Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 22›Shloka 24
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 24

Devanagari script

प्रभासं क्षेत्रमासाद्य संस्थिता कृतपर्वते । एवं कृतस्मरस्तत्र सर्वदेवनिषेवितः । मन्वंतरेस्मिन्यो देवि निर्दग्धो वडवाग्निना

Transliteration

prabhāsaṃ kṣetramāsādya saṃsthitā kṛtaparvate | evaṃ kṛtasmarastatra sarvadevaniṣevitaḥ | manvaṃtaresminyo devi nirdagdho vaḍavāgninā

Translation

ولمّا بلغ حقلَ برابهاسا المقدّس، استقرّ على جبل كْرِتَبارفَتا الطاهر. هناك، مُكرَّمًا ومخدومًا من جميع الآلهة، صار «مستعادَ الوعي»؛ وفي هذا المَنْوَنْتَرا نفسه، أيتها الإلهة، كان قد احترق بڤَدَڤاغني، نارِ البحرِ ذاتِ وجهِ الفرس.

Word by Word
प्रभासम्Prabhāsa
प्रभासम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
क्षेत्रम्the sacred field/place
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आसाद्यhaving reached
आसाद्य:
Kriya-viseshana (Adverbial to main action)
TypeIndeclinable
Rootआ + √सद् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive); ‘having reached’
संस्थिताःstayed/settled
संस्थिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootसम् + √स्था (धातु)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त; past passive participle) प्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; अर्थे—स्थिताः (having stayed/settled)
कृतपर्वतेat Kṛtapārvat(a) (place)
कृतपर्वते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृत (कृदन्त; √कृ क्त) + पर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुषः (कृत-पर्वत = Kṛtapārvat(a) as place-name)
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Manner)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus/in this manner)
कृतस्मरःone who had (thus) remembered/been mindful
कृतस्मरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृत (कृदन्त; √कृ क्त) + स्मर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (कृत-स्मरः = one who has made/experienced remembrance; epithet)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (there)
सर्वदेवनिषेवितःfrequented by all the gods
सर्वदेवनिषेवितः:
Visheshana (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक) + नि + √सेव् (धातु) क्त
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; तत्पुरुषः (सर्व-देव-निषेवितः = frequented/served by all gods)
मन्वन्तरेin (this) manvantara
मन्वन्तरे:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootमन्वन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Time/Location)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सर्वनाम
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)
देविO Goddess
देवि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
निर्दग्धःburnt up/consumed
निर्दग्धः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिर् + √दह् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)
वडवाग्निनाby the submarine fire
वडवाग्निना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवडवा (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; कर्मधारयः (वडवाग्निः = submarine fire)
Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narrator within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra; Kṛtapārva-ta

Type: peak

Skanda Dialogue

Listener: Devī (addressed as ‘O Goddess’)

Visual Art Cues

Scene: The Moon-god arrives at Prabhāsa and stands upon Kṛtapārva-ta; gods gather around in reverence; the vast ocean glimmers nearby, hinting at the hidden Vaḍavāgni beneath.

Characters & Entities
P
Prabhāsa
K
Kṛtapārva­ta
V
Vaḍavāgni

FAQs

Prabhāsa is portrayed as a divinely frequented kṣetra where cosmic events and personal purification are remembered and re-framed within Dharma.

Prabhāsa-kṣetra, especially the sacred mountain Kṛtapārva­ta within the Prabhāsa region.

No explicit rite is stated here; the verse sets the sacred location and mythic context that grounds later worship and austerity.

←Previous Verse
Next Verse→