Rig Veda 9.108.8 — Mandala 9, Sukta 108, Mantra 8
Sukta 9.108
Devata: Soma Pavamāna (as ṛta-born sovereign force)
Samhita Patha (Devanagari)
सहस्रधारं वृषभं पयोवृधं प्रियं देवाय जन्मने । ऋतेन य ऋतजातो विवावृधे राजा देव ऋतं बृहत् ॥
Transliteration
sahasrá-dhāraṃ vṛṣabháṃ payo-vṛ́dhaṃ priyáṃ devā́ya jánmane | ṛténa yá ṛtá-jāto vivāvṛdhé rājā devá ṛtáṃ bṛhát ||
Translation
الثورُ ذو الألفِ مجرى، مُنمّي لبنِ الروح، الحبيبُ للميلادِ الإلهي—هو الذي وُلِدَ من Ṛta (الحقّ الكوني) ونما بـ Ṛta، فصار الإلهَ المَلِكيّ: Ṛta العظيمةُ نفسُها.
Word by Word
सहस्रधारम्having a thousand streams
सहस्रधारम्:
कर्म (स्तुत्य-वस्तु/विशेष्य-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसहस्र-धार (प्रातिपदिक; समास)
वृषभम्the bull (Soma)
वृषभम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
पयोवृधम्increasing/strengthening with milk (nourishing)
पयोवृधम्:
कर्म (वृषभम् इति विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपयस्-वृध (प्रातिपदिक; समास)
प्रियम्dear, beloved
प्रियम्:
कर्म (देवाय जन्मने इति सम्बन्धः)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
देवायfor the god
देवाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
जन्मनेfor (his) birth/origin
जन्मने:
सम्प्रदान (देवाय सह)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
ऋतेनby/with ṛta (cosmic order, truth)
ऋतेन:
करण
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऋतजातःborn of ṛta / born in accordance with ṛta
ऋतजातः:
कर्तृ (यः इति विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootऋत-जात (कृदन्त/समास; √जन् ‘to be born’)
विवावृधेhas grown, has increased
विवावृधे:
क्रिया
TypeVerb
Root√वृध् (वर्धते) with वि- (विवर्धते); Vedic perfect
राजाking
राजा:
कर्तृ (देवः इति समानाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
देवःthe god
देवः:
कर्तृ (राजा इति समानाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
ऋतम्ṛta (truth, order)
ऋतम्:
कर्म
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
बृहत्great, lofty
बृहत्:
कर्म (ऋतम् इति विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootबृहन्त् (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.