Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 55

त्वं तु मे भगिनी भार्या दुहिता बांधवी स्नुषा । अहं यज्ञपतिर्यज्वा त्वं च श्रद्धा सदक्षिणा

tvaṃ tu me bhaginī bhāryā duhitā bāṃdhavī snuṣā | ahaṃ yajñapatiryajvā tvaṃ ca śraddhā sadakṣiṇā

أنتِ لي كالأخت والزوجة والابنة والقريبة وكنّة البيت. وأنا ربُّ اليَجْنَا (yajña) والقائمُ به؛ وأنتِ الشَّرَدْها (śraddhā)؛ الإيمانُ الذي يسنده، ومعكِ الدَّكْشِنَا (dakṣiṇā)؛ العطيةُ الكهنوتيةُ المباركة.

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative, Singular
तुbut / indeed
तु:
Nipata (Discourse/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; contrastive particle
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन; Genitive, Singular
भगिनीsister
भगिनी:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootभगिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
भार्याwife
भार्या:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
दुहिताdaughter
दुहिता:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
बान्धवीfemale relative/kinswoman
बान्धवी:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootबान्धवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
स्नुषाdaughter-in-law
स्नुषा:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootस्नुषा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative, Singular
यज्ञपतिःlord of the sacrifice
यज्ञपतिः:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootयज्ञ + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative, Singular
यज्वाsacrificer / worshipper
यज्वा:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootयज् (धातु) + क्विप्/वन् (कृदन्त-प्रातिपदिक: यज्वन्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative, Singular (यजमान/यज्ञकर्ता)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative, Singular
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय; conjunction
श्रद्धाfaith
श्रद्धा:
Pratijna/Predicative (सम्बन्ध-वाचक)
TypeNoun
Rootश्रद्धा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular
सदक्षिणाwith (proper) dakṣiṇā / accompanied by offering-fee
सदक्षिणा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + दक्षिणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Nominative, Singular (श्रद्धा इति विशेषण)

Śiva (deduced from Prabhāsakṣetramāhātmya’s theistic framing and the I–you cosmic pairing)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Śiva and Devī appear as the presiding couple of a Vedic sacrifice: Śiva as yajamāna with ritual implements; Devī as embodied śraddhā holding a golden dakṣiṇā vessel, both radiant.

Ś
Śraddhā
D
Dakṣiṇā
Y
Yajña (sacrifice)

FAQs

Sacrifice becomes fruitful only when grounded in śraddhā (faith) and completed with dakṣiṇā (righteous giving).

Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsatīrtha) is the setting, where divine presence is taught through ritual symbolism.

The verse highlights dakṣiṇā as an essential component of yajña, alongside śraddhā.