Shloka 12
Bhīṣma’s Admonition; Duryodhana’s Rājasūya Aspiration and the Proposal of a Vaiṣṇava-satra
गोरसानुपयुञ्जान उपभोगांश्व भारत । पश्यन् स रमणीयानि वनान्युपवनानि च,भरतनन्दन! दुर्योधन अपने साथियोंसहित दूध आदि गोरसोंका उपयोग करता और भाँति-भाँतिके भोग भोगता हुआ वहाँके रमणीय वनों और उपवनोंकी शोभा देखने लगा। उनमें मतवाले भ्रमर गुंजार करते थे और मयूरोंकी मधुर वाणी सब ओर गूँज रही थी। इस प्रकार क्रमशः आगे बढ़ता हुआ वह परम पवित्र द्वैववननामक सरोवरके समीप जा पहुँचा
gorasa-anupayuñjāna upabhogān śva bhārata | paśyan sa ramaṇīyāni vanāny upavanāni ca ||
قال فايشَمبايانا: «يا بهاراتا، وهو يتلذّذ بأطعمة الألبان وينغمس في شتّى المتع، أخذ يتأمّل الغابات والبساتين الوارفة هناك». وفي سياق السرد يبرز هذا البيت رخاء دوريوذانا واسترسالَه في اللذة وسط جمال الطبيعة، في مقابلةٍ أخلاقية مع الزهد وضبط النفس المنتظرين في حياة الغابة، ممّا يُنذر بأن طلب المتعة والكِبر قد يُعميان البصيرة ويستجلبان النزاع.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse implicitly contrasts self-indulgent enjoyment with the restraint and humility associated with dharmic conduct, especially in a forest setting; pleasure and pride can obscure judgment and set the stage for wrongdoing.
Vaiśampāyana describes Duryodhana (with his party implied by context) consuming rich dairy foods and enjoying pleasures while admiring the beauty of the forests and groves as he moves through the wilderness.