलाश्च पुरुषा विकल्पज्ञानधूसराः
সংসাৰীসকল ৰাগত অন্ধ, বহু সংকল্প-কল্পনাত নিমগ্ন; আৰু মহাকুলৰ পুৰুষসকলেও বিকল্পময় জ্ঞানত ধূসৰ হৈ পৰে।
Verse 67
प्रभूतरागगहनाः प्रौढव्यामोहदायिनीम् / महाशृङ्गारपरिखान्तरितुं न विचक्षणाः
অতিশয় ৰাগত নিমগ্ন লোকসকল, প্ৰৌঢ় মোহ দানকাৰিণী সেই মহাশৃঙ্গাৰ-পরিখা অতিক্ৰম কৰিবলৈ সক্ষম নহয়।
Verse 68
यस्मादजेयसैन्दर्यस्त्रैलोक्यजनमोहनः / महाशृङ्गारपरिखाधिकारी वर्तते स्मरः
কাৰণ অজেয় সৌন্দৰ্যধাৰী, ত্ৰিলোকৰ জনক মোহিত কৰা স্মৰেই মহাশৃঙ্গাৰ-পরিখাৰ অধিকারী।
Verse 69
तस्य सर्वमतिक्रम्य महतामपि मोहनम् / महापद्माटवीं गन्तुं न को ऽपि भवति क्षमः
তাৰ সকলো মোহ—যি মহাত্মাসকলকো মোহিত কৰে—অতিক্ৰম কৰি মহাপদ্মাটবীলৈ যাবলৈ কোনোও সক্ষম নহয়।
Verse 70
अथ शृङ्गारशालस्यान्तराले सप्तयोजने / चिन्तामणिगृहं नाम चक्रराजमहालयः
তাৰপিছত শৃঙ্গাৰ-শালাৰ অন্তৰালত সাত যোজন দূৰত ‘চিন্তামণি-গৃহ’ নামে চক্ররাজৰ মহা-আলয় আছে।
Verse 71
तन्मध्यभूः समस्तापि परितो रत्नभूषिता / महापद्माटवी नाम सर्वसौभाग्यदायिनी
তাৰ সমগ্ৰ মধ্যভূমি চাৰিওফালে ৰত্নে বিভূষিত; সেয়া ‘মহাপদ্মাটবী’ নামে খ্যাত আৰু সৰ্ব সৌভাগ্যদায়িনী।
Verse 72
शृङ्गाराख्यामहाकालपर्यन्तं गोपुरं मुने / चतुर्दिक्ष्वप्येवमेव गोपुराणां व्यवस्थितिः
হে মুনি! শৃঙ্গাৰ নামৰ গোপুৰৰ পৰা মহাকাল পৰ্যন্ত গোপুৰ আছে; চাৰিও দিশতো একেদৰে গোপুৰসমূহৰ ব্যৱস্থা স্থিৰ।
Verse 73
सर्वदिक्षु तदुक्तानि गोपुराणिशत मुने / शालास्तु विंशतिः प्रोक्ताः पञ्चसंख्याधिकाः शुभाः
হে মুনি! সকলো দিশতে কোৱা গোপুৰ একশ; আৰু শুভ শালাসমূহ বিশ বুলি কোৱা হৈছে, তাত পাঁচ অধিক।
Verse 74
सर्वेषामपि शालानां मूलं योजनसंमितम् / पद्माटवीस्थलं वक्ष्ये सावधानो मुने शृणु
সকলো শালাৰ মূল (ভিত্তি) এক যোজন পৰিমিত। এতিয়া পদ্মাটবীৰ স্থান ক’ম; হে মুনি, সাৱধান হৈ শুনা।
Verse 75
समस्तरत्नखचिते तत्र षड्योजनान्तरे / परितस्थलपद्मानि महाकाण्डानि संति वै
সকলো ৰত্নে খচিত সেই ঠাইত, ছয় যোজন অন্তৰত, চাৰিওফালে ভূমিস্থ পদ্ম আৰু সিহঁতৰ মহাকাণ্ড আছে।
Verse 76
काण्डास्तु योजनायामा मृदुभिः कण्टकैर्वृताः / पत्राणि तालदशकमात्रायामानि संति वै
সেই কাণ্ডসমূহ এক যোজন দীঘল আৰু মৃদু কণ্টকেৰে আৱৃত; সিহঁতৰ পাতা দহ তাল পৰিমাণ দীঘল।
Verse 77
केसराश्च सरोजानां पञ्चतालसमायताः / दशतालसमुन्नम्रः कर्णिकाः परिकीर्तिताः
পদ্মফুলৰ কেশৰ পাঁচ তাল পৰ্যন্ত বিস্তৃত, আৰু তাৰ কৰ্ণিকা দহ তাল পৰ্যন্ত উচ্ছ বুলি কীৰ্তিত।
Verse 78
अत्यन्तकोमलान्यत्र सदा विकसितानि च / नवसौरभहृद्यानि विशङ्कटदलानि च / बहुशः संति पद्मानि कोडीनामपि कोडिशः
তাত পদ্মবোৰ অতিশয় কোমল, সদায় বিকশিত; নৱ সুগন্ধে হৃদয়হাৰী আৰু বিস্তৃত পাঁহিযুক্ত; কোটিৰো কোটি সংখ্যাত অগণিত পদ্ম আছে।
Verse 79
महापद्माडवीकक्ष्यापूर्वभागे घटोद्भव / क्रोशोन्नतो वह्निरूपो वर्तुलाकारसंस्थितः
হে ঘটোদ্ভৱ! মহাপদ্ম-অটবীৰ কক্ষ্যাৰ পূৰ্বভাগত এক ক্রোশ উচ্ছ, অগ্নিৰূপ, বৃত্তাকাৰে স্থিত (তেজ) আছে।
Verse 80
अर्द्धयोजनविस्तारः कलाभिर्दशभिर्युतः / अर्घ्यपात्रमहाधारो वर्तते कुम्भसम्भव
হে কুম্ভসম্ভৱ! সি অর্ধযোজন বিস্তৃত, দহ কলাৰে যুক্ত, আৰু অৰ্ঘ্যপাত্ৰৰ মহাধাৰ ৰূপে বৰ্তমান।
Verse 81
तदाधारस्य परितः शक्तयोदीप्तविग्रहाः / धूम्रार्चिःप्रमुखा भान्ति कला दश विभावसोः
সেই আধাৰৰ চাৰিওফালে দীপ্তবিগ্ৰহা শক্তিসকল—ধূম্ৰাৰ্চি প্ৰমুখ—বিভাৱসুৰ দহ কলাৰূপে জ্যোতিৰে ভাসে।
Verse 82
दीप्ततारुण्यलक्ष्मीका नानालङ्कारभूषिताः / आधाररूपं श्रीमन्तं भगवन्तं हविर्भुजम् / परिष्वज्यैव परितो वर्तन्ते मन्मथालसाः
দীপ্ত যৌৱন-লক্ষ্মীৰে উজ্জ্বল, নানা অলংকাৰৰে ভূষিতা সেই দেৱীগণে আধাৰ-ৰূপ শ্ৰীমান ভগৱান হৱিৰ্ভুজ অগ্নিক আলিঙ্গন কৰি, মন্থথ-ভাবত মগ্ন হৈ চাৰিওফালে বিচৰণ কৰে।
Verse 83
धूम्रार्चिरुष्णा ज्वलिनी ज्वालिनी विस्फुलिङ्गिनी / सुश्रीःसुरूपा कपिला हव्यकव्यवहेतिच / एता दशकलाः प्रोक्ता वह्नेराधाररूपिणः
ধূম্ৰাৰ্চি, উষ্ণা, জ্বলিনী, জ্বালিনী, বিস্ফুলিঙ্গিনী, সুশ্ৰী, সুৰূপা, কপিলা, হব্যবহা আৰু কব্যবহা—এই দহটা কলা আধাৰ-ৰূপ অগ্নিৰ বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 84
तत्राधारे स्थितो देवः पात्ररूपं समाश्रितः / सूर्यस्त्रिलोकीतिमिरप्रध्वंसप्रथितोदयः
সেই আধাৰত দেৱ স্থিত হৈ পাত্ৰৰূপ আশ্ৰয় কৰে; তেওঁৱেই সূৰ্য, যাঁৰ প্ৰসিদ্ধ উদয়ে ত্ৰিলোকৰ তিমিৰ ধ্বংস কৰে।
Verse 85
सूर्यात्मकं तु तत्पात्रं सार्द्धयोजनमुन्नतम् / योजनायामविस्तारं महाज्योतिः प्रकाशितम्
সেই পাত্ৰ সূৰ্যাত্মক; তাৰ উচ্চতা সাৰ্ধ যোজন আৰু বিস্তাৰ এক যোজন; ই মহাজ্যোতিত প্ৰকাশিত।
Verse 86
तत्पात्रात्परितः सक्तवपुषः पुत्रिका इव / वर्तन्ते द्वादश कला अतिभास्वररोचिषः
সেই পাত্ৰৰ চাৰিওফালে তাৰ সৈতে সংলগ্ন দেহধাৰী, কন্যাৰ দৰে, অতি ভাস্বৰ কান্তিযুক্ত বাৰটা কলা বিদ্যমান থাকে।
Verse 87
तपिनी तापिनी धूम्रा मरीचिर्ज्वलिनी रुचिः / सुषुम्णा भोगदा विश्वा बोधिनी धारिणी क्षमा
সেই তপিনী, তাপিনী, ধূম্ৰা, মৰীচি, জ্বলিনী আৰু ৰুচি; সেইয়েই সুষুম্না, ভোগদায়িনী, বিশ্বৰূপা, বোধিনী, ধাৰিণী আৰু ক্ষমাস্বৰূপা।
Verse 88
तस्मिन्पात्रे परानन्दकारणं परमामृतम् / सर्वौंषधि रसाढ्यं च हृद्यसौरभसंयुतम्
সেই পাত্ৰত পৰমানন্দৰ কাৰণ সেই পৰম অমৃত আছিল; ই সৰ্ব ঔষধিৰ ৰসে সমৃদ্ধ আৰু হৃদয়গ্ৰাহী সৌৰভেৰে যুত আছিল।
Verse 89
नीलोत्पलैश्च कह्लारैरम्लानैरतिसौरभैः / वास्यमानं सदा हृद्यं शीतलं लघु निर्मलम्
নীল পদ্ম আৰু কহ্লাৰ ফুলে—অম্লান আৰু অতিসৌৰভযুক্ত—ই সদা সুবাসিত আছিল; হৃদয়গ্ৰাহী, শীতল, লঘু আৰু নির্মল।
Verse 90
चलद्वीचिशतोदारं ललिताब्यर्चनोचितम् / सदा शब्दायमानं च भासतेर्ऽचनकारणम्
শত শত চলমান ঢৌৱে ই উদাৰ শোভাৰে বিস্তৃত, ললিতা দেৱীৰ অৰ্চনাৰ যোগ্য; আৰু সদা ধ্বনিত হৈ দিৱ্য দীপ্তিৰ অৰ্চনাৰ কাৰণৰূপে ভাসিছিল।
Verse 91
तदर्घ्यममृतं प्रोक्तं निशाकरकलामयम् / तस्मिंस्तनीयसीर्नौङ्का मणिकॢप्ताः समास्थिताः / निशाकरकला हृद्याः क्रीडन्ति नवयौवनाः
সেই অৰ্ঘ্যক অমৃত বুলি কোৱা হৈছে, যি নিশাকৰ (চন্দ্ৰ) কলাৰে গঠিত। তাত মণিৰে সজোৱা অতি সূক্ষ্ম নাওকাবোৰ স্থাপিত আছিল; চন্দ্ৰকলাৰ দৰে হৃদয়হাৰী নবযৌৱনাসকল তাত ক্ৰীড়া কৰিছিল।
Verse 92
अमृता मानदा पूष्णा तुष्टिः पुष्टी रतिर्धृतिः / शशिनी चन्द्रिका कान्तिर्ज्योत्स्ना श्रीः प्रीतिरङ्गदा
অমৃতা, মানদা, পূষ্ণা, তুষ্টি, পুষ্টি, ৰতি আৰু ধৃতি; লগতে শশিনী, চন্দ্ৰিকা, কান্তি, জ্যোৎস্না, শ্ৰী, প্ৰীতি আৰু অঙ্গদা—এইবোৰ দিৱ্য কলা বুলি কীৰ্তিত।
Verse 93
पूर्णा पूर्णामृता चेति कलाः पीयूष रोचिषः / नवयौवनसंपूर्णाः सदा प्रहसिताननाः
‘পূৰ্ণা’ আৰু ‘পূৰ্ণামৃতা’ নামে অমৃত-প্ৰভাময় কলাসমূহ; নবযৌৱনে সম্পূৰ্ণ আৰু সদা প্ৰহসিত মুখবিশিষ্ট।
Verse 94
पुष्टिरृद्धिः स्थितिर्मेधा कान्तिर्लक्ष्मीर्द्युतिर्धृतिः / जरा सिद्धिरिति प्रोक्ताः क्रीडन्ति ब्रह्मणः कलाः
পুষ্টি, ঋদ্ধি, স্থিতি, মেধা, কান্তি, লক্ষ্মী, দ্যুতি, ধৃতি, জৰা আৰু সিদ্ধি—এনেদৰে কোৱা হৈছে; এইবোৰ ব্ৰহ্মাৰ কলা, ক্ৰীড়া কৰে।
Verse 95
स्थितिश्च पालिनी शान्तिश्चेश्वरी ततिकामिके / वरदाह्लादिनी प्रीतिर्दीर्घा चेति हरेः कलाः
স্থিতি, পালিনী, শান্তি, ঈশ্বৰী, ততিকামিকা, বৰদা, আহ্লাদিনী, প্ৰীতি আৰু দীৰ্ঘা—এইবোৰ হৰিৰ কলা বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 96
तीक्ष्णा रौद्री भया निद्रा तन्द्रा क्षुत्क्रोधिनी त्रपा / उत्कारी मृत्युरप्येता रोद्ध्र्यस्तत्र स्थिताः कालाः
তীক্ষ্ণা, ৰৌদ্ৰী, ভয়া, নিদ্ৰা, তন্দ্ৰা, ক্ষুৎ, ক্ৰোধিনী, ত্ৰপা, উৎকাৰী আৰু মৃত্যু—এইবোৰো তাত অৱস্থিত ৰোধকাৰী কালশক্তি।
Verse 97
ईश्वरस्य कलाः पीताः श्वेताश्चैवारुणाः सिताः / चतस्रेव प्रोक्तास्तु शङ्करस्य कला अथ
ঈশ্বৰৰ কলা পীত, শ্বেত, অৰুণ আৰু শুভ্ৰ—এই চাৰিটিকেই শংকৰৰ কলা বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 98
निवृत्तिश्च प्रतिष्ठा च त्रिद्या शान्तिस्तथैव च / इन्दिरा दीपिका चैव रेचिका चैव मोचिका
নিবৃত্তি, প্ৰতিষ্ঠা, ত্ৰিদ্যা আৰু শান্তি; লগতে ইন্দিৰা, দীপিকা, ৰেচিকা আৰু মোচিকা—এই নামসমূহ কোৱা হৈছে।
Verse 99
परा सूक्ष्मा च विन्ध्यारे तथा सूक्ष्मामृता कला / ज्ञानामृता व्याधिनी च व्यापिनी व्योमरूपिका / एतां षोडश संप्रोक्तास्तत्र क्रीडन्ति शक्तयः
পৰা, সূক্ষ্মা, বিন্ধ্যাৰে আৰু সূক্ষ্মামৃত কলা; জ্ঞানামৃতা, ব্যাধিনী, ব্যাপিনী, ব্যোমৰূপিকা—এইদৰে ষোলটা কোৱা হৈছে; তাত শক্তিসকল ক্ৰীড়া কৰে।
Verse 100
रुद्रनौकासमारूढास्ततश्चेतश्च चञ्चलाः / शक्तिरुपेण खेलन्ति तत्र विद्याः सहस्रशः
ৰুদ্ৰ-নৌকাত আৰূঢ় হ’লে চিত্ত চঞ্চল হয়; তাত সহস্ৰ সহস্ৰ বিদ্যা শক্তিৰূপে ক্ৰীড়া কৰে।
Verse 101
अर्घ्यसंशोधनार्थाय कल्पिताः परमेष्ठिना / तदर्घ्यममृतं पीत्वा सदा माद्यन्ति शक्तयः
অৰ্ঘ্য শোধনৰ বাবে পৰমেষ্ঠীয়ে তেওঁলোকক কল্পনা কৰিলে; সেই অৰ্ঘ্যৰূপ অমৃত পান কৰি শক্তিসকল সদা আনন্দমদত মত্ত থাকে।
Verse 102
महापद्माटवीवासा महाचक्रस्थिता अपि / मुहुर्मुहुर्नवनवं मुहुस्चाबद्धसौरभम्
সেয়ে মহাপদ্ম অৰণ্যত বাস কৰিও মহাচক্ৰত স্থিত; বাৰে বাৰে নৱ-নৱ সৌৰভ অবিৰত প্ৰকাশ কৰে।
Verse 103
रत्नकुम्भसहस्रैश्च सुवर्णघटकोटिभिः / आपूर्यापूर्य सततं तदर्घ्यममृतं महत्
সহস্ৰ ৰত্নকুম্ভ আৰু কোটি স্বৰ্ণঘটৰে বাৰে বাৰে পূৰ্ণ কৰি, সেই মহান অমৃতময় অৰ্ঘ্য সদায় অৰ্পণ কৰা হয়।
Verse 104
चिन्तामणिगृहस्थानां परिचारकशक्तयः / अणिमादिकशक्तीनामर्घ्ययन्ति मदोद्धताः
চিন্তামণি-গৃহত থকা পৰিচাৰক শক্তিসকল, অণিমা আদি সিদ্ধিশক্তিৰে যুক্ত হৈ, উল্লাসোদ্ধতভাৱে অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰে।
Verse 105
महापद्माटवीकक्ष्यापूर्वभागेर्ऽघ्यकल्पनम् / इत्थ समीरितं पश्चात्तत्रान्यदपि कथ्यते
মহাপদ্ম অৰণ্যৰ কক্ষ্যাৰ পূৰ্বভাগত অৰ্ঘ্য-ব্যৱস্থা এইদৰে কোৱা হ’ল; পাছত তাত আন কথাও বৰ্ণিত হয়।
Frequently Asked Questions
No royal or sage vaṃśa is cataloged in the sampled scope of Adhyāya 35. The chapter is primarily a cosmographic and initiatory-topological description (kakṣyā-bheda, halls, lakes, guardianship) within Lalitopākhyāna, serving as spatial metadata rather than dynastic enumeration.
The sample gives architectural and spatial measures rather than planetary distances: e.g., other vāpikās described as roughly a krośa in extent, and the lake-bed depth indicated as four yojanas. These numbers function as sacral scale-markers for divine space rather than empirical astronomy.
The chapter foregrounds mantra-governed access and Śakti-mediated thresholds rather than a named yantra. Lalitā’s “mahattara mantra” is portrayed as the ambient power around the amṛta-vāpikā, while Tārā’s role as toraṇeśvarī encodes the Śākta principle that higher realms are entered through authorization, mantra, and guardianship—symbolizing inner ascent (siddhi, purification, and immortality as rasāyana).