Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 52

गयाश्राद्धं करोत्येकः पितृपक्षे नृपोत्तम । पश्यत्यन्यो हृषीकेशं चातुर्मास्यं समाहितः

gayāśrāddhaṃ karotyekaḥ pitṛpakṣe nṛpottama | paśyatyanyo hṛṣīkeśaṃ cāturmāsyaṃ samāhitaḥ

يا خيرَ الملوك، يقومُ أحدُهم بـ«غايا-شرادها» في «بيتريبكشا»؛ وآخرُ، بعقلٍ مُركَّز، يُبصرُ هريشيكيشا في «تشاتورماسيا»—وهذا يُعلَنُ أنه أعظمُ ثوابًا.

gayāśrāddhamthe Gayā śrāddha rite
gayāśrāddham:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootgayā-śrāddha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—गया + श्राद्ध (गयायां कृतं श्राद्धम्)
karotidoes, performs
karoti:
Kriyā (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (कृ धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
ekaḥone (person)
ekaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
pitṛpakṣein the fortnight of the ancestors (Pitṛpakṣa)
pitṛpakṣe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootpitṛ-pakṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; समासः—पितृ + पक्ष (पितॄणां पक्षः)
nṛpottamaO best of kings
nṛpottama:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootnṛpa-uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (8th/Vocative), एकवचन; समासः—नृप + उत्तम (श्रेष्ठो नृपः)
paśyatisees
paśyati:
Kriyā (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (दृश् धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
anyaḥanother (person)
anyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
hṛṣīkeśamHṛṣīkeśa
hṛṣīkeśam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roothṛṣīkeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
cāturmāsyamthe four-month period
cāturmāsyam:
Kriyāviśeṣaṇa (काल/अवधि)
TypeNoun
Rootcāturmāsya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
samāhitaḥconcentrated
samāhitaḥ:
Karta-guṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootsam-ā-dhā (सम्+आ+धा धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (अन्यः)

Skanda (deduced; vocative nṛpottama indicates a king as listener, but not named here)

Tirtha: Hṛṣīkeśa-darśana (Cāturmāsya) contrasted with Gayā-śrāddha (Pitṛpakṣa)

Type: kshetra

Listener: nṛpottama (best of kings)

Scene: A royal listener addressed (‘nṛpottama’) while two scenes unfold: pilgrims performing Gayā-śrāddha with piṇḍa offerings on riverbank; and a composed devotee beholding Hṛṣīkeśa in temple during Cāturmāsya, suggesting a higher, more luminous fruit.

G
Gayā
Ś
Śrāddha
P
Pitṛpakṣa
H
Hṛṣīkeśa
C
Cāturmāsya

FAQs

Honoring ancestors is highly meritorious, yet devotion culminating in the Lord’s darśana is held to be the highest fruit.

Gayā is explicitly referenced for śrāddha; the verse ultimately glorifies Hṛṣīkeśa-darśana during Cāturmāsya.

Gayā-śrāddha performed in Pitṛpakṣa, contrasted with the Cāturmāsya practice of steady devotion leading to Hṛṣīkeśa’s vision.