Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 276›Shloka 276
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 276

Devanagari script

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्य एकादशरुद्रोत्पत्ति वर्णनं नाम षट्सप्तत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

Transliteration

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmya ekādaśarudrotpatti varṇanaṃ nāma ṣaṭsaptatyuttaradviśatatamo'dhyāyaḥ

Translation

وهكذا، في «سكاندا مهابورانا» الموقَّرة (Skanda Mahāpurāṇa)، ضمن السamhitā ذات الواحد والثمانين ألف بيت، في الكتاب السادس—«ناغارا خَنْدَه» (Nāgara Khaṇḍa)—وفي مَهاطميا حقل هاطاكيشڤرا المقدّس (Hāṭakeśvara)، يختتم الفصل السادس والسبعون بعد المئتين، المعنون «وصف تجلّي الرودرات الأحد عشر».

Word by Word
itithus
iti:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय; इति-निपात (quotative/closure)
śrī-skāṃdein the revered Skanda (Purāṇa)
śrī-skāṃde:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + skānda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; कर्मधारयः (श्रीमान् स्कन्दः/स्कन्दसम्बन्धि)
mahā-purāṇein the Mahāpurāṇa
mahā-purāṇe:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + purāṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; कर्मधारयः
ekāśīti-sāhasryāmin the eighty-one-thousand (collection)
ekāśīti-sāhasryām:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootekāśīti (संख्या-प्रातिपदिक) + sāhasrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; द्विगु-समासः (एकाशीतिसाहस्री = 81,000 (verses) collection)
saṃhitāyāmin the Saṃhitā
saṃhitāyām:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootsaṃhitā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
ṣaṣṭhein the sixth
ṣaṣṭhe:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootṣaṣṭha (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; क्रमवाचक (ordinal)
nāgara-khaṇḍein the Nāgara-khaṇḍa
nāgara-khaṇḍe:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootnāgara (प्रातिपदिक) + khaṇḍa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; तत्पुरुषः (नागरं खण्डम्)
hāṭakeśvara-kṣetra-māhātmyathe Māhātmya of Hāṭakeśvara-kṣetra
hāṭakeśvara-kṣetra-māhātmya:
Sambandha (Title/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roothāṭakeśvara (प्रातिपदिक) + kṣetra (प्रातिपदिक) + māhātmya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (हाटकेश्वरस्य क्षेत्रस्य माहात्म्यम्)
ekādaśa-rudra-utpattiorigin of the eleven Rudras
ekādaśa-rudra-utpatti:
Sambandha (Title/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootekādaśa (संख्या-प्रातिपदिक) + rudra (प्रातिपदिक) + utpatti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुषः (एकादशानां रुद्राणाम् उत्पत्तिः)
varṇanamdescription
varṇanam:
Sambandha (Title/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvarṇana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
nāmanamed
nāma:
Sambandha (Naming/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootnāma (अव्यय)
Formअव्यय; नाम-शब्दः (designation marker: 'called')
ṣaṭ-saptati-uttara-dviśatatamaḥthe 276th
ṣaṭ-saptati-uttara-dviśatatamaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootṣaṭsaptati (संख्या-प्रातिपदिक) + uttara (प्रातिपदिक) + dviśatatama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; संख्या-समासः/तत्पुरुषः (द्विशततमस्य उत्तरः षट्सप्ततिः = 276th)
adhyāyaḥchapter
adhyāyaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootadhyāya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
Speaker

Colophon (textual closure statement)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A manuscript colophon scene: palm-leaf or paper folios, a scribe concluding a chapter; in the background, a stylized map-like vignette of the Hāṭakeśvara sacred region and Rudra icons.

Characters & Entities
S
Skanda Purāṇa
N
Nāgara Khaṇḍa
H
Hāṭakeśvara-kṣetra
E
Ekādaśa Rudras

FAQs

This is a colophon; its purpose is bibliographic—marking the chapter’s completion and title rather than teaching doctrine directly.

Hāṭakeśvara-kṣetra, presented in the text as a sacred region whose māhātmya is being narrated.

None; the verse functions as a chapter-ending identification.

←Previous Verse
Next Verse→