Rig Veda 1.70.8: Mandala 1, Sukta 70, Mantra 8

Sukta 1.70

Rishi: Parāśara Śāktya

Devata: Agni as Hotṛ (inner priest-fire)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अराधि होता स्वर्निषत्तः कृण्वन्विश्वान्यपांसि सत्या ॥

Transliteration

arā́dhi hotā́ svàr níṣattaḥ kṛṇván viśvā́ny apā́ṃsi satyā́

Translation

لقد نيلَ الهوتا، كاهنُ القربان، نيلًا تامًّا؛ جالسًا في السماء المضيئة في الداخل، يُنجز جميع الأعمال بقوّة ساتيا (الحقّ).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अरा॑धि: (you) have succeeded / have made (it) effective; have accomplished
• अरा॑धि: (मुख्य क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: √राध् (राध्/राध्नोति) अथवा √राध् (राधयति) ‘सिद्धौ/तोषणे’

• होता: the Hotṛ-priest (invoking priest)
• होता: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: होतृ (प्रातिपदिकम्) < √हु ‘यज्ञे आह्वाने/होमने’

• स्वः: heaven; the celestial realm
• स्वः: कर्म (गन्तव्य/प्राप्तव्य-रूपेण) / अधिकरण (स्थानार्थे) — संदर्भानुसार
• Type: Noun
• Root: स्वर्/स्वः (प्रातिपदिकम्) ‘द्यौः/स्वर्गः’

• निषत्तः: seated; having taken his seat
• निषत्तः: कर्तृ (होता इत्यस्य विशेषणम्) / अधिकरण-संबन्धः (स्थितिः)
• Type: Participle (Adjective) used substantively
• Root: नि-√सद् ‘उपवेशने/आसने’ → निषन्न/निषत्त (कृदन्त-प्रातिपदिकम्)

• कृण्वन्: doing; performing
• कृण्वन्: कर्तृ (क्रियासह)
• Type: Participle
• Root: √कृ ‘करणे’

• विश्वानि: all (things)
• विश्वानि: कर्म
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिकम्) ‘सर्व’

• अपांसि: works; deeds; ritual acts
• अपांसि: कर्म (विश्वानि इत्यस्य विशेष्यं)
• Type: Noun
• Root: अपस् (प्रातिपदिकम्) ‘कर्म/कार्य’ (RV: ritual works, deeds)

• सत्या: true; effective; genuine
• सत्या: कर्म (गुणविशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सत्य (प्रातिपदिकम्) ‘सत्+य’ ‘true, real, effective’