Previous Verse
Next Verse

Shloka 83

दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्

Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds

धूम्रार्चिरुष्णा ज्वलिनी ज्वालिनी विस्फुलिङ्गिनी / सुश्रीःसुरूपा कपिला हव्यकव्यवहेतिच / एता दशकलाः प्रोक्ता वह्नेराधाररूपिणः

dhūmrārciruṣṇā jvalinī jvālinī visphuliṅginī / suśrīḥsurūpā kapilā havyakavyavahetica / etā daśakalāḥ proktā vahnerādhārarūpiṇaḥ

ধূম্ৰাৰ্চি, উষ্ণা, জ্বলিনী, জ্বালিনী, বিস্ফুলিঙ্গিনী, সুশ্ৰী, সুৰূপা, কপিলা, হব্যবহা আৰু কব্যবহা—এই দহটা কলা আধাৰ-ৰূপ অগ্নিৰ বুলি কোৱা হৈছে।

dhūmra-arciḥ-uṣṇāsmoky-flamed, hot
dhūmra-arciḥ-uṣṇā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootdhūmra (प्रातिपदिक) + arciṣ (प्रातिपदिक) + uṣṇa (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; descriptive compound: 'smoky-flamed and hot'
jvalinīJvalinī (the blazing one)
jvalinī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjvalinī (प्रातिपदिक; from √jval)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; name/epithet of a kalā
jvālinīJvālinī (the flaming one)
jvālinī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjvālinī (प्रातिपदिक; from √jval)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; name/epithet
visphuliṅginīVisphuliṅginī (spark-emitting)
visphuliṅginī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvisphuliṅginī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; 'sparkling one'
su-śrīḥSuśrī (the very splendid)
su-śrīḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + śrī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; 'good/beautiful splendour' as epithet
su-rūpābeautiful in form
su-rūpā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsu (अव्यय) + rūpa (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; 'beautiful-formed'
kapilāKapilā (tawny one)
kapilā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkapila (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; name/epithet
havya-kavya-vahācarrier of havya and kavya offerings
havya-kavya-vahā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roothavya (प्रातिपदिक) + kavya (प्रातिपदिक) + vahā (प्रातिपदिक; from √vah)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; dvandva: havya-kavya (oblations for gods and ancestors) + vahā 'carrier'
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
FormQuotative particle (इति-निपात)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय)
etāḥthese
etāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Bahuvacana; demonstrative pronoun
daśa-kalāḥten kalās (parts/energies)
daśa-kalāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdaśa (संख्या) + kalā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Bahuvacana; dvigu: 'ten kalās'
proktāḥare declared
proktāḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
FormPast passive participle (क्त), Strīliṅga, Prathamā, Bahuvacana; 'are said/declared'
vahneḥof Agni
vahneḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootvahni (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Ṣaṣṭhī (6th/षष्ठी), Ekavacana
ādhāra-rūpiṇaḥof the support-formed (one)
ādhāra-rūpiṇaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootādhāra (प्रातिपदिक) + rūpin (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Ṣaṣṭhī, Ekavacana; qualifying vahneḥ: 'of (him) whose form is support'