Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 26

राष्ट्रादेनं बहिष्कुर्यात्समग्रधनमक्षतम् । नाश्नाति च गृहे राजन्नाग्निर्नगरवासिनाम् । सर्वेऽप्युद्विग्नमनसो गृहव्याप्तिविवर्जिताः

rāṣṭrādenaṃ bahiṣkuryātsamagradhanamakṣatam | nāśnāti ca gṛhe rājannāgnirnagaravāsinām | sarve'pyudvignamanaso gṛhavyāptivivarjitāḥ

ليُطرَد من المملكة مع بقاء ماله كاملًا غير منقوص. وأيها الملك، في بيوت أهل المدينة لا «يأكل» النارُ المقدّس (أي لا يقبل القرابين)؛ فالكلّ مضطربو القلوب، محرومون من سكينة تمام الحياة المنزلية.

राष्ट्रात्from the kingdom
राष्ट्रात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootrāṣṭra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
एनम्him
एनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम (enam = ‘him’)
बहिष्कुर्यात्should expel
बहिष्कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootbahis-√kṛ (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्गः ‘बहिस्’ (to expel)
समग्र-धनम्entire wealth
समग्र-धनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsamagra (प्रातिपदिक) + dhana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (‘entire’ qualifying ‘wealth’)
अक्षतम्intact
अक्षतम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Roota-kṣata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नञ्-समासपूर्वक-विशेषणम् (uninjured/intact) समग्रधनम् इति विशेष्यस्य
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्ययम्
अश्नातिeats
अश्नाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√aś (धातु)
Formलट् (present), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
गृहेin the house
गृहे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootgṛha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th case/vocative), एकवचन
अग्निःfire
अग्निः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नगर-वासिनाम्of the city-dwellers
नगर-वासिनाम्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootnagara (प्रातिपदिक) + vāsin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case/genitive), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘those dwelling in the city’)
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Addition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्ययम् (also/even)
उद्विग्न-मनसःwith disturbed minds
उद्विग्न-मनसः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootud-√vij (धातु) → udvigna (कृदन्त/प्रातिपदिक) + manas (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुव्रीहिः (‘whose minds are agitated’); विशेषणम् सर्वे इति
गृह-व्याप्ति-विवर्जिताःdeprived of household peace/normalcy
गृह-व्याप्ति-विवर्जिताः:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootgṛha (प्रातिपदिक) + vyāpti (प्रातिपदिक) + vi-√vṛj (धातु) → vivarjita (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषसमासः (गृहव्याप्त्या विवर्जिताः = deprived of household pervasion/peace); क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम्

Mārkaṇḍeya (narrative voice, inferred)

Listener: King (राजन् directly addressed)

Scene: A troubled city: households with cold, unresponsive sacred fires; citizens anxious; a royal decree sends an offender beyond the kingdom’s boundary while his wealth remains untouched.

A
Agni

FAQs

Adharma at the top destabilizes society: when justice is corrupted, even domestic sacred rites lose their harmony and efficacy.

No specific tīrtha is named; the verse emphasizes kingdom-wide consequences within the Revā Khaṇḍa narrative frame.

Indirectly references the household sacred fire (Agni) and its offerings; the practical prescription here is juridical—banishment rather than killing.