Shloka 44
रामस्य पम्पातीरगमनम्, सुग्रीवसख्यं, वालिवधः, सीतारक्षणवृत्तान्तश्च
Rāma at Pampā; alliance with Sugrīva; Vālin’s fall; Sītā’s guarded captivity
श्रीकृष्ण बोले--कुन्तीकुमारो! परम क्रोधी महर्षि दुर्वाचासे आपलोगोंपर संकट आता जानकर द्रौपदीने मेरा स्मरण किया था, इसीलिये मैं तुरंत यहाँ आ पहुँचा। अब आपलोगोंको दुर्वासा मुनिसे तनिक भी भय नहीं है। वे आपके तेजसे डरकर पहले ही भाग गये हैं ।। धर्मनित्यास्तु ये केचिन्न ते सीदन्ति कहिचित् । आपूृच्छे वो गमिष्यामि नियतं भद्रमस्तु व:,जो लोग सदा धर्ममें तत्पर रहते हैं, वे कभी कष्टमें नहीं पड़ते। अब मैं आपलोगोंसे जानेके लिये आज्ञा चाहता हूँ। यहाँसे द्वारकापुरीको जाऊँगा। आपलोगोंका निरन्तर कल्याण हो
śrīkṛṣṇa uvāca—kuntīkumarāḥ! paramakrodhī maharṣiḥ durvāsāsaḥ yuṣmān prati saṅkaṭam āgacchad iti jñātvā draupadyā mama smaraṇaṃ kṛtam; tasmād aham āśu iha samāgataḥ. idānīṃ yuṣmākaṃ durvāsāmuninā saha kiñcid api bhayaṃ nāsti; sa yuṣmākaṃ tejasā bhītaḥ pūrvam eva palāyitaḥ. dharmanityāstu ye kecin na te sīdanti karhi cit. āpṛcche vo gamiṣyāmi niyataṃ bhadram astu vaḥ.
قال شري كريشنا: «يا أبناء كونتي! لما علمتُ أن الحكيم دورفاسا، شديد الغضب، مقبلٌ عليكم بالخطر، ذكرتني دروبدي؛ فلذلك جئتُ إلى هنا على الفور. والآن لا حاجة لكم أن تخافوا دورفاسا أدنى خوف—فقد هاله نوركم الروحي، ففرّ وقد سبق بالهرب. إن الذين يلازمون الدharma على الدوام لا يغرقون في الشدة في أي حين. والآن أستأذنكم بالانصراف؛ سأمضي إلى دواركا. فلتكن لكم سلامةٌ دائمة وخيرٌ مقيم».
श्रीकृष्ण उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that steadfastness in dharma brings protection: those who remain constant in righteous conduct do not ultimately collapse into distress. It also highlights the power of devoted remembrance (smaraṇa) and the assurance that divine support arrives when dharma is upheld.
After Draupadī remembers Kṛṣṇa in a moment of peril caused by the arrival of the irascible sage Durvāsā, Kṛṣṇa comes immediately. He reassures the Pāṇḍavas that Durvāsā has already fled, intimidated by their tejas, and then takes leave to return to Dvārakā, blessing them with continued welfare.