Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

देवोद्यानानि रम्याणि नंदनं वनमेव च । स्वर्गस्थानानि रम्याणि तीर्थान्यायतनानि च । तानि सर्वाणि संत्यज्य प्रभासे तु रतिर्मम

devodyānāni ramyāṇi naṃdanaṃ vanameva ca | svargasthānāni ramyāṇi tīrthānyāyatanāni ca | tāni sarvāṇi saṃtyajya prabhāse tu ratirmama

بساتينُ الآلهةِ البهيّة—وغابةُ نندَنَ كذلك—ومنازلُ السماءِ المُبهِجة، ومواطنُ التيرثا (tīrtha) والمقاماتُ المقدّسة هناك؛ بعد أن أتركَها جميعًا، فإنّ سروري في برابهاسا وحده.

देवोद्यानानिdivine gardens
देवोद्यानानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + उद्यान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवानाम् उद्यानानि)
रम्याणिbeautiful
रम्याणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
नन्दनम्Nandana (garden)
नन्दनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनन्दन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (अत्र समुच्चयेन वस्तुनिर्देशः)
वनम्forest
वनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
स्वर्गस्थानानिheavenly abodes
स्वर्गस्थानानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक) + स्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वर्गस्य स्थानानि)
रम्याणिbeautiful
रम्याणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
तीर्थानिpilgrimage places
तीर्थानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
आयतनानिshrines/abodes
आयतनानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआयतन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
तानिthose (all those)
तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन (सर्वनाम)
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
संत्यज्यhaving abandoned
संत्यज्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + त्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), परस्मैपदी; ‘having abandoned’
प्रभासेin Prabhāsa
प्रभासे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषण-अव्यय (particle: but/indeed)
रतिःdelight/attachment
रतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ममmy
मम:
Shashthi-sambandha (Possessor/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन (genitive pronoun)

Śiva (deduced)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Varānanā

Scene: A visionary contrast: dazzling Nandana forest and celestial gardens appear like a tempting mirage, yet the speaker’s heart turns away, fixed on Prabhāsa’s sea-washed sanctuary; the composition centers on the coastal shrine as the true ‘heaven’.

P
Prabhāsa
N
Nandana (garden)
S
Svarga (heaven)
T
Tīrthas
Ā
Āyatanas (shrines)

FAQs

Heavenly pleasures are secondary to the liberating sanctity of a true tīrtha; Prabhāsa is valued above even svarga’s delights.

Prabhāsa-kṣetra is directly praised as the supreme object of divine delight, surpassing heavenly gardens and abodes.

None explicitly; the verse is a theological valuation encouraging devotion and pilgrimage to Prabhāsa over heavenly aspirations.