Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21

भूतेश भगवान्विष्णुर्दैत्यानामन्तकाग्रणीः । स कस्माद्द्वारकां हित्वा प्रभासक्षेत्रमाश्रितः

bhūteśa bhagavānviṣṇurdaityānāmantakāgraṇīḥ | sa kasmāddvārakāṃ hitvā prabhāsakṣetramāśritaḥ

«يا ربَّ الكائنات، إنَّ بهاگَفان ڤِشنو—المتقدّم في إهلاكِ الدَّيتْيَة—لِمَ تركَ دُوارَكا ولاذَ بحقلِ برابهاسا المقدّس؟»

भूतेशO Lord of beings
भूतेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभूतेश (प्रातिपदिक: भूत + ईश)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (भूतानाम् ईशः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन
भगवान्the Lord
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
विष्णुःViṣṇu
विष्णुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘भगवान्’ इत्यस्य अप्पोजिशन्
दैत्यानाम्of the demons
दैत्यानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
अन्तक-अग्रणीःthe foremost destroyer (of demons)
अन्तक-अग्रणीः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootअन्तक (प्रातिपदिक) + अग्रणी (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (अन्तकः इव/अन्तकस्य अग्रणीः—‘leader as death’); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘विष्णुः’ इत्यस्य विशेषणम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
कस्मात्from what (cause)/why
कस्मात्:
Apadana (Source/Reason/अपादान)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; प्रश्नार्थक
द्वारकाम्Dvārakā
द्वारकाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्वारका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
हित्वाhaving left
हित्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootहा (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); ‘having abandoned’
प्रभास-क्षेत्रम्the Prabhāsa sacred field
प्रभास-क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक) + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (प्रभासस्य क्षेत्रम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
आश्रितःhas resorted to
आश्रितः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-श्रि (धातु) → आश्रित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तरि प्रयोगः—‘has resorted to’

Devī (Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (in contrast to Dvārakā)

Type: kshetra

Scene: A questioning scene: the speaker addresses the Lord of beings, asking why Viṣṇu—slayer of Daityas—left Dvārakā and resorted to Prabhāsa; the imagery can foreshadow the coastal tīrtha and the transition from royal city to sacred field.

D
Devī
Ś
Śiva (Bhūteśa)
V
Viṣṇu
D
Daityas
D
Dvārakā
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

Even the supreme protector (Viṣṇu) honors the divine timing and sanctity of kṣetras; holy places are stages where cosmic purposes unfold.

Prabhāsa-kṣetra is foregrounded as significant enough to draw Viṣṇu away from Dvārakā.

None; it is a theological question that motivates the forthcoming māhātmya explanation.