Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 150

Devanagari script

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये ब्रह्मकुंडमाहात्म्ये ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पंचाशदु त्तरशततमोऽध्यायः

Transliteration

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṃḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmye brahmakuṃḍamāhātmye brahmeśvaramāhātmyavarṇanaṃnāma paṃcāśadu ttaraśatatamo'dhyāyaḥ

Translation

وهكذا ينتهي الفصلُ المئةُ والخمسون، المسمّى «وصفُ مجدِ براهْمِيشْفَرا»، ضمن Brahmakūṇḍa Māhātmya في Prabhāsa-kṣetra Māhātmya، في الكتاب السابع من Śrī Skanda Mahāpurāṇa، في Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उपसंहार/निदर्शन-अव्यय (quotative/closing particle)

• श्रीस्कांदे: in the venerable Skanda (Purāṇa)
• श्रीस्कांदे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्री + स्कन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन; समासः—श्री-स्कन्दः (honorific + name)

• महापुराणे: in the Mahāpurāṇa
• महापुराणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: महापुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—महत् + पुराण

• एकाशीतिसाहस्र्याम्: in the eighty-one-thousand (verses) [collection]
• एकाशीतिसाहस्र्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: एकाशीति + साहस्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; संख्याविशेषणम् (numerical descriptor)

• संहितायाम्: in the Saṃhitā
• संहितायाम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: संहिता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• सप्तमे: in the seventh
• सप्तमे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; क्रमवाचक (ordinal)

• प्रभासखण्डे: in the Prabhāsa section
• प्रभासखण्डे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—प्रभासस्य खण्डः

• प्रथमे: in the first
• प्रथमे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; क्रमवाचक

• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: in the Māhātmya of the Prabhāsa sacred field
• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + क्षेत्र + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—प्रभासक्षेत्रस्य माहात्म्यम्

• ब्रह्मकुण्डमाहात्म्ये: in the Māhātmya of Brahma-kuṇḍa
• ब्रह्मकुण्डमाहात्म्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्म + कुण्ड + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—ब्रह्मकुण्डस्य माहात्म्यम्

• ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: the narration of the greatness of Brahmeśvara
• ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: Karta (Title/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मेश्वर + माहात्म्य + वर्णन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; समासः—ब्रह्मेश्वरस्य माहात्म्यस्य वर्णनम्

• नाम: named
• नाम: Sambandha (Apposition marker)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय)
• Form: संज्ञासूचक-अव्यय (name-indicator particle)

• पंचाशत्: fifty
• पंचाशत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्चाशत् (प्रातिपदिक)
• Form: संख्याशब्दः (numeral), अव्ययवत् प्रयोगः; उत्तरपद-निर्देशक (part of ordinal formation)

• उत्तर: plus, additional
• उत्तर: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाववत्/विशेषणरूपेण (as qualifier in ordinal), ‘अधिक’ अर्थे

• शततमः: hundredth
• शततमः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शततम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; क्रमवाचक (ordinal)

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta (Title head/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन

Speaker

Colophon / Editorial

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Brahmakūṇḍa (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A manuscript-style closing tableau: a scribe’s palm-leaf/folio with the title ‘Brahmeśvara-māhātmya’ and the sacred geography of Prabhāsa faintly indicated—Somnātha coastline, a kuṇḍa, and a liṅga shrine—signaling completion of a chapter.

Characters & Entities

• Skanda Mahāpurāṇa
• Prabhāsa Khaṇḍa
• Prabhāsa-kṣetra Māhātmya
• Brahmakūṇḍa Māhātmya
• Brahmeśvara Māhātmya
• Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It is a textual colophon marking completion; its purpose is archival structure rather than instruction.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

It indexes the section devoted to Brahmakūṇḍa and Brahmeśvara in Prabhāsa-kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; this is a chapter-ending colophon naming the Māhātmya and chapter number.