Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 63

Devanagari script

अर्बुदस्य च यत्षड्भिस्तत्फलं च भविष्यति । वस्त्रापथस्य तिसृभिर्गंगायाः पंचभिश्च यत्

Transliteration

arbudasya ca yatṣaḍbhistatphalaṃ ca bhaviṣyati | vastrāpathasya tisṛbhirgaṃgāyāḥ paṃcabhiśca yat

Translation

وكذلك ينشأ ذلك الأجر نفسه كأنما أُدّيت ستّ زيارات إلى أربودا (Arbuda)، وثلاث زيارات إلى فستراپثا (Vastrāpatha)، وكأنما نِيلَ خمسُ مراتٍ من أجر الاغتسال في الغانغا المقدّسة—

Word by Word

• अर्बुदस्य: of Arbuda
• अर्बुदस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अर्बुद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• यत्: which / that (as stated)
• यत्: Pratipādya (Correlative/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• षड्भिः: by six
• षड्भिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: षष् (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषणम्

• तत्फलम्: that fruit/result
• तत्फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद्-फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तस्य फलम् इति षष्ठी-तत्पुरुषः

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• भविष्यति: will be / will occur
• भविष्यति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• वस्त्रापथस्य: of Vastrāpatha
• वस्त्रापथस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वस्त्र-अपथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; समासः—वस्त्राणाम् अपथः/पथः इति षष्ठी-तत्पुरुषः (तीर्थनाम)

• तिसृभिः: by three
• तिसृभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग-रूपम्, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषणम् (fem. instr. pl.)

• गंगायाः: of the Gaṅgā
• गंगायाः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: गंगा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• पंचभिः: by five
• पंचभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्चन् (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषणम्

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• यत्: which / that
• यत्: Pratipādya (Correlative/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (अनुवृत्ति/पुनरुक्ति)

Speaker

Dharma (personified), extending the tīrtha-merit equivalences

Visual Art Cues

Scene: A mountain shrine on Arbuda rises above forests; a pilgrim-path (vastrāpatha) winds like a ribbon; in the sky a personified Gaṅgā pours a stream of light, signifying ‘five Gaṅgās’ worth of merit converging into the focal site’s blessing.

Characters & Entities

• Arbuda
• Vastrāpatha
• Gaṅgā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Purāṇa magnifies a local tīrtha’s sanctity by equating it with multiple celebrated tīrthas, including the Gaṅgā.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Stambhatīrtha, by comparison with Arbuda, Vastrāpatha, and the Gaṅgā.

What ritualistic prescription is mentioned?

Not explicit here; the context remains the fruits of tīrtha-acts (snāna/dāna/yātrā) at Stambhatīrtha.