Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 85

Devanagari script

यद्यत्कर्ममयं लिंगं ब्रह्मलिंगं जनोर्चयन् । भेदेनैकांतमद्वैतं तस्मै भगवते नमः

Transliteration

yadyatkarmamayaṃ liṃgaṃ brahmaliṃgaṃ janorcayan | bhedenaikāṃtamadvaitaṃ tasmai bhagavate namaḥ

Translation

أيُّ لِنْغا يعبده الناس على أنه مُتَكَوِّنٌ من فعلِ الطقوس—فذلك هو لِنْغا براهما—وإن أُتيَ إليه عبرَ الفروق، فهو في الحقيقة الواحدُ المحضُ غيرُ الثنائي. سلامٌ وخضوعٌ لذلك الربِّ المبارك.

Word by Word

• यत्: whatever
• यत्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; यद्यत्-प्रयोगे ‘whatever’

• यत्: whatever (each)
• यत्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; पुनरुक्ति-प्रयोग (yad-yat)

• कर्ममयम्: consisting of action/ritual
• कर्ममयम्: Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कर्मन् + मय (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (कर्म-सम्बन्धी मयम् = ‘made of/consisting of action’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying लिङ्गम्)

• लिङ्गम्: liṅga, emblem
• लिङ्गम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• ब्रह्मलिङ्गम्: Brahman-liṅga / liṅga of Brahman
• ब्रह्मलिङ्गम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (ब्रह्मणः लिङ्गम्), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मपद (object)

• जनः: a person/people
• जनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उर्चयन्: worshipping
• उर्चयन्: Karta (Agent as participle/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: अर्च् (धातु)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ-प्रत्यय/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; परस्मैपदी; ‘worshipping’ (qualifies जनः)

• भेदेन: by distinction/by difference
• भेदेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: भेद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन

• एकान्तम्: exclusive, absolute
• एकान्तम्: Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एकान्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying अद्वैतम्)

• अद्वैतम्: non-duality
• अद्वैतम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अद्वैत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तस्मै: to him/to that (one)
• तस्मै: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन, पुंलिङ्ग

• भगवते: to the Lord
• भगवते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन

• नमः: salutation
• नमः: Prayojana/Discourse (Salutation/नमस्कार)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक/निपातवत्)
• Form: अव्ययवत् प्रयोगः; नमः-शब्दः (salutation particle), दत्तिवाचक-प्रयोगे चतुर्थी-सह (with dative)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Brahma-liṅga (conceptual/universal)

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: Devotees offer water, bilva leaves, and lamps to a dark stone liṅga; above it, the liṅga dissolves into a boundless luminous Brahman-field, indicating that the worshipped form is the non-dual Absolute; the verse ends in a gesture of namaskāra.

Characters & Entities

• Bhagavān
• Brahman
• Liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even when worship seems dualistic, the ultimate reality of the Lord is non-dual Brahman.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No place-name appears here; the verse glorifies the principle of Brahma-liṅga worship rather than a specific tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Arcana (worship) of the liṅga—specifically the Brahma-liṅga—is affirmed.