Shloka 11
Devaśarmā–Vipula Dialogue on Ahorātra–Ṛtu as Moral Witnesses (अनुशासन पर्व, अध्याय ४३)
Devanagari script
(द्विजानां च गुरूणां च महागुरुनूपादिनाम् । क्षणात् स्त्रीसड्गभकामोत्था यातनाहो निरन्तरा ।।
Translation
قال بهيشما: «ليس على النساء حكمٌ بإقامة أعمالٍ ويدية؛ فذلك ما استقرّ عليه تشريع الدارما. وقد منح براجابتي النساءَ خُلُقًا غير نبيل، وكلامًا فاحشًا، وميلًا واستلطافًا، و‘رَتي’—لذّة الهوى.»
Word by Word
द्विजानाम्of the twice-born (Brahmins etc.)
द्विजानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootद्विज
FormMasculine, Genitive, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
गुरूणाम्of teachers
गुरूणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगुरु
FormMasculine, Genitive, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
महागुरूनाम्of great teachers
महागुरूनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहागुरु
FormMasculine, Genitive, Plural
उपादिनाम्of those who are near/attendant (reading uncertain)
उपादिनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउपादि
FormMasculine, Genitive, Plural
क्षणात्from a moment
क्षणात्:
Apadana
TypeNoun
Rootक्षण
FormMasculine, Ablative, Singular
स्त्री-सङ्ग-भक-कामोत्थाःarising from desire born of women's company (text corrupt/uncertain)
स्त्री-सङ्ग-भक-कामोत्थाः:
Karta
TypeAdjective
Rootस्त्री + सङ्ग + भक + कामोत्थ
FormFeminine, Nominative, Plural
यातनाःtorments
यातनाः:
Karta
TypeNoun
Rootयातना
FormFeminine, Nominative, Plural
अहोalas!/indeed!
अहो:
TypeIndeclinable
Rootअहो
निरन्तराःcontinuous, unbroken
निरन्तराः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरन्तर
FormFeminine, Nominative, Plural
अरक्त-मनसाम्of those whose minds are unattached
अरक्त-मनसाम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootअरक्तमनस्
FormMasculine, Genitive, Plural
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
ब्रह्मचर्य-अमल-आत्मनाम्of those whose selves are pure through brahmacarya
ब्रह्मचर्य-अमल-आत्मनाम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootब्रह्मचर्य + अमल + आत्मन्
FormMasculine, Genitive, Plural
तपो-दम-अर्चन-ध्यान-युक्तानाम्of those engaged in austerity, restraint, worship, and meditation
तपो-दम-अर्चन-ध्यान-युक्तानाम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootतपस् + दम + अर्चन + ध्यान + युक्त
FormMasculine, Genitive, Plural
शुद्धिःpurity
शुद्धिः:
Karta
TypeNoun
Rootशुद्धि
FormFeminine, Nominative, Singular
उत्तमाsupreme
उत्तमा:
Karta
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormFeminine, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
स्त्रीणाम्of women
स्त्रीणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Genitive, Plural
क्रियाःrites/actions
क्रियाः:
Karta
TypeNoun
Rootक्रिया
FormFeminine, Nominative, Plural
काचित्any (at all)
काचित्:
Karta
TypePronoun
Rootकाचित् (किम्)
FormFeminine, Nominative, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
धर्मःthe rule/law (dharma)
धर्मः:
Karta
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
व्यवस्थितःis established/settled
व्यवस्थितः:
Karta
TypeAdjective
Rootव्यवस्थित
FormMasculine, Nominative, Singular
दुर्वाग्भावम्bad speech/disposition of speech
दुर्वाग्भावम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुर्वाग्भाव
FormMasculine, Accusative, Singular
रतिम्sexual pleasure/delight
रतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootरति
FormFeminine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
ददौgave
ददौ:
TypeVerb
Rootदा (दाने)
FormPerfect, 3, Singular
स्त्रीभ्यःto women
स्त्रीभ्यः:
Sampradana
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Dative, Plural
प्रजापतिःPrajāpati
प्रजापतिः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रजापति
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Meter (Chandas)
Sandhi Notes