Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 137

क्षेत्रं प्रभासिकं प्रोक्तं क्षेत्रज्ञोऽहं न संशयः । तत्र सोमेशनामाहमस्मिन्क्षेत्रं वरानने

kṣetraṃ prabhāsikaṃ proktaṃ kṣetrajño'haṃ na saṃśayaḥ | tatra someśanāmāhamasminkṣetraṃ varānane

لقد أُعلِن أنّ هذا هو الحقل المقدّس المسمّى «برابهاسا»؛ وأنا عارفُ هذا الحقل—لا ريب. وفي هذا الموضع الطاهر بعينه، يا ذات الوجه الحسن، أُعرَف باسم «سوميشا» (Somēśa).

क्षेत्रम्field; sacred place
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
प्रभासिकम्of Prabhāsa; Prabhāsic
प्रभासिकम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रभासिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying)
प्रोक्तम्is said; has been declared
प्रोक्तम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु) → प्रोक्त (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोग-सूचक
क्षेत्रज्ञःknower of the field
क्षेत्रज्ञः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र + ज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (क्षेत्रस्य ज्ञः)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
not; no
:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
सोमेश-नामnamed Someśa
सोमेश-नाम:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसोमेश (प्रातिपदिक) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सोमेशस्य नाम)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; निर्देशक-विशेषण
क्षेत्रम्field; sacred place
क्षेत्रम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
वराननेO fair-faced one
वरानने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवर + आनन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; कर्मधारय (वरम् आननं यस्याः)

Śiva

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Pārvatī (addressed as varānane)

Scene: Śiva, radiant and calm, gestures toward the coastal Prabhāsa shrine, declaring ‘I am the Knower here’; the Somēśa Liṅga shines beside him as the site’s heart.

P
Prabhāsa-kṣetra
S
Somēśa
P
Pārvatī

FAQs

A tīrtha is not only a location; it is sanctified by the living presence of the deity—here Śiva himself as the lord of Prabhāsa.

Prabhāsa-kṣetra, with Śiva worshipped specifically as Somēśa (Somnātha tradition).

No specific rite is mentioned; the verse provides identification of the deity and the sanctity of the kṣetra.