Sutra 19
Devanagari script
शृङ्गिदंष्ट्रिभ्यामन्योन्यं घातयतस्तच्च तावच्च दण्डः ॥ कZ_०४.१३.१९ ॥
Transliteration
śṛṅgidaṃṣṭribhyām anyonyaṃ ghātayatas tacca tāvacca daṇḍaḥ
Translation
শিং থকা আৰু দংষ্ট্ৰাযুক্ত জন্তুবোৰক পৰস্পৰে পৰস্পৰক মাৰিবলৈ লগালে, প্ৰতিটো ক্ষেত্ৰতে একে পৰিমাণৰ দণ্ড হ’ব।
Word by Word
शृङ्गिa horned one (animal)
शृङ्गि:
TypeNoun/Adjective
Rootशृङ्गिन्
Formप्रथमा-एकवचनम् (पुं); विशेषणरूपेण ‘शृङ्गयुक्तः/शृङ्गी’
दंष्ट्रिa tusked/fanged one (animal)
दंष्ट्रि:
TypeNoun/Adjective
Rootदंष्ट्रिन्
Formप्रथमा-एकवचनम् (पुं); विशेषणरूपेण ‘दंष्ट्रायुक्तः/दंष्ट्रि’
भ्याम्by/with the two (instrumental dual ending)
भ्याम्:
TypeParticle (case-ending)
Root(सर्वनाम/प्रातिपदिक-समुच्चय)
Formतृतीया/सप्तमी-द्विवचन-प्रत्ययः; अत्र तृतीया-द्विवचनम् (करणे) — ‘(ताभ्याम्) शृङ्गिदंष्ट्रिभ्याम्’
अन्योन्यम्each other; mutually
अन्योन्यम्:
TypePronoun/Adverbial (reciprocal)
Rootअन्योन्य
Formद्वितीया-एकवचनम्; क्रियाविशेषणवत् ‘परस्परम्’
घातयतः(the two) cause (each other) to be struck/killed; make fight
घातयतः:
TypeVerb
Rootघातय् (णिच्) < हन्
Formलट्, प्रथमा-द्विवचनम्, परस्मैपदम्; णिच्-प्रयोगः (causative) — ‘(तौ) घातयतः’ = ‘cause to strike/kill’
तत्that; in that case
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्; अत्र ‘तत् (दण्डः)’ इति निर्देशः
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चय-अव्ययम्
तौthose two (persons)
तौ:
TypePronoun
Rootतद्
Formपुं, प्रथमा-द्विवचनम्; ‘those two’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चय-अव्ययम्
तावत्to that extent; so much
तावत्:
TypeAdverb/Quantifier
Rootतावत्
Formपरिमाणवाचक-अव्ययम्; ‘so much/that much’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चय-अव्ययम्
दण्डःpunishment; penalty (fine)
दण्डः:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formप्रथमा-एकवचनम् (पुं); दण्ड (राजदण्ड/दण्डविधान)
Entities Mentioned
A
animal owner/instigator (implicit)H
horned animalsF
fanged animalsFAQs
It creates predictable violence, public disorder, and property loss; penalizing instigation discourages organized cruelty and risk.
A standardized proportional schedule—penalties mirror the harm/valuation rules applied in related cases.