Shloka 45
Adhyāya 104 — Śikhaṇḍin-puraskāraḥ (Śikhaṇḍin as Vanguard) and Bhīṣma’s Counter-Advance
तस्य द्रोणसुतश्चापं द्विधा चिच्छेद भारत । अथैनं छिन्नधन्वानं ताडयामास सायकै:,भारत! उस द्रोणपुत्रने सात्यकिके धनुषके दो टुकड़े कर दिये और धनुष कट जानेपर उन्हें सायकोंसे घायल करना आरम्भ किया
tasya droṇasutaś cāpaṃ dvidhā ciccheda bhārata | athainaṃ chinnadhanvānaṃ tāḍayāmāsa sāyakaiḥ ||
قال سنجيا: يا بهاراتا، إن ابن درونا شطر قوس ساتياكي نصفين. ثم لما رآه قد حُرم سلاحه، أخذ ينهال عليه بالسهام دون فتور—مشهد يبرز اندفاع المعركة القاسي، حيث تُستغل الغلبة بلا توقف، ويُمتحن دارما المحارب حين يفاجَأ بالانكشاف والضعف.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how swiftly fortune turns in war and how a warrior’s dharma is tested when suddenly disadvantaged; it invites reflection on whether pressing an opponent’s vulnerability is merely tactical necessity or a moral strain within kṣatriya conduct.
Sañjaya reports that Aśvatthāmā, son of Droṇa, slices the opponent’s bow into two; once the foe is disarmed, he immediately continues the assault by striking him with arrows.