Shloka 62
Adhyāya 141 — Night duels: Śaineya and Bhūriśravas; Droṇi and Ghaṭotkaca; Bhīma and Duryodhana
युध्यमानस्य भीमस्य सूतपुत्रो5स्त्रमायया । तस्येषुधी धनुर्ज्या च बाणै: संनतपर्वभि:,क्रोधमें भरे हुए सूतपुत्र कर्णने अपने अस्त्रोंकी मायासे तथा झुकी हुई गाँठवाले बाणोंद्वारा युद्धपरायण भीमसेनके दो तरकसों, धनुषकी प्रत्यंचा, बागडोर तथा घोड़े जोतनेकी रस्सियोंको भी युद्धस्थलमें काट डाला। फिर घोड़ोंको भी मारकर सारथिको पाँच बाणोंसे घायल कर दिया
sañjaya uvāca | yudhyamānasya bhīmasya sūtaputro 'stramāyayā | tasyaiṣudhī dhanurjyā ca bāṇaiḥ saṃnataparvabhiḥ ||
قال سنجيا: وبينما كان بهيما يقاتل، أعمل كارنا—ابن السائق—حيلةَ سلاحه ومهارته، فرمى بسهامٍ ذات عُقَدٍ منحنية مصيبة، فقطع جعبتَي بهيما بل وقطع وتر قوسه. وهكذا تتجلى دقة الحرب القاسية: تعطيل وسائل القتال لدى الخصم يصبح ضربةً حاسمة.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how, in war, technical mastery and strategy can decide outcomes by disabling an opponent’s capacity to fight (quivers, bowstring). It also brings out an ethical tension in kṣatriya-dharma: victory pursued through skillful disarmament may be effective, yet it invites reflection on fairness and the spirit of direct combat.
Sañjaya narrates that Karṇa, using his weapon-craft (astramāyā), shoots specialized arrows and cuts Bhīma’s quivers and bowstring while Bhīma is engaged in battle, thereby weakening Bhīma’s fighting capability.