HomeRig VedaMandala 1Sukta 165Mantra 10
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 10

Sukta 1.165

Rishi: Agastya Māna (traditional)
Devata: Indra (asserted as sovereign) with Maruts addressed
Chandas: Triṣṭubh

एकस्य चिन्मे विभ्वस्त्वोजो या नु दधृष्वान्कृणवै मनीषा । अहं ह्युग्रो मरुतो विदानो यानि च्यवमिन्द्र इदीश एषाम् ॥

एक॑स्य चिन्मे वि॒भ्व१॒॑स्त्वोजो॒ या नु द॑धृ॒ष्वान्कृ॒णवै॑ मनी॒षा । अ॒हं ह्यु१॒॑ग्रो म॑रुतो॒ विदा॑नो॒ यानि॒ च्यव॒मिन्द्र॒ इदी॑श एषाम् ॥

ékasya cin me vibhvā́stv ójo yā́ nu dadhṛṣvā́n kṛṇávai manīṣā́ | aháṁ hy ùgró maruto vidā́nó yā́ni cyávam índra íd ī́śa eṣām ||

حتى من الواحد وحده، فليكن لي بأسٌ شاملٌ نافذٌ في كلّ شيء، لكي أصوغ بفؤادي فكرتي بجرأة. فإني حقًّا الشديد، يا ماروت، العارف؛ ومهما أُحرّكه وأُطلقه—فإن إندرا وحده هو السيّد المتسلّط على ذلك كلّه.

एक॑स्य । चि॒त् । मे॒ । वि॒ऽभु । अ॒स्तु॒ । ओजः॑ । या । नु । द॒धृ॒ष्वान् । कृ॒णवै॑ । म॒नी॒षा । अ॒हम् । हि । उ॒ग्रः । म॒रु॒तः॒ । विदा॑नः । यानि॑ । च्यव॑म् । इन्द्रः॑ । इत् । ई॒शे॒ । ए॒षा॒म् ॥एकस्य । चित् । मे । विभु । अस्तु । ओजः । या । नु । दधृष्वान् । कृणवै । मनीषा । अहम् । हि । उग्रः । मरुतः । विदानः । यानि । च्यवम् । इन्द्रः । इत् । ईशे । एषाम् ॥ekasya | cit | me | vi-bhu | astu | ojaḥ | yā | nu | dadhṛṣvān | kṛṇavai | manīṣā | aham | hi | ugraḥ | marutaḥ | vidānaḥ | yāni | cyavam | indraḥ | it | īśe | eṣām

एकस्यof one (single)
एकस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeAdjective/Numeral
Rootएक (प्रातिपदिक)
चित्even, indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय/निपात)
मेto me / my
मे:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (to/for me; my)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
विभ्वःof the mighty/omnipresent one
विभ्वः:
सम्बन्ध
TypeAdjective (used substantively)
Rootविभु (प्रातिपदिक)
त्वोजःstrength, vigor
त्वोजः:
कर्तृ/कर्म (contextual: ‘force’ as what is/what is to be made use of)
TypeNoun
Rootत्वोजस् (प्रातिपदिक; Vedic)
याwhich
या:
कर्तृ (relative pronoun: ‘which’)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
नुnow, indeed
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु (अव्यय/निपात)
दधृष्वान्daring, bold
दधृष्वान्:
कर्तृ (qualifier of speaker/agent)
TypeAdjective/Participle
Rootधृष् (धातु) → दधृष्वस्/दधृष्वान् (कृदन्त)
कृणवैmay I do/make
कृणवै:
कर्तृ (speaker as agent)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
मनीषाwith thought/insight
मनीषा:
करण
TypeNoun
Rootमनीषा (प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय/निपात)
उग्रःfierce, mighty
उग्रः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootउग्र (प्रातिपदिक)
मरुतःO Maruts
मरुतः:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootमरुत् (प्रातिपदिक)
विदानःknowing, understanding
विदानः:
कर्तृ-विशेषण
TypeParticiple/Adjective
Rootविद् (धातु) → विदान (कृदन्त; Vedic)
यानिwhich things
यानि:
कर्म (relative object)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
च्यवम्I set in motion / I caused to fall/move
च्यवम्:
कर्तृ (speaker)
TypeVerb
Rootच्यु (धातु)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इत्indeed, just
इत्:
TypeIndeclinable
Rootइत्/इद् (अव्यय/निपात; Vedic form)
ईशेrules, has power
ईशे:
कर्तृ
TypeVerb
Rootईश् (धातु)
एषाम्of these (of them)
एषाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम)