Shloka 4
Duryodhana’s Anxiety, Bhīṣma’s Reassurance, and Renewed Mobilization (दुर्योधनचिन्ता–भीष्मप्रत्याश्वासन–सेनानिर्गमनम्)
कार्मुक॑ तस्य चिच्छेद फाल्गुन: परवीरहा । अविध्यच्च भृशं तीकषणै: पत्रिभि: शत्रुकर्शन:,तब शत्रुवीरोंका नाश करनेवाले शत्रुसूदन अर्जुनने अश्वत्थामाका धनुष काट दिया और उसे तीन तीखे बाणोंद्वारा अत्यन्त घायल कर दिया
kārmukaṃ tasya ciccheda phālgunaḥ paravīrahā | avidhyac ca bhṛśaṃ tīkṣṇaiḥ patribhiḥ śatrukarśanaḥ ||
قال سانجيا: إن فالغونا (أرجونا)، قاتل أبطال الأعداء، قطع قوسه. ثم إن قاهر الخصوم ضربه ضربًا شديدًا بسهام حادّة مُجَنَّحة—صورة لمهارة قتالية حاسمة تُحيِّد خصمًا خطيرًا وسط الثقل الأخلاقي للحرب.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined, targeted force in warfare: a warrior neutralizes an opponent’s capacity to harm (by cutting the bow) before inflicting further injury. Ethically, it reflects kṣatriya-dharma—decisive action within battle to protect one’s side and restrain imminent threat.
Sañjaya narrates that Arjuna (Phālguna) severs the opponent’s bow and then strikes him severely with sharp, feathered arrows, demonstrating battlefield dominance and the rapid disabling of an adversary.