Mantra 48
Rishi: Yājñavalkya-tradition
Devata: Ruc (splendour) as a functional deity; implicitly Agni/Indra-Bṛhaspati complex from the surrounding sequence
Chandas: Yajus/triṣṭubh-like mixed
Samhita Patha (Devanagari)
रुचं॑ नो धेहि ब्राह्म॒णेषु॒ रुच॒ᳪ राज॑सु नस्कृधि । रुचं॒ विश्ये॑षु शू॒द्रेषु॒ मयि॑ धेहि रु॒चा रुच॑म्
Transliteration
rúcáṃ no dhehi brāhmaṇéṣu rúcáṃ rā́jasu naḥ kṛdhi | rúcáṃ víśyeṣu śūdréṣu máyī dhehi rucā́ rúcám
Translation
اجعل لنا ضياءً بين البراهمة (Brāhmaṇa)؛ واجعل لنا ضياءً بين الحكّام. واجعل ضياءً بين الفيشيا (Vaiśya) وبين الشودرا (Śūdra)؛ وفيَّ اجعل ضياءً—ضياءً بضياء.
Padapatha (Word Analysis)
रुचम् । नः । धेहि । ब्राह्मणेषु । रुचम् । राजसु । नः । कृधि ।
रुचम् । विश्येषु । शूद्रेषु । मयि । धेहि । रुचा । रुचम् ।
Word by Word
रुचम्splendour, radiance
रुचम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरुच् (स्त्री. प्रातिपदिक ‘रुच्/रुचि’ = दीप्ति/कान्ति)
नःof us / our
नः:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
धेहिplace, bestow
धेहि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
ब्राह्मणेषुamong the Brahmins
ब्राह्मणेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
रुचम्splendour
रुचम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरुच् (स्त्री. प्रातिपदिक)
राजसुamong the kings/rulers
राजसु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
नःus
नः:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
कृधिmake, do
कृधि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
रुचम्splendour
रुचम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरुच् (स्त्री. प्रातिपदिक)
विश्येषुamong the Vaiśyas/people
विश्येषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootविश्/विश्य (प्रातिपदिक; ‘विश्’ = प्रजा/वैश्य-वर्ग)
शूद्रेषुamong the Śūdras
शूद्रेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
मयिin me
मयि:
अधिकरण
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
धेहिplace
धेहि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
रुचाwith splendour
रुचा:
करण
TypeNoun
Rootरुच् (स्त्री. प्रातिपदिक)
रुचम्splendour
रुचम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरुच् (स्त्री. प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
R
Ruc (Splendour/Radiance)A
Agni (implicit)I
Indra–Bṛhaspati complex (implicit)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes