Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 34

Devanagari script

हर्षितात्मा मुनिस्तत्र चिरं नृत्यति नारदः । धन्योऽहमद्य मे जन्म जीवितं च सुजीवितम्

Transliteration

harṣitātmā munistatra ciraṃ nṛtyati nāradaḥ | dhanyo'hamadya me janma jīvitaṃ ca sujīvitam

Translation

هناك رقص الحكيم نارَدَة طويلاً، وقد امتلأ قلبه فرحاً. «طوبى لي اليوم! طوبى لمولدي، وإنّ حياتي حقّاً حياةٌ مُحسَنة العيش».

Word by Word

• हर्षितात्मा: one whose self is delighted
• हर्षितात्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: हर्षित (कृदन्त-प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: बहुव्रीहि-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Bahuvrīhi; Masc., Nom., Singular)

• मुनिः: the sage
• मुनिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Masc., Nom., Singular)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• चिरम्: for a long time
• चिरम्: Kāla-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: चिरम् (अव्यय/नपुंसक-प्रातिपदिक)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time/duration)

• नृत्यति: dances
• नृत्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नृत् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (Present, 3rd person, Singular; Parasmaipada)

• नारदः: Nārada
• नारदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Masc., Nom., Singular)

• धन्यः: blessed/fortunate
• धन्यः: Karta (Predicate/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: धन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (Masc., Nom., Singular; predicate adjective)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन (1st person pronoun, Nom., Singular)

• अद्य: today/now
• अद्य: Kāla-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• मे: my
• मे: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी, एकवचन (Genitive, Singular)

• जन्म: birth
• जन्म: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जन्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Neuter, Nom., Singular)

• जीवितम्: life
• जीवितम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जीवित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Neuter, Nom., Singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• सुजीवितम्: well-lived
• सुजीवितम्: Karta (Predicate/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + जीवित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (Neuter, Nom., Singular; predicate adjective to जीवितम्)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (Nārada’s exclamation quoted)

Visual Art Cues

Scene: Amid chaos, Nārada—vīṇā-bearing sage—dances with radiant joy, proclaiming his blessedness; surrounding warriors pause in astonishment as dust and light swirl.

Characters & Entities

• Nārada

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The devotee rejoices in witnessing the Lord’s līlā; spiritual “success” is to celebrate the Divine presence rather than merely seek comfort.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named; the verse highlights Nārada’s devotional reaction within the Revā Khaṇḍa narrative frame.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it presents a bhakti mood—joyful remembrance and celebration.