Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 4
Devanagari script
पिण्डदानं जलं तात ऋणमुत्तममुच्यते । पित्ःणां तद्धि वै प्रोक्तमृणं दैवमतः परम्
Transliteration
piṇḍadānaṃ jalaṃ tāta ṛṇamuttamamucyate | pitḥṇāṃ taddhi vai proktamṛṇaṃ daivamataḥ param
Translation
يا بُنيّ العزيز، إن تقديم البِنْدا والماء يُسمّى أسمى قضاءٍ للدَّين؛ فذلك هو حقًّا الدَّين الإلهي الواجب للأسلاف، وهو أرفع من كلّ شيء.
Word by Word
पिण्डदानम्offering of rice-balls (piṇḍa)
पिण्डदानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपिण्ड-दान (प्रातिपदिक; पिण्ड + दान)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
जलम्water (libation)
जलम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समुच्चित-कर्ता (with पिण्डदानम्)
तातO dear one; O son
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
ऋणम्a debt
ऋणम्:
Pradhana (Predicate/विधेय)
TypeNoun
Rootऋण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विधेय (predicate noun)
उत्तमम्the best; highest
उत्तमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (ऋणम्)
उच्यतेis said; is called
उच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)
पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम; अनुवादक (refers to previous)
हिindeed
हि:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—हेतौ/निश्चयार्थे (particle: indeed)
वैcertainly
वै:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—अवधारणार्थे (emphatic particle)
प्रोक्तम्declared; stated
प्रोक्तम्:
Kriya (Predicative/क्रियाविशेषणभाव)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; कर्मणि-भाव (as predicate adjective of तत्)
ऋणम्a debt
ऋणम्:
Pradhana (Predicate/विधेय)
TypeNoun
Rootऋण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; अप्पोजिशन (apposition to तत्)
दैवम्divine
दैवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदैव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (ऋणम्)
अतःtherefore
अतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootअतः (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक/तस्मात्-अर्थक (therefore)
परम्supreme; beyond (all)
परम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (ऋणम्/दैवम्)
Speaker
Unspecified in snippet (contextual narrator within Revā Khaṇḍa)
Characters & Entities
P
PitṛsP
Piṇḍa (piṇḍadāna)FAQs
Ancestral obligations are treated as sacred; piṇḍadāna and water-offerings are upheld as a supreme form of dharmic repayment.
The verse continues the Revā Khaṇḍa tīrtha-teaching without naming a single site; the merit is tied to performing these rites in the sacred geography of Revā.
Piṇḍadāna (offering piṇḍas) and jala-tarpaṇa (water libations) to the Pitṛs.