विदुर-धृतराष्ट्रसंवादः
Vidura–Dhṛtarāṣṭra Dialogue on Rajadharma and Restitution
मयाप्युक्तं यत् क्षेमं कौरवाणां हित॑ पथ्य॑ धृतराष्ट्रस्य चैव । तद् वै तस्मै न रुचाम भ्युपैति ततक्षाहं क्षेममन्यन्न मन््ये,तब मैंने भी ऐसी बातें बतायीं जो सर्वधा उचित तथा कौरववंश एवं धृतराष्ट्रके लिये भी हितकर और लाभदायक थीं। वह बात उनको नहीं रुची और मैं उसके सिवा दूसरी कोई बात उचित नहीं समझता था
mayāpy uktaṃ yat kṣemaṃ kauravāṇāṃ hitaṃ pathyaṃ dhṛtarāṣṭrasya caiva | tad vai tasmai na rucam abhyupaiti tataś cāhaṃ kṣemam anyan na manye ||
قال فيدورا: «لقد قلتُ أنا أيضًا ما كان يكفل رفاه الكورافا—نصيحة نافعة، صالحة، وفي مصلحة دريتاراشترا الحقيقية كذلك. غير أنّ ذلك الرأي لم يَرُقْ له؛ وليس، خارج ذلك السبيل، ما أراه مُفضيًا إلى سلامتهم.»
विदुर उवाच
Right counsel must be measured by what is truly beneficial (hita, pathya, kṣema), not by what pleases a ruler. Vidura emphasizes that ethical, welfare-oriented advice remains correct even when rejected, and that abandoning it for expedient alternatives leads away from genuine security.
Vidura reflects on having advised Dhṛtarāṣṭra in a way meant to secure the Kauravas’ well-being. Dhṛtarāṣṭra does not accept the advice, and Vidura states that he sees no other course that can truly bring safety—highlighting the king’s refusal to heed prudent, dharmic counsel.