HomeRig VedaMandala 1Sukta 135Mantra 9
Previous Mantra

Mantra 9

Sukta 1.135

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditional attribution for RV 1.135)
Devata: Vāyu
Chandas: Jagatī (probable)

इमे ये ते सु वायो बाह्वोजसोऽन्तर्नदी ते पतयन्त्युक्षणो महि व्राधन्त उक्षणः । धन्वञ्चिद्ये अनाशवो जीराश्चिदगिरौकसः । सूर्यस्येव रश्मयो दुर्नियन्तवो हस्तयोर्दुर्नियन्तवः ॥

इ॒मे ये ते॒ सु वा॑यो बा॒ह्वो॑जसो॒ऽन्तर्न॒दी ते॑ प॒तय॑न्त्यु॒क्षणो॒ महि॒ व्राध॑न्त उ॒क्षण॑: । धन्व॑ञ्चि॒द्ये अ॑ना॒शवो॑ जी॒राश्चि॒दगि॑रौकसः । सूर्य॑स्येव र॒श्मयो॑ दुर्नि॒यन्त॑वो॒ हस्त॑योर्दुर्नि॒यन्त॑वः ॥

imé yé te sú vāyo bā́hvojasaḥ ’ntár nadī́ té patáyanty ukṣáṇo máhi vrā́dhanta ukṣáṇaḥ | dhánvaṃ cid yé anā́śavo jīrā́ś cid ágirá-okasaḥ | sū́ryasyeva raśmáyo dūr-niyántavo hástayor dūr-niyántavaḥ ||

هؤلاء، يا فايُو، قواك ذاتُ الأذرعِ الشديدة؛ في جوفِ النهرِ يطيرون—طاقاتٌ كالثيرانِ تزدادُ عِظَمًا. حتى عبرَ القفرِ لا يفقدونَ سرعتَهم؛ وحتى على القِمَمِ لا يكلّون. كأشعّةِ سُورْيا (Sūrya) هم عسيرو الكبح، عسيرو الإمساك بالأيدي.

इ॒मे । ये । ते॒ । सु । वा॒यो॒ इति॑ । बा॒हुऽओ॑जसः । अ॒न्तः । न॒दी इति॑ । ते॒ । प॒तय॑न्ति । उ॒क्षणः॑ । महि॑ । व्राध॑न्तः । उ॒क्षणः॑ । धन्व॑न् । चि॒त् । ये । अ॒ना॒शवः॑ । जी॒राः । चि॒त् । अगि॑राऽओकसः । सूर्य॑स्यऽइव । र॒श्मयः॑ । दुः॒ऽनि॒यन्त॑वः । हस्त॑योः । दुः॒ऽनि॒यन्त॑वः ॥इमे । ये । ते । सु । वायो इति । बाहुओजसः । अन्तः । नदी इति । ते । पतयन्ति । उक्षणः । महि । व्राधन्तः । उक्षणः । धन्वन् । चित् । ये । अनाशवः । जीराः । चित् । अगिराओकसः । सूर्यस्यइव । रश्मयः । दुःनियन्तवः । हस्तयोः । दुःनियन्तवः ॥ime | ye | te | su | vāyo iti | bāhu-ojasaḥ | antaḥ | nadī iti | te | patayanti | ukṣaṇaḥ | mahi | vrādhantaḥ | ukṣaṇaḥ | dhanvan | cit | ye | anāśavaḥ | jīrāḥ | cit | agirāokasaḥ | sūryasya-iva | raśmayaḥ | duḥ-niyantavaḥ | hastayoḥ | duḥ-niyantavaḥ

इमेthese
इमे:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
येwho/which
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुwell, indeed
सु:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootसु (उपसर्ग/निपात)
वायोO Vāyu
वायो:
Sampradāna
TypeNoun
Rootवायु (प्रातिपदिक)
बाह्वोजसःstrong-armed, arm-strong
बाह्वोजसः:
Kartā
TypeAdjective
Rootबाह्वोजस् (समासः: बाहु + ओजस्)
अन्तःwithin
अन्तः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअन्तः (अव्यय/उपपद)
नदीriver
नदी:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पतयन्तिfly about, dart
पतयन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootपत् (धातु) + यन् (प्रत्ययः) → पतयति
उक्षणःbulls
उक्षणः:
Kartā
TypeNoun
Rootउक्षन् (प्रातिपदिक)
महिgreatly
महि:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootमहि (अव्यय)
व्राधन्तेgrow strong, wax
व्राधन्ते:
Kriyā
TypeVerb
Rootव्राध् (धातु) → व्राधते
उक्षणःbulls
उक्षणः:
Kartā
TypeNoun
Rootउक्षन् (प्रातिपदिक)
धन्वin the desert/steppe
धन्व:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootधन्वन् (प्रातिपदिक)
चिद्even
चिद्:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootचिद् (निपात)
येwho
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अनाśवःnot swift, slow
अनाśवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअन्-आशु (समासः/नञ्-तत्पुरुषः) → अनाशु
जीराःquick, lively
जीराः:
Kartā
TypeAdjective
Rootजीर (प्रातिपदिक)
चिद्even
चिद्:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootचिद् (निपात)
अगिरौकसःdwelling in the mountain/cave
अगिरौकसः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअगिरौकस् (समासः: अगिरि/अगिर + ओकस्)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
रश्मयःrays
रश्मयः:
Kartā
TypeNoun
Rootरश्मि (प्रातिपदिक)
दुर्नियन्तवःhard to restrain
दुर्नियन्तवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootदुर्-नियन्तु (समासः: दुर् + नियन्तु)
हस्तयोःof/in (two) hands
हस्तयोः:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
दुर्नियन्तवःhard to restrain
दुर्नियन्तवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootदुर्-नियन्तु (समासः: दुर् + नियन्तु)