Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

मुक्त्वैकां गुरुशुश्रूषां नान्यत्किंचिदसौ द्विजः । अकरोच्छोभनं कर्म दिवाप्रभृति नित्यशः

muktvaikāṃ guruśuśrūṣāṃ nānyatkiṃcidasau dvijaḥ | akarocchobhanaṃ karma divāprabhṛti nityaśaḥ

ما عدا خدمةً واحدةً قدّمها لمعلّمه، لم يفعل ذلك البرهمن شيئاً آخر ذا قيمة. ومنذ انبلاج الفجر كان يواظب كلَّ يوم على سلوكٍ غير لائق وأعمالٍ فاسدة.

मुक्त्वाhaving abandoned
मुक्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वक्रिया
एकाम्one (only)
एकाम्:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
गुरुशुश्रूषाम्service to the teacher
गुरुशुश्रूषाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगुरु + शुश्रूषा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (गुरोः शुश्रूषा)
not
:
Avyaya (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
अन्यत्anything else
अन्यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
किंचित्something/anything
किंचित्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite)
असौhe
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
द्विजःthe brāhmaṇa
द्विजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अकरोत्did
अकरोत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
शोभनम्good/auspicious
शोभनम्:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootशोभन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
कर्मdeed
कर्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
दिवाby day
दिवा:
Kala (Time)
TypeIndeclinable
Rootदिवा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (by day/during daytime)
प्रभृतिfrom (then) onward
प्रभृति:
Apadana (Starting point)
TypeIndeclinable
Rootप्रभृति (अव्यय)
Formअव्यय (postposition/adverb) = 'from, starting with'
नित्यशःconstantly
नित्यशः:
Prakara (Manner)
TypeIndeclinable
Rootनित्यशस् (अव्यय)
Formरीत्यर्थक-अव्यय (adverb of manner/frequency)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A lone brāhmaṇa at daybreak, turning away from sacred duties; the light of dawn contrasts with his shadowed, improper acts—an ethical chiaroscuro.

G
guru

FAQs

Neglect of dharma—even with a token of good conduct—leads to habitual wrongdoing; sustained virtue is emphasized.

Indirectly, the Prabhāsakṣetra narrative frame; the moral biography supports the later sanctity of Śūlasthāna through Vālmīki’s transformation.

None; it highlights guru-sevā as a key dharmic value and contrasts it with daily misconduct.