Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

चमसैः पीतवन्तस्ते सोमं देवा महर्षयः । चमसोद्भेदनामेति तेन ख्यातं धरातले

camasaiḥ pītavantaste somaṃ devā maharṣayaḥ | camasodbhedanāmeti tena khyātaṃ dharātale

في ذلك الموضع شربت الآلهة والريشي العظام شراب السُّوما بمغارف الطقس (تشاماسا، camasa)؛ ومن ثمّ سُمّي «تشاماسودبهيدا»، وبهذا الاسم ذاع صيته على وجه الأرض.

चमसैःwith cups (camasas)
चमसैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचमस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
पीतवन्तःhaving drunk
पीतवन्तः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√पा (धातु) + क्तवत् (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; क्तवत्-प्रत्ययान्त कर्तरि, ‘पीताः’
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सर्वनाम
सोमम्Soma (nectar)
सोमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
देवाःthe gods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
महर्षयःgreat sages
महर्षयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहर्षि (प्रातिपदिक; महा + ऋषि)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्मधारयः ‘महान्तः ऋषयः’
चमसोद्भेदनामthe name ‘Camasodbheda’
चमसोद्भेदनाम:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचमस (प्रातिपदिक) + उद्भेद (प्रातिपदिक) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः ‘चमसोद्भेदस्य नाम’
एतिcomes/is (is called)
एति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√इ (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तेनtherefore/by that
तेन:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम
ख्यातम्is renowned
ख्यातम्:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Root√ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त, ‘प्रसिद्धम्’
धरातलेon the earth’s surface
धरातले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootधरातल (प्रातिपदिक; धरा + तल)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; तत्पुरुषः ‘धरायाः तलम्’

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Camasodbheda

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A Vedic sacrificial pavilion: devas and mahārṣis seated in rows, each holding a camasa (ladle/cup) raised to drink Soma; luminous Soma vessel at center; the landscape subtly marked as Camasodbheda.

D
Devas
M
Maharṣis
S
Soma
C
Camasa
C
Camasodbheda

FAQs

A tīrtha’s name and fame often preserve its ritual memory; sacred places are living archives of dharma and yajña.

Camasodbheda in Prabhāsa Kṣetra.

No direct injunction; it explains the site’s sanctity through Soma-related Vedic ritual performed by devas and sages.