Sukta 34
Rishi: Atharvanic tradition (speculative-ritual hymn)
Devata: Brahmaudana / Yajña personified (ritual entity as devatā)
Chandas: Mixed/prose-like anuṣṭubh-adjacent; treated as mantraic statement (not a strict RV-style stanza)
এই সূক্তে ৰন্ধা ওদন (ব্ৰহ্মৌদন/বিষ্টাৰিণ)ক যজ্ঞৰ নিজ দেহ বুলি একাত্ম কৰি পবিত্ৰ কৰা হৈছে—ছন্দসমূহ তাৰ পাখি, সত্য তাৰ মুখ, আৰু তপস তাৰ সৃজনশীল উষ্মা। অভিষিক্ত আহাৰখন ব্ৰাহ্মণসকলৰ মাজত স্থাপন কৰি, স্তোত্ৰটোৱে পোষণক যজ্ঞসিদ্ধিলৈ বিস্তাৰিত কৰিব বিচাৰে—সমৃদ্ধি, “লোকজয়ী” পুণ্য, আৰু স্বৰ্গলৈ নিবলৈ সক্ষম ফলপ্ৰদ শক্তি—আৰু একে সময়তে যজমানৰ ওপৰত কোনো ক্ষতিকাৰক প্ৰত্যাঘাত নপৰে বুলি স্পষ্টভাৱে নিবাৰণ কৰে।
Mantras
Mantra 1
ब्रह्मौदनम्। छन्दां॑सि प॒क्षौ मुख॑मस्य स॒त्यं वि॑ष्टा॒री जा॒तस्तप॒सोऽधि॑ य॒ज्ञः
ব্ৰহ্মৌদন (ব্ৰাহ্মণ-অন্নপায়স): ছন্দসমূহ তাৰ দুটা পাখি; সত্য তাৰ মুখ। তপস্যাৰ পৰা জন্ম লৈ, বিস্তাৰিত হৈ, সেই ওপৰত যজ্ঞ উদিত হৈছে।
Mantra 2
अ॒न॒स्थाः पू॒ताः पव॑नेन शु॒द्धाः शुच॑यः॒ शुचि॒मपि॑ यन्ति लो॒कम्। नैषां शि॒श्नं प्र द॑हति जा॒तवे॑दाः स्व॒र्गे लो॒के ब॒हु स्त्रैण॑मेषाम्
অস্থিহীনসকল, পৱিত্ৰ কৰা, পাৱনে (পৱিত্ৰকাৰী বায়ু) দ্বাৰা শুদ্ধ—এই শুচিসকল শুচি লোকলৈ গমন কৰে। জাতবেদা (অগ্নি) সিহঁতৰ শিশ্ন দগ্ধ নকৰে; স্বৰ্গলোকত সিহঁতৰ বাবে নাৰীৰ অংশ বহুল।
Mantra 3
वि॒ष्टा॒रिण॑मोद॒नं ये पच॑न्ति॒ नैना॒नव॑र्तिः सचते क॒दा च॒न। आस्ते॑ य॒म उप॑ याति दे॒वान्त्सं ग॑न्ध॒र्वैर्मदते सो॒म्येभिः॑
যিসকলে বিষ্টাৰিণ অদন (ওদন) ৰান্ধে, তেওঁলোকক ‘অনাবর্তি’ (পুনৰ-নাহি-ফেৰা) কেতিয়াও লগ নধৰে। যম তাত আসীন থাকে; দেৱলোকলৈ ওচৰ চাপি যায়, আৰু গন্ধৰ্বসকলৰ সৈতে সোম্য আনন্দত মত্ত হয়।
Mantra 4
वि॒ष्टा॒रिण॑मोद॒नं ये पच॑न्ति॒ नैना॑न् य॒मः परि॑ मुष्णाति॒ रेतः॑ । र॒थी ह॑ भू॒त्वा र॑थ॒यान॑ ईयते प॒क्षी ह॑ भू॒त्वाति॒ दिवः॒ समे॑ति
যিসকলে বিষ্টাৰিণ অদন ৰান্ধে, যমে তেওঁলোকৰ ৰেতঃ (বীজ/বংশশক্তি) কেঢ়ি ননিয়ে। ৰথী হৈ ৰথযান-পথে আগবাঢ়ে; পক্ষী হৈ দিৱঃৰ ওপৰলৈও গৈ সমাগত হয়।
Mantra 5
ष॒ य॒ज्ञानां॒ वित॑तो॒ वहि॑ष्ठो विष्टा॒रिणं॑ प॒क्त्वा दि॒वमा विवे॑श । आ॒ण्डीकं॑ कुमु॑दं॒ सं त॑नोति॒ बिसं॑ शा॒लूकं॒ शफ॑को मुला॒ली। ए॒तास्त्वा॒ धारा॒ उप॑ यन्तु॒ सर्वाः॑ स्व॒र्गे लो॒के मधु॑म॒त् पिन्व॑माना॒ उप॑ त्वा तिष्ठन्तु पुष्क॒रिणीः॒ सम॑न्ताः
যজ্ঞসমূহৰ ভিতৰত সৰ্বোত্তম বাহক, যজ্ঞ-বিস্তাৰ (বিতত) হ’লে সি অতি উত্তমভাৱে বহন কৰে; ‘বিষ্টাৰিণ’ক পকাই সি দ্যুলোকত প্ৰৱেশ কৰিলে। আণ্ডীক, কুমুদ—এইবোৰ সি বিস্তাৰ কৰে; বিস, শালূক, শফক, মুলালী। এই সকলো ধাৰা তোমাৰ ওচৰলৈ আহক—স্বৰ্গলোকত মধুময় মাধুৰ্যৰে ফুলে-ফলে ভৰি উঠি; আৰু চাৰিওফালে পদ্ম-পুষ্কৰিণীসমূহ তোমাৰ কাষত স্থিৰ হৈ থাকক।
Mantra 6
घृ॒तह्र॑दा॒ मधु॑कूलाः॒ सुरो॑दकाः क्षी॒रेण॑ पू॒र्णा उ॑द॒केन॑ द॒ध्ना। ए॒तास्त्वा॒ धारा॒ उप॑ यन्तु॒ सर्वाः॑ स्व॒र्गे लो॒के मधु॑म॒त् पिन्व॑माना॒ उप॑ त्वा तिष्ठन्तु पुष्क॒रिणीः॒ सम॑न्ताः
ঘৃত-হ্ৰদযুক্ত, মধুময় কূলযুক্ত, সুৰা-জলযুক্ত—ক্ষীৰে পূৰ্ণ, উদকে পূৰ্ণ, দধ্না পূৰ্ণ। এই সকলো ধাৰা তোমাৰ ওচৰলৈ আহক—স্বৰ্গলোকত মধুময় মাধুৰ্যৰে ফুলে-ফলে ভৰি উঠি; আৰু চাৰিওফালে পদ্ম-পুষ্কৰিণীসমূহ তোমাৰ কাষত স্থিৰ হৈ থাকক।
Mantra 7
च॒तुरः॑ कु॒म्भांश्च॑तु॒र्धा द॑दामि क्षी॒रेण॑ पू॒र्नाँ उ॑द॒केन॑ द॒ध्ना। ए॒तास्त्वा॒ धारा॒ उप॑ यन्तु॒ सर्वाः॑ स्व॒र्गे लो॒के मधु॑म॒त् पिन्व॑माना॒ उप॑ त्वा तिष्ठन्तु पुष्क॒रिणीः॒ सम॑न्ताः
চাৰিটা কুম্ভ চাৰিধৰণে মই স্থাপন কৰোঁ—ক্ষীৰে পূৰ্ণ, উদকে পূৰ্ণ, দধ্না পূৰ্ণ। এই সকলো ধাৰা তোমাৰ ওচৰলৈ আহক—স্বৰ্গলোকত মধুময় মাধুৰ্যৰে ফুলে-ফলে ভৰি উঠি; আৰু চাৰিওফালে পদ্ম-পুষ্কৰিণীসমূহ তোমাৰ কাষত স্থিৰ হৈ থাকক।
Mantra 8
इ॒ममो॑द॒नं नि द॑धे ब्राह्म॒णेषु॑ विष्टा॒रिणं॑ लोक॒जितं॑ स्व॒र्ग॑म्। स मे॒ मा क्षे॑ष्ट स्व॒धया॒ पिन्व॑मानो वि॒श्वरू॑पा धे॒नुः का॑म॒दुघा॑ मे अस्तु
এই অন্ন (ওদন) মই ব্ৰাহ্মণসকলৰ মাজত স্থাপন কৰিলোঁ—বিস্তাৰকাৰী, লোকজয়ী, স্বৰ্গলৈ নেয়া। ই মোক ক্ষতি নকৰক; নিজৰ স্বধাৰে ফুলে-ফেঁপে উঠি, মোৰ বাবে বিশ্বৰূপা ধেনু হওক—কামদুঘা, সকলো কামনা দুহি দিয়া।
Frequently Asked Questions
It is cooked odana (porridge/boiled rice) treated as brahman-filled and identified with Yajña’s own body, so the food becomes a carrier of ritual power and merit.
The hymn sacralizes the offering by giving it a cosmic-ritual anatomy: chandas (metres) provide structure and ‘wings,’ satya (truth) is the validating ‘mouth,’ and tapas is the generating heat that makes yajña effective.
It is a protective clause ensuring the charged offering does not rebound negatively on the patron—i.e., the consecration is safe, properly transferred, and yields benefit rather than ritual fault or backlash.
Ask anything about Sukta 34 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.