HomeRig VedaMandala 1Sukta 171Mantra 6
Previous Mantra

Mantra 6

Sukta 1.171

Rishi: Agastya
Devata: Indra with the Maruts
Chandas: Trishtubh (probable)

त्वं पाहीन्द्र सहीयसो नॄन्भवा मरुद्भिरवयातहेळाः । सुप्रकेतेभिः सासहिर्दधानो विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

त्वं पा॑हीन्द्र॒ सही॑यसो॒ नॄन्भवा॑ म॒रुद्भि॒रव॑यातहेळाः । सु॒प्र॒के॒तेभि॑: सास॒हिर्दधा॑नो वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुम् ॥

tváṁ pā́hīndra sahī́yaso nṝ́n bhávā marúdbhír avayāta-heḷāḥ | su-praketébhiḥ sāsahír dádhāno vidyā́meṣáṁ vṛ́janaṁ jīrá-dānum ||

احمِ، يا إندرا، الرجالَ الساعين إلى مزيدٍ من القوّة؛ وكن مع الماروت، وقد دُفِعَ الغضبُ بعيدًا. وإذ نتمسّك بالسيادة مع القوى ذات البصيرة الواضحة، فليتَنا نعرفُ الاندفاعَ الحقّ والمعركةَ القويمة، ونعرفُ الواهبَ الذي يدومُ عطاؤه.

त्वम् । पा॒हि॒ । इ॒न्द्र॒ । सही॑यसः । नॄन् । भव॑ । म॒रुत्ऽभिः॑ । अव॑यातऽहेळाः । सु॒ऽप्र॒के॒तेभिः॑ । स॒स॒हिः । दधा॑नः । वि॒द्याम॑ । इ॒षम् । वृ॒जन॑म् । जी॒रऽदा॑नुम् ॥त्वम् । पाहि । इन्द्र । सहीयसः । नॄन् । भव । मरुत्भिः । अवयातहेळाः । सुप्रकेतेभिः । ससहिः । दधानः । विद्याम । इषम् । वृजनम् । जीरदानुम् ॥tvam | pāhi | indra | sahīyasaḥ | nṝn | bhava | marut-bhiḥ | avayāta-heḷāḥ | su-praketebhiḥ | sasahiḥ | dadhānaḥ | vidyāma | iṣam | vṛjanam | jīra-dānum

त्वम्thou
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
पाहिprotect
पाहि:
कर्तृ-व्यापार (आज्ञा)
TypeVerb
Rootपा (पाने/रक्षणे) धातु
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
सहीयसोof the stronger / of the more mighty
सहीयसो:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective
Rootसहियस् (तुलनात्मक-प्रातिपदिक; सह/सहस्-सम्बद्ध)
नॄन्men, heroes
नॄन्:
कर्म
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
भवbecome; be
भव:
कर्तृ-व्यापार (आज्ञा)
TypeVerb
Rootभू (सत्तायाम्) धातु
मरुद्भिःwith the Maruts
मरुद्भिः:
करण
TypeNoun
Rootमरुत् (प्रातिपदिक)
अवयातcome down; approach
अवयात:
कर्तृ-व्यापार (आज्ञा)
TypeVerb
Rootअव + या (गत्यर्थ) धातु
अहेळाःO unwrathful one
अहेळाः:
सम्बोधन
TypeAdjective
Rootअ-हेळा (प्रातिपदिक; हेळा ‘क्रोध/अपकार’)
सुप्रकेतॆभिःwith the well-guiding / clear-sighted (ones)
सुप्रकेतॆभिः:
करण
TypeAdjective (used substantively)
Rootसु-प्रकेत (प्रातिपदिक; प्रकेत ‘प्रज्ञा/प्रकाश/चिन्ह’)
सासहिःthe overpowerer; the victorious one
सासहिः:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootसासहि (प्रातिपदिक; सह्-धातु से ‘विजयी/अभिभविता’)
दधानःbearing; holding
दधानः:
कर्तृ
TypeParticiple
Rootधा (धारणे) धातु
विद्यामmay we find/obtain; may we know
विद्याम:
कर्तृ-व्यापार (प्रार्थना)
TypeVerb
Rootविद् (ज्ञान/लाभ) धातु
एषम्this
एषम्:
कर्म
TypePronoun/Determiner
Rootएष (प्रातिपदिक)
वृजनम्hostile band; distress; obstacle
वृजनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवृजन (प्रातिपदिक)
जीरदानुम्having swift-flowing bounty; quick-giving
जीरदानुम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootजीर-दानु (प्रातिपदिक; दानु ‘दान/धारा/रस’—वैदिक विशेषण)