Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

अध्याय ५५ — भीष्मस्य प्रचण्डविक्रमः, अर्जुनप्रत्युत्तरं, कृष्णस्य चक्रोद्यतिः

Chapter 55: Bhīṣma’s onslaught, Arjuna’s counter, and Kṛṣṇa’s raised discus

सौमदत्ति: सुशर्मा च काम्बोजश्न सुदक्षिण: । श्रुतायुश्नाच्युतायुश्न दक्षिणं पक्षमास्थिता:,भूरिश्रवा, शल, शल्य, आदरणीय राजा भगदत्त तथा अवन्तीके राजकुमार विन्द और अनुविन्द उस सारी सेनाके वामभागकी रक्षा कर रहे थे। सोमदत्तपुत्र भूरि, त्रिगर्तराज सुशर्मा, काम्बोजराज सुदक्षिण, श्रुतायु तथा अच्युतायु--ये दक्षिणभागमें स्थित होकर उस सेनाकी रक्षा कर रहे थे

saumadattiḥ suśarmā ca kāmbojaś ca sudakṣiṇaḥ | śrutāyuś cācyutāyuś ca dakṣiṇaṃ pakṣam āsthitāḥ ||

قال سنجيا: في الجناح الجنوبي من جيش الكورو وقف ابن سوماداتا (بهوريشرَفَس) مع سوشَرما، وملك الكامبوجا سودكشِنا، والمحاربين شروتايو وأتشيوتايو. وقد تمركزوا هناك لحراسة ذلك الجناح—ترتيبٌ منضبطٌ للقادة يبيّن أن الحرب لا تُدار كعراكٍ فوضوي، بل كتعبئةٍ محكمةٍ تقوم على الانضباط وأداء الواجب.

सौमदत्तिःSomadatta’s son (Bhūriśravas)
सौमदत्तिः:
Karta
TypeNoun
Rootसौमदत्ति
FormMasculine, Nominative, Singular
सुशर्माSuśarmā
सुशर्मा:
Karta
TypeNoun
Rootसुशर्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
काम्बोजःthe Kāmboja (king/warrior)
काम्बोजः:
Karta
TypeNoun
Rootकाम्बोज
FormMasculine, Nominative, Singular
सुदक्षिणःSudakṣiṇa
सुदक्षिणः:
Karta
TypeNoun
Rootसुदक्षिण
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रुतायुःŚrutāyu
श्रुतायुः:
Karta
TypeNoun
Rootश्रुतायु
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अच्युतायुःAcyutāyu
अच्युतायुः:
Karta
TypeNoun
Rootअच्युतायु
FormMasculine, Nominative, Singular
दक्षिणम्the right (southern/right-hand side)
दक्षिणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदक्षिण
FormMasculine/Neuter, Accusative, Singular
पक्षम्wing; flank; side
पक्षम्:
Karma
TypeNoun
Rootपक्ष
FormMasculine, Accusative, Singular
आस्थिताःhaving taken position; stationed
आस्थिताः:
Karta
TypeVerb
Rootआ-स्था
FormPast active participle (क्त), Masculine, Nominative, Plural

(संजय उवाच

S
Sañjaya
S
Somadatta
B
Bhūriśravas (Saumadatti)
S
Suśarmā
K
Kāmboja
S
Sudakṣiṇa
Ś
Śrutāyu
A
Acyutāyu
S
Southern wing (dakṣiṇa-pakṣa) of the Kaurava army

Educational Q&A

Even in a destructive conflict, the epic highlights order, responsibility, and role-based duty: commanders are assigned to protect specific flanks, showing that action (karma) is undertaken with structure and accountability rather than impulsive violence.

Sañjaya is reporting to Dhṛtarāṣṭra the Kaurava battle-array and its defenders. In this verse he lists the warriors positioned on the southern wing—Saumadatti (Bhūriśravas), Suśarmā, Sudakṣiṇa, Śrutāyu, and Acyutāyu—who are tasked with guarding that side of the army.