Previous Verse
Next Verse

Shloka 121

युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya

ह्वियमाणा हृता राजन्‌ विष्णुना प्रभविष्णुना | तत्राभिषेकं कुर्वीत तीर्थकोट्यां युधिष्ठिर

hviyamāṇā hṛtā rājan viṣṇunā prabhaviṣṇunā | tatrābhiṣekaṃ kurvīta tīrthakoṭyāṃ yudhiṣṭhira ||

قال غُولاسْتْيا: «أيها الملك، كانت تُستدعى وتُناجى، ومع ذلك اختطفها فيشنو، الربّ القادر على كل شيء. لذلك، يا يودهيشثيرا، ينبغي أن يُقام هناك طقسُ التقديس (أبهيشيكا) عند المَعبر المقدّس المسمّى تيرثاكوتي.»

ह्वियमाणाbeing called/invoked
ह्वियमाणा:
Karta
TypeAdjective
Rootह्वि (√ह्वा/ह्वे) + यमाण (शानच्)
FormFeminine, Nominative, Singular
हृताtaken away/abducted
हृता:
Karta
TypeAdjective
Rootहृ (√हृ) + त (क्त)
FormFeminine, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
विष्णुनाby Vishnu
विष्णुना:
Karana
TypeNoun
Rootविष्णु
FormMasculine, Instrumental, Singular
प्रभविष्णुनाby the mighty/powerful one
प्रभविष्णुना:
Karana
TypeAdjective
Rootप्रभविष्णु
FormMasculine, Instrumental, Singular
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
अभिषेकम्consecration/anointing
अभिषेकम्:
Karma
TypeNoun
Rootअभिषेक
FormMasculine, Accusative, Singular
कुर्वीतshould do/should perform
कुर्वीत:
TypeVerb
Rootकृ (√कृ)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
तीर्थकोट्याम्at (the place called) Tirthakoti
तीर्थकोट्याम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootतीर्थकोटि
FormFeminine, Locative, Singular
युधिष्ठिरO Yudhishthira
युधिष्ठिर:
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Vocative, Singular

घुलस्त्य उवाच

G
Ghūlastya
V
Viṣṇu
Y
Yudhiṣṭhira
T
Tīrthakoṭī

Educational Q&A

The verse underscores the sanctifying power of a tīrtha and the dharmic value of prescribed rites: when a place is marked by divine action (Viṣṇu’s irresistible power), performing abhiṣeka there becomes a meritorious act of purification and devotion.

Ghūlastya addresses Yudhiṣṭhira, recounting that someone (a woman, implied by feminine participles) was called/invoked but was taken away by Viṣṇu; on that basis he recommends that Yudhiṣṭhira perform a consecratory rite at the pilgrimage site named Tīrthakoṭī.