Rig Veda 7.82.9: Mandala 7, Sukta 82, Mantra 9

Sukta 7.82

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indra-Varuṇa

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अस्माकमिन्द्रावरुणा भरेभरे पुरोयोधा भवतं कृष्ट्योजसा । यद्वां हवन्त उभये अध स्पृधि नरस्तोकस्य तनयस्य सातिषु ॥

Transliteration

asmā́kam indrāvaruṇā bháre-bhare puroyodhā́ bhavataṃ kṛ́ṣṭyojasā | yád vāṃ hávanta ubháye ádha spṛdhí náras tókasyá tánayasya sātíṣu ||

Translation

يا إندرا وفارونا، في كلِّ كرّةٍ كونا لنا مقاتلَين في المقدّمة، بقوّةٍ تسندُ الجماعة. وإذا دعاكما الفريقان كليهما، فامنحانا—أيها البطلان—الظفرَ في مواطنِ الغَلَبة، لأجل طفلِنا ونسلِنا.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अस्माकम्: of us, our
• अस्माकम्: सम्बन्ध (possessive/genitival relation)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्रावरुणा: O Indra and Varuṇa
• इन्द्रावरुणा: सम्बोधन (addressed deities)
• Type: Noun (dual deity name)
• Root: इन्द्र + वरुण (देव-नाम; समास)

• भरे: in battle
• भरे: अधिकरण (in/at)
• Type: Noun
• Root: भर (धातु)

• भरे: in battle
• भरे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: भर (धातु)

• पुरोयोधा: fore-fighters, champions in front
• पुरोयोधा: कर्तृ (predicate-nominative of the addressed deities)
• Type: Noun (compound)
• Root: पुरस्/पुरः + योध (युध् धातु से ‘योध’)

• भवतम्: be (you two)
• भवतम्: क्रिया (injunction)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• कृष्ट्योजसा: with (your) people-strength / with the strength of the clans
• कृष्ट्योजसा: करण (by/with strength)
• Type: Noun (compound/instrumental)
• Root: कृष्टि (स्त्री; ‘people/settlements’) + ओजस् (नपुंसक; ‘strength’)

• यत्: when; that
• यत्: सम्बन्ध (introduces relative clause)
• Type: Relative pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम)

• वाम्: you two
• वाम्: कर्म (object of calling)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (द्विवचन-प्रातिपदिक)

• हवन्ते: they invoke, call
• हवन्ते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: ह्वे/ह्वा (धातु ‘to call, invoke’)

• उभये: both (sides), both parties
• उभये: कर्तृ (subject of ‘हवन्ते’)
• Type: Adjective/Noun
• Root: उभय (प्रातिपदिक)

• अध: then, thereupon
• अध: सम्बन्ध (discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अध (निपात)

• स्पृधि: fight!, contend!
• स्पृधि: क्रिया (injunction; addressed to one—often distributive to the pair)
• Type: Verb
• Root: स्पृध् (धातु ‘to contend, fight, strive’)

• नरः: men
• नरः: कर्तृ (subject of implied action/participants in contest)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)

• तोकस्य: of offspring, of the child
• तोकस्य: सम्बन्ध (genitival: of)
• Type: Noun
• Root: तोक (प्रातिपदिक)

• तनयस्य: of the son, of progeny
• तनयस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: तनय (प्रातिपदिक)

• सातिषु: in winnings, in victories
• सातिषु: अधिकरण (in/among)
• Type: Noun
• Root: साति (स्त्री; ‘winning, gaining, victory’)