Shloka 26
भीमसेन-द्रोण-संग्रामः
Bhīmasena and Droṇa: Containment, Advance, and Recognition
द्रोणग्राहह्नदान्मुक्ती शक्त्याशीविषसंकटात् । अयःशरोग्रमकरात् क्षत्रियप्रवराम्भस:,द्रोणाचार्य जिस सैन्य-सरोवरके ग्राहतुल्य जन्तु थे, जो शक्तिरूपी विषधर सर्पोंसे भरा था, लोहेके बाण जिसके भीतर भयंकर मगरका भय उत्पन्न करते थे, बड़े-बड़े क्षत्रिय जिसमें जलके समान शोभा पाते थे, धनुषकी टंकार जहाँ मेघगर्जनाके समान सुनायी पड़ती थी, गदा और खड़्ग जहाँ विद्युतके समान चमक रहे थे और द्रोणाचार्यके बाण ही जहाँ मेघ बनकर बरस रहे थे, उससे मुक्त हुए श्रीकृष्ण और अर्जुन राहुसे छूटे हुए सूर्य और चन्द्रमाके समान प्रकाशित हो रहे थे
sañjaya uvāca | droṇagrāhahradān muktī śaktyāśīviṣasaṅkaṭāt | ayaḥśarogramakarāt kṣatriyapravarāmbhasaḥ ||
قال سنجيا: «وقد أُطلِقا من ذلك التشكيل القتالي الذي يشبه بحيرة درونا—تترصده أعداء كالتماسيح، وتختنق فيه الأفاعي السامة في صورة رماح قاتلة، وتجعله السهام الحديدية خطرًا كأنها أنياب مَكارا شرسة—عاد كريشنا وأرجونا يتلألآن، كما يتوهج الشمس والقمر حين يفلتان من قبضة راهو.»
संजय उवाच
Educational Q&A
Even amid a war that feels like a poison-filled trap, steadfast courage joined with wise (and in Arjuna’s case, divine) guidance enables one to pass through overwhelming danger; the verse highlights deliverance after crisis and the restoration of moral and strategic clarity.
Sañjaya describes Kṛṣṇa and Arjuna emerging safely from a deadly situation created by Droṇa’s forces, using an extended metaphor of a dangerous lake infested with predators and venom; once free, they are compared to the sun and moon released from Rāhu.